Zamek skałkowy
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/50/FlintlockMechanismPlain.png/220px-FlintlockMechanismPlain.png)
Zamek skałkowy – zamek stosowany w dawnej broni strzeleckiej (odprzodowej, rozdzielnego ładowania), wykorzystujący do zainicjowania wystrzału iskry z krzemienia uderzającego o krzesiwo. Stosowany od XVII do I poł. XIX wieku[1].
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]W zamku skałkowym zapłon prochu na panewce inicjowany jest przez iskry powstające przy uderzeniu skałki (kawałka krzemienia) zamocowanej w szczękach kurka o krzesiwo (płytkę metalową). Po naciśnięciu spustu, kurek ze skałką opadał na krzesiwo, a powstające iskry padały na panewkę z prochem zapalając go. Płomień z panewki poprzez otwór zapałowy z boku lufy dostawał się do komory nabojowej powodując zapłon ładunku miotającego i wystrzał.
-
Działanie zamka skałkowego
-
Krzemień (skałka) z XVII wieku, stosowany w zamku skałkowym
Rodzaje
[edytuj | edytuj kod]Wyróżnia się następujące rodzaje zamków skałkowych:
Historia
[edytuj | edytuj kod]Zamek skałkowy wynaleziony został ok. 1570 roku, a rozpowszechnił się w drugiej połowie XVII w., wypierając wcześniej stosowane zamki lontowe i kołowe. Zastąpienie pirytu stosowanego w zamku kołowym krzemieniem pozwoliło na uproszczenie i potanienie konstrukcji, jednocześnie upraszczając obsługę broni. Zamek skałkowy stosowany był powszechnie do połowy XIX gdy zastąpił go nowocześniejszy zamek kapiszonowy.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ broń skałkowa, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2024-04-05] .