Oq ayiq
Oq ayiq (lotincha: Ursus maritimus) – ayiqsimonlar oilasiga mansub sut emizuvchi; baʼzan alohida Thalarctos urugʻiga ajratiladi. Gavdasining uzunligi 2-2,5 m, baʼzan 3 m gacha, balandligi (yagʻrinidan) 1,5 m gacha, vazni 800 kg gacha. Yungi oq, baʼzan limon yoki kulrang tusda. Tovoni va panjalarining osti yung bilan qoplangan. Arktika faunasining tipik vakili, suzuvchi muzliklar va Shimoliy Muz okeani sohalari yaqinida yashaydi. Yaxshi suzadi va shoʻngʻiydi. Asosiy ozigʻi-tyulenlar.
![](http://178.128.105.246/host-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/66/Polar_Bear_-_Alaska_%28cropped%29.jpg/200px-Polar_Bear_-_Alaska_%28cropped%29.jpg)
Past haroratga yaxshi moslashgan, gavdasi massasining 40 % ini yogʻ tashkil etadi. Atrof muhit harorati —50° gacha pasayganida ham tanasidagi gaz almashinuvi kuchaymaydi, yaʼni termoregulyasiya uchun qoʻshimcha energiya sarflamaydi. Mart-aprel oylarida urchiydi. Urgʻochisi 2 yilda bir marta (dekabr-yanvarda) 1-3 ta koʻzi yumuq bola tugʻadi. Boʻgʻoz urgʻochisi qor ostidagi inida qishki uyquga ketadi va faqat mart-aprelda bolalari bilan inidan chiqadi va kezib hayot kechiradi. Bolalari 1,5 yilgacha onasiga ergashib yuradi. Oq ayiqni terisi va goʻshti uchun koʻp ovlanadi. 1956-yildan ovlash man qilingan. 1976-yildan xalqaro muhofazaga olingan, Xalqaro Qizil kitobga kiritilgan[1].
Sinonimlari
tahrir- Ursus eogroenlandicus
- Ursus groenlandicus
- Ursus jenaensis
- Ursus labradorensis
- Ursus marinus
- Ursus polaris
- Ursus spitzbergensis
- Ursus ungavensis
- Thalarctos maritimus
Galereya
tahrirAdabiyotlar
tahrirUshbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Manbalar
tahrirHavolalar
tahrirVikiomborda Polar bears haqida turkum mavjud |
- Milliy yovvoyi hayot federatsiyasi: Oq ayiq (ingl.)
- ARKive – Oq ayiq (Ursus maritimus) suratlari va u toʻgʻrisidagi filmlar (ingl.)
- BBC Nature: Oq ayiq toʻgʻrisida yangiliklar va video kliplar (ingl.)(Wayback Machine saytida 2018-09-14 sanasida arxivlangan)
- Oq ayiqlar populyatsiyasi, saqlanishi va DNK tadqiqotlarini moliyalashtiruvchi „Polar Bears International“ shirkati tarafidan olingan fotosuratlar va videolar (ingl.)