هشتهزارمتریها
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/53/Flight_over_himalaya_annotated.jpg/300px-Flight_over_himalaya_annotated.jpg)
اصطلاح هشتهزارمتریها (به انگلیسی: The Eight-thousanders) به چهارده کوه مستقل روی زمین گفته میشود که ارتفاعشان از سطح دریا به بیش از ۸٬۰۰۰ متر میرسد. این کوهها همگی در رشتهکوههای هیمالیا و قراقروم در قارهٔ آسیا قرار دارند.
فهرست هشتهزارمتریها
[ویرایش]فهرست ۱۴ کوه هشتهزارمتری به ترتیب ارتفاع و اطلاعات مربوط به فتح آنها در جدول زیر آمده است:[۱][۲]
صعودها
[ویرایش]![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d3/GianAngelo_Pistoia_-_Reinhold_Messner_-_Foto_1.TIF/lossy-page1-220px-GianAngelo_Pistoia_-_Reinhold_Messner_-_Foto_1.TIF.jpg)
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5a/Azim_Gheichisaz.jpg/220px-Azim_Gheichisaz.jpg)
نخستین تلاش ثبتشده برای فتح یک هشتهزارمتری به سال ۱۸۹۵ میلادی باز میگردد که آلبرت اف. مامری و جی. نورمن کولی صعود خود به نانگا پاربات را آغاز نمودند اما مرگ مامری و دو گرکای همراهش بر اثر سقوط بهمن، این تلاش را نافرجام گذاشت. نخستین صعود موفقیتآمیز ثبتشده به یک هشتهزارمتری به تاریخ ۳ ژوئن سال ۱۹۵۰ باز میگردد که موریس هرزوگ و لویی لاشنال موفق به فتح قلهٔ آناپورنا شدند. نخستین کوهنوردی که موفق به صعود به تمامی ۱۴ هشتهزارمتری شد، رینولد مسنر ایتالیایی بود که آخرین قلّه را در تاریخ ۱۶ اکتبر سال ۱۹۸۶ فتح نمود. یک سال بعد در ۱۹۸۷، یرزی کوکوچکای لهستانی موفق به تکرار این موفقیت شد. با این وجود، مسنر هر ۱۴ قله را بدون استفاده از کپسول کمکی اکسیژن فتح کرده بود و ۹ سال طول کشید تا کوهنورد دیگری به نام ارهارد لورتان در سال ۱۹۹۵ بدون بهرهگیری از کپسول اکسیژن موفق به فتح ۱۴ قلهٔ هشتهزارمتری شود. همچنین پورپا تاشی نپالی رکورددار فتح ۱۴ قله با ۲۶ صعود در خلال سالهای ۱۹۹۸ تا ۲۰۱۱ است و پس از او، خوانیتو اویارزابال با ۲۵ صعود در فاصلهٔ سالهای ۱۹۸۵ تا ۲۰۱۱ در جایگاه دوم قرار دارد.[۱۲]
ایتالیا با ۵ کوهنورد، شمار بیشترین صعود به تمامی هشتهزارمتریها را دارد و پس از آن کره جنوبی با ۴ کوهنورد و قزاقستان، لهستان و اسپانیا با ۳ کوهنورد قرار گرفتهاند. نخستین زنی که مدعی صعود به هر ۱۴ قله شد اوه اون سان کرهای بود که بنا بر ادعای او، آناپورنا آخرین قلّهای بود که وی در تاریخ ۲۷ آوریل سال ۲۰۱۰ فتح کرد.[۱۳] اما صحّت این ادعا مورد تردید گروههای مختلف قرار گرفت و حتی فدراسیون کوهنوردی کرهٔ جنوبی نیز اعلام کرد که ادعای فتح قلهٔ کانگچنجونگا توسط او در سال ۲۰۰۹ نامحتمل است.[۱۴] همچنین ادورن پاسابان، کوهنورد رقیب او نیز این صعود را پیشتر مورد تردید قرار داده بود و در نهایت در سال ۲۰۱۰ نام ادورن پاسابان به عنوان نخستین کوهنورد زنی که موفق به صعود به هر ۱۴ قلهٔ هشتهزارمتری شده بود اعلام شد. همچنین در اوت ۲۰۱۱، گرلینده کالتنبرونر اتریشی نخستین زنی شد که هر ۱۴ قلهٔ هشتهزارمتری را بدون استفاده از کپسول اکسیژن فتح کرد.[۱۵][۱۶] عظیم قیچیساز تنها هیمالیانورد ایرانی است که توانسته به همه چهارده قله بالای هشتهزارمتری صعود کند. همه صعودهای وی بدون استفاده از کپسول اکسیژن و شرپا انجام گرفت.[۱۷]
فاتحان همه ۱۴ قله هشتهزارمتری
[ویرایش]فهرست کوهنوردانی که همه ۱۴ قلهٔ بالای هشت هزار متر را فتح کردهاند در جدول زیر آمدهاست. کوهنوردانی که همه ۱۴ قله را بدون استفاده از کپسول اکسیژن فتح کردهاند در ستون دوم مشخص شدهاند.
به ترتیب زمان[۱۸] |
بدون استفاده از کپسول اکسیژن (به ترتیب) |
نام | سالها | سال تولد | سن | ملیت |
---|---|---|---|---|---|---|
۱ | ۱ | رینولد مسنر | ۱۹۷۰–۱۹۸۶ | ۱۹۴۴ | ۴۲ | ![]() |
۲ | یرزی کوکوچکا | ۱۹۷۹–۱۹۸۷ | ۱۹۴۸ | ۳۹ | ![]() | |
۳ | ۲ | ارهارد لورتان | ۱۹۸۲–۱۹۹۵ | ۱۹۵۹ | ۳۶ | ![]() |
۴ | [۱۹] | کارلوس کارسولیو | ۱۹۸۵–۱۹۹۶ | ۱۹۶۲ | ۳۳ | ![]() |
۵ | کریستف ویلیچکی | ۱۹۸۰–۱۹۹۶ | ۱۹۵۰ | ۴۶ | ![]() | |
۶ | ۳ | خوانیتو اویارزابال | ۱۹۸۵–۱۹۹۹ | ۱۹۵۶ | ۴۳ | ![]() |
۷ | سرجیو مارتینی | ۱۹۸۳–۲۰۰۰ | ۱۹۴۹ | ۵۱ | ![]() | |
۸ | پارک یانگ سوک | ۱۹۹۳–۲۰۰۱[۲۰] | ۱۹۶۳ | ۳۸ | ![]() | |
۹ | هونگ-گیل اوم | ۱۹۸۸–۲۰۰۱ | ۱۹۶۰[۲۱] | ۴۰ | ![]() | |
۱۰ | ۴ | آلبرتو اینوراتگی | ۱۹۹۱–۲۰۰۲[۲۲] | ۱۹۶۸ | ۳۳ | ![]() |
۱۱ | وانگ-یونگ هان | ۱۹۹۴–۲۰۰۳ | ۱۹۶۶ | ۳۷ | ![]() | |
۱۲ | ۵[۲۳] | اد ویستورز | ۱۹۸۹–۲۰۰۵ | ۱۹۵۹ | ۴۶ | ![]() |
۱۳ | ۶[۲۴][۲۵][۲۶] | سیلویو موندینلی | ۱۹۹۳–۲۰۰۷ | ۱۹۵۸ | ۴۹ | ![]() |
۱۴ | ۷[۲۷] | ایوان والجو | ۱۹۹۷–۲۰۰۸ | ۱۹۵۹ | ۴۹ | ![]() |
۱۵ | ۸[۲۸] | دنیس اوروبکو | ۲۰۰۰–۲۰۰۹ | ۱۹۷۳ | ۳۵ | ![]() |
۱۶ | رالف دوجموویتس | ۱۹۹۰–۲۰۰۹ | ۱۹۶۱[۲۹] | ۴۷ | ![]() | |
۱۷ | ۹ | ویکا گوستاوسون | ۱۹۹۳–۲۰۰۹ | ۱۹۶۸ | ۴۱ | ![]() |
۱۸[۳۰] | اندرو لاک | ۱۹۹۳–۲۰۰۹ | ۱۹۶۱[۳۱] | ۴۸ | ![]() | |
۱۹ | ۱۰ | ژوآئو گارسیا | ۱۹۹۳–۲۰۱۰ | ۱۹۶۷ | ۴۳ | ![]() |
۲۰[۳۲] | پیوتر پوسترنیک | ۱۹۹۰–۲۰۱۰ | ۱۹۵۱ | ۵۸ | ![]() | |
۲۱[۳۳] | ادورن پاسابان | ۲۰۰۱–۲۰۱۰ | ۱۹۷۳ | ۳۶ | ![]() | |
۲۲[۳۴] | آبل بلانک | ۱۹۹۲–۲۰۱۱[۳۵][۳۶] | ۱۹۵۴ | ۵۶ | ![]() | |
۲۳ | مینگما شرپا | ۲۰۰۰–۲۰۱۱[۳۵] | ۱۹۷۸ | ۳۳ | ![]() | |
۲۴ | ۱۱ | گرلینده کالتنبرونر | ۱۹۹۸–۲۰۱۱[۳۵] | ۱۹۷۰ | ۴۰ | ![]() |
۲۵ | واسیلی پیوتسوف | ۲۰۰۱–۲۰۱۱[۳۵] | ۱۹۷۵ | ۳۶ | ![]() | |
۲۶ | ۱۲ | مقصود ژومایو | ۲۰۰۱–۲۰۱۱[۳۵] | ۱۹۷۷ | ۳۴ | ![]() |
۲۷ | جائه-سو کیم | ۲۰۰۰–۲۰۱۱[۳۵] | ۱۹۶۱ | ۵۰ | ![]() | |
۲۸[۳۷] | ۱۳ | ماریو پانزری | ۱۹۸۸–۲۰۱۲ | ۱۹۶۴ | ۴۸ | ![]() |
۲۹[۳۸] | هیروتاکا تاکئوچی | ۱۹۹۵–۲۰۱۲[۳۸] | ۱۹۷۱ | ۴۱ | ![]() | |
۳۰ | چهانگ داوا شرپا | ۲۰۰۱–۲۰۱۳[۳۵] | ۱۹۸۲ | ۳۰ | ![]() | |
۳۱ | ۱۴ | کیم چانگ-هو | ۲۰۰۵–۲۰۱۳[۳۵] | ۱۹۷۰ | ۴۳ | ![]() |
۳۲ | جورج اگوچیگال | ۲۰۰۲–۲۰۱۴[۳۹] | ۱۹۶۸ | ۴۵ | ![]() | |
۳۳ | ۱۵ | رادک جاروش | ۱۹۹۸–۲۰۱۴[۳۵] | ۱۹۶۴ | ۵۰ | ![]() |
۳۴/۳۵ | ۱۶/۱۷ | نیوس مروی | ۱۹۹۸–۲۰۱۷[۴۰][۴۱] | ۱۹۶۱ | ۵۵ | ![]() |
۳۴/۳۵ | ۱۶/۱۷ | رومانو بنت | ۱۹۹۸–۲۰۱۷[۴۰][۴۱] | ۱۹۶۲ | ۵۵ | ![]() |
۳۶ | پیتر هامور | ۱۹۹۸–۲۰۱۷[۴۲] | ۱۹۶۴ | ۵۲ | ![]() | |
۳۷ | ۱۸ | عظیم قیچیساز | ۲۰۰۸–۲۰۱۷[۴۳] | ۱۹۸۱ | 38 | ![]() |
38 | فران لاتوره | 1999–2017 | 1970 | 46 | ![]() | |
39 | 19 | اسکار کادیاک | 1984–2017 | 1952 | 64 | ![]() |
40 | کیم میگون | 2000–2018 | 1973 | 45 | ![]() | |
41 | سانو شرپا | 2006–2019 | 1975 | 44 | ![]() | |
42 | نیرمال پورجا | 2014–2019 | 1983 | 36 | ![]() | |
43 | مینگما گیابو شرپا | 2010–2019 | 1989 | 30 | ![]() | |
44 | کیم هونگ بین | 2006-2021 | 1964 | 57 | ![]() | |
45 | نیما گیالزن شرپا | 2004-2022 | 1985 | 37 | ![]() | |
46 | دونگ هنگ خوان | 2015–2023 | 1981 | 42 | ![]() | |
47 | کریستین هاریلا | 2021–2023 | 1986 | 37 | ![]() | |
48 | سوفی لاوود | 2012-2023 | 1968 | 55 | ![]() ![]() ![]() | |
49 | تانچ فندیک | 2001-2023 | 1972 | 51 | ![]() | |
50 | تنجن لاما شرپا | 2016–2023 | 35 | ![]() | ||
51 | گلجه شرپا | 2017–2023 | 1992 | 30 | ![]() |
نگارخانه
[ویرایش]-
۱. اورست
-
۲. کی۲
-
۳. کانگچنجونگا
-
۴. لهوتسه
-
۵. ماکالو
-
۶. چو اویو
-
۷. دهالاگیری
-
۸. ماناسلو
-
۹. نانگا پاربات
-
۱۰. آناپورنا
-
۱۱. گاشربروم ۱
-
۱۲. برود پیک
-
۱۳. گاشربروم ۲
-
۱۴. شیشاپانگما
پانویس
[ویرایش]- ↑ Geographical facts and first ascents information of the Main 8000ers http://www.8000ers.com/cms/en/8000ers-mainmenu-205.html
- ↑ Juralski, Eberhard. Complete ascent - fatalities statistics of all 14 main 8000ers. Statistics through 16 June 2008.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳
"General Info". 8000ers.com. Retrieved 2014-02-21. - ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ https://www.mountainiq.com/guides/eight-thousanders/ Updated: May 5, 2023
- ↑ http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-28500721 K2 lies in Pakistan, near the northern border with China.
- ↑ Pakistan-China border agreement
- ↑ K2, China/Pakistan
- ↑ K2: Some background and History
- ↑ Encyclopædia Britannica
- ↑ K2 بایگانیشده در ۷ نوامبر ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine
- ↑ https://www.theguardian.com/world/2000/jul/13/lukeharding
- ↑ «Preliminary stats: Himalaya and Everest 2011 spring review». Everest K2 News Explorersweb. بایگانیشده از اصلی در ۴ ژانویه ۲۰۱۴. دریافتشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.
- ↑ «Oh Eun-Sun summits Annapurna - becomes the first woman 14x8000er summiteer!». Everest K2 News Explorersweb. بایگانیشده از اصلی در ۴ مارس ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.
- ↑ «Korean Alpine Federation questions Miss Oh's Kangchenjunga 2009 summit». Everest K2 News Explorersweb. بایگانیشده از اصلی در ۱۵ مارس ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.
- ↑ «Austrian woman claims Himalayas climbing record». BBC News. ۲۳ اوت ۲۰۱۱. دریافتشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.
- ↑ «Austrian is first woman to scale 14 peaks without oxygen». asiaone. دریافتشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.
- ↑ «ExWeb Oh Eun-Sun report, final: Edurne Pasaban takes the throne». Everest K2 News Explorersweb. بایگانیشده از اصلی در ۱۶ آوریل ۲۰۱۶. دریافتشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.
- ↑ "Climbers - First 14". 8000ers.com. 2012-05-26. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ Carlos Carsolio required emergency oxygen on his descent from Makalu in 1988.
- ↑ Coley, Mariah. "Koreans Missing on Annapurna Presumed Dead". Alpinist.com. Retrieved 9 November 2011.
- ↑ EverestNews2004.com, News (age calculated: in 2004 Hong-Gil Um was 44). "Mr. Um Hong Gil has bagged his 15th 8000 meter peak". Archived from the original on 21 June 2009. Retrieved 2008-11-30.
- ↑ Kukuxumusu, Spanish News. "Alberto Iñurrategi achieves his fourteenth "eight thousand meters"". Archived from the original on 21 June 2009. Retrieved 2008-11-30.
- ↑ "Best of ExplorersWeb 2005 Awards: Ed Viesturs and Christian Kuntner". Mounteverest.net. Archived from the original on 22 December 2008. Retrieved 2008-11-30.
...the American climber became one of only five men in the world to accomplish the quest entirely without supplementary oxygen.
- ↑ Mounteverest.net. "The wolf is back: Gnaro bags Baruntse". Archived from the original on 28 October 2008. Retrieved 2008-11-30.
Last year, Silvio 'Gnaro' Mondinelli broke the haunted 13 when he summited the last peak on his list of 14, 8000ers - becoming only the 6th mountaineer in the world to have bagged them all without supplementary oxygen.
- ↑ "The day after: Silvio Mondinelli, Broad Peak and all 14 8000m summits". PlanetMountain.com. Retrieved 2008-11-30.
13/07 interview with Silvio Mondinelli after the summit of his 14th 8000m peak without supplementary oxygen.
- ↑ "The 14th knight: Ecuadorian Ivan Vallejo is ready to continue". Mounteverest.net. Archived from the original on 11 May 2008. Retrieved 2008-11-30.
Implied in text: ...Following Italian Silvio "Gnaro" Mondinelli last year and American Ed Viesturs in 2005, Ivan also became only the seventh mountaineer in the world to have done them all without supplementary oxygen.
- ↑ "The 14th knight: Ecuadorian Ivan Vallejo is ready to continue". Mounteverest.net. Archived from the original on 11 May 2008. Retrieved 2008-11-30.
...Ivan also became only the seventh mountaineer in the world to have done them all without supplementary oxygen.
- ↑ "Denis Urubko, Cho Oyu and all 14 8000m peaks". PlanetMountain.com. Retrieved 2009-05-18.
- ↑ "Ralf Dujmovits". Ralf-dujmovits.de. Archived from the original on 15 July 2010. Retrieved 2010-04-14.
- ↑ "Summit 8000 - Andrew Lock's quest to climb all fourteen of the highest mountains in the world". Andrew-lock.com. Archived from the original on 5 March 2016. Retrieved 2010-04-14.
- ↑ "Australia's Most Accomplished Mountaineer". Andrew Lock. 2009-10-02. Archived from the original on 21 July 2013. Retrieved 2010-04-14.
- ↑ "Piotr Pustelnik summits Annapurna - bags the 14x8000ers!". Explorersweb.com. Archived from the original on 10 March 2016. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ "Shisha Pangma: Edurne Pasaban summits - completes the 14x800ers". Explorersweb.com. Archived from the original on 18 April 2016. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ "Abele Blanc summits Annapurna and all 8000ers". Planetmountain.com. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ ۳۵٫۰ ۳۵٫۱ ۳۵٫۲ ۳۵٫۳ ۳۵٫۴ ۳۵٫۵ ۳۵٫۶ ۳۵٫۷ ۳۵٫۸ "Climbers - First 14, updated table on 8000ers.com". 8000ers.com. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ "Everest - Mount Everest by climbers, news". Mounteverest.net. 2005-05-18. Archived from the original on 8 July 2012. Retrieved 2014-01-21.
- ↑ "Mario Panzeri: sono in cima! E finalmente sono 14 ottomila". Montagna.tv. Archived from the original on 2 November 2013. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ ۳۸٫۰ ۳۸٫۱ "日本人初の快挙、8000m峰14座登頂 竹内洋岳". Nikkei.com. Retrieved 2014-02-21.
- ↑ "Climbers - First 14". 8000ers.com. 2014-08-13. Retrieved 2014-08-13.
- ↑ ۴۰٫۰ ۴۰٫۱ "Nives Meroi and Romano Benet summit Annapurna, their 14th 8000er". PlanetMountain.com (به انگلیسی). Retrieved 2017-05-11.
- ↑ ۴۱٫۰ ۴۱٫۱ "Nives Meroi in Roman Benet preplezala 14 osemtisočakov". Sta.si (به انگلیسی). Retrieved 2017-05-11.
- ↑ "Pokoril všetky osemtisícovky". skrsi.rtvs.sk. 2017-05-16. Retrieved 2017-05-17.
- ↑ "قیچیساز حماسه ساز شد/کوهنورد تبریزی به هشت هزاریها پیوست". yjc. 2017-05-19. Retrieved 2017-05-19.
- ↑ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref>
غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نامNP
وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - ↑ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref>
غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نامKP
وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - ↑ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref>
غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نامCNA
وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
منابع
[ویرایش]- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Eight-thousander». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲.