Robinsono Kruso
The Life and Strange Surprizing Adventures of Robinson Crusoe, of York, Mariner: Who lived Eight and Twenty Years, all alone in an un-inhabited Island on the Coast of America, near the Mouth of the Great River of Oroonoque; Having been cast on Shore by Shipwreck, wherein all the Men perished but himself. With An Account how he was at last as strangely deliver'd by Pyrates. Written by Himself... | |||||
---|---|---|---|---|---|
![]() | |||||
Titola paĝo kaj frontispico de la unua angla eldono de Robinson Crusoe (London: W. Taylor, 1719) | |||||
literatura verko | |||||
Aŭtoroj | |||||
Aŭtoro | Daniel Defoe | ||||
Lingvoj | |||||
Lingvo | angla lingvo | ||||
Eldonado | |||||
Eldondato | 25-a de aprilo 1719 | ||||
Ĝenro | romano pri disvolviĝo • aŭtobiografio • robinsonado • aventura fikcio • pirate fiction | ||||
Loko de rakonto | Orinoko • Sala | ||||
| |||||
Robinsono Kruso (en la angla originalo Robinson Crusoe) estas rakonto de Daniel Defoe, publikigita unuafoje en 1719 kaj rigardata kiel la unua angla romano. Ĝi temas pri la aventuroj de maristo, kiu travivis ŝip-rompiĝon kaj poste vivis dum multaj jaroj sur izola insulo. Ĝi apartenas al la plej legataj verkoj de la mondliteraturo.
La literatura motivo de izoliĝo disde la homa civilizacio sur insulo estas nomita laŭ la romana titolo "robinsonaĵo".
Plena titolo
[redakti | redakti fonton]![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1c/Robinson_crusoe_rescues_friday-1868.jpg/180px-Robinson_crusoe_rescues_friday-1868.jpg)
La plena titolo de la angla originalo de la frua 18-a jarcento estas:
The Life and Strange Surprising Adventures of Robinson Crusoe of York, Mariner: who lived Eight and Twenty Years, all alone in an uninhabited Island on the coast of America, near the Mouth of the Great River of Oroonoque; Having been cast on Shore by Shipwreck, wherein all the Men perished but himself. With An Account how he was at last as strangely deliver'd by Pirates. Written by Himself.
T.e.: „La vivo kaj la strangaj surprizaj aventuroj de Robinsono Kruso el York, maristo: kiu dum 28 jaroj vivis sola sur neloĝata insulo antaŭ la marbordo de Ameriko, proksima de la enfluejo de la granda rivero Oroonoque; Pro ŝip-rompiĝo ĵetita al la bordo, pro kio ĉiuj ŝipanoj krom li mem pereis. Kun postnoto kiel li fine strange estis liberigita de piratoj. Verkita de li mem.“
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e0/Robinson_Crusoe_and_Man_Friday_Offterdinger.jpg/180px-Robinson_Crusoe_and_Man_Friday_Offterdinger.jpg)
Robinsono Kruso en Esperanto
[redakti | redakti fonton]En Esperanton tradukis ĝin pastoro Adolf Krafft surbaze de forte koncizigita angla eldono, nome la “Altemus’ Young People’s Library Edition”, kiu eduke ĉefe celis infanojn, pli precize knabojn. Ĝi aperis en 1908 (143 paĝoj, kun 34 bildoj de Walter Paget) sub la titolo "Robinsono Kruso - liaj vivo kaj strangaj, mirindegaj aventuroj" en Filadelfio (Pensilvanio), Usono. La historia traduko el 1908 hodiaŭ estas grandparte arkaigita. En 2004 aperis reeldono ĉe la eldonejo Mondial en Novjorko (ISBN 1-59569-001-8), kies lingvaĵon respekteme al la klasika teksto kaj pasintaj pensmanieroj iom modernigis Ulrich Becker, tiel ke ĝi denove fariĝis flue legebla por hodiaŭaj legantoj.
Ekzistas ankaŭ malnova versio de Hendrik Bulthuis el 1928 (2-a eld. 1931) kiu fakte estas lernolibro kun la subtitolo "Legolibro por geknaboj laŭ Campe".
Akoraŭ estas simpliigita adapto farita de Jan Karwik Kervran[1].
Tiu verko estas (tute aŭ parte) entenata en la rete alirebla Tekstaro de Esperanto.
Recenzoj
[redakti | redakti fonton]Pri la versio de Hendrik Bulthuis
![]() |
|
Pri la versio de Kervran
![]() |
|
Referencoj
[redakti | redakti fonton]- ↑ Esp. Centra Librejo, 1933
Eksteraj ligiloj
[redakti | redakti fonton]- La (malnovstila kaj mallongigita) esperanta traduko de A. Krafft de 1908 en la reto
- Robinson Crusoe (London: W. Taylor, 1719)., faksimila teksto de la unua angla eldono ĉe Editions Marteau.
- Germana traduko Arkivigite je 2008-12-01 per la retarkivo Wayback Machine modernigita en Literaturnetz
- Librokatalogo de Mondial Arkivigite je 2014-08-19 per la retarkivo Wayback Machine
- Librokatalogo de Mondial
- Enciklopedio de Esperanto/R en sia originala formo en la Interreto
- Enciklopedio de Esperanto en elŝutebla versio (PDF).
- Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
- Tekstaro de Esperanto
- Anglalingvaj romanoj
- Verkoj el la esperantigita anglalingva literaturo
- Fikciaj britoj
- Fikciaj maristoj
- Fikciuloj de la 17-a jarcento
- Vojaĝlibroj
- Eldonaĵoj de W.J. Thieme & Cie
- Esperanto-libroj aperintaj en 1908
- Esperanto-libroj aperintaj en 1928
- Esperanto-libroj aperintaj en 1931
- Eldonaĵoj de Mondial
- Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience