Sir Fynwy (etholaeth seneddol)
![]() | |
Enghraifft o'r canlynol | Etholaeth Senedd y Deyrnas Unedig ![]() |
---|---|
Poblogaeth | 92,900 ![]() |
Dechrau/Sefydlu | 4 Gorffennaf 2024 ![]() |
![]() | |
Gwladwriaeth | y Deyrnas Unedig ![]() |
Rhanbarth | Cymru ![]() |
Mae etholaeth Sir Fynwy yn ethol aelod i senedd San Steffan. Fe'i sefydlwyd yn 1536, diddymwyd yn 1885 ac ailsefydlwyd yn 2024.
Crëwyd Etholaeth Sir Fynwy o dan Ddeddf Uno 1536 gan ddychwelyd ei ASau gyntaf ym 1542. Roedd yr etholaeth yn cynnwys sir hanesyddol Sir Fynwy ac yn dychwelyd dau Aelod Seneddol i Dŷ'r Cyffredin. Cyn diwygio’r etholfraint ym 1832 roedd yr etholaeth ym mhoced teuluoedd Morgan, Tŷ Tredegar a theulu Somerset.
Ffiniau a wardiau
[golygu | golygu cod]Mae'r holl wardiau o fewn Sir Fynwy ac yn cynnwys:
- Brynbuga, Cas-gwent, Cil-y-coed, Y Fenni, Trefynwy, Aber-ffrwd, Abergwenffrwd, Betws Newydd, Bryngwyn, Caer-went, Castellnewydd, Cemais Comawndwr, Cilgwrrwg, Clydach, Coed Morgan, Coed-y-mynach, Cwmcarfan, Cwm-iou, Drenewydd Gelli-farch, Y Dyfawden, Yr Eglwys Newydd ar y Cefn, Gaer-lwyd, Gilwern, Glasgoed, Goetre, Gofilon, Y Grysmwnt, Gwehelog, Gwernesni, Gwndy, Hengastell, Little Mill, Llanarfan, Llan-arth, Llanbadog, Llancaeo, Llandegfedd, Llandeilo Bertholau, Llandeilo Gresynni, Llandenni, Llandidiwg, Llandogo, Llanddewi Nant Hodni, Llanddewi Rhydderch, Llanddewi Ysgyryd, Llanddingad, Llanddinol, Llanelen, Llanelli, Llanfable, Llanfaenor, Llanfair Cilgedin, Llanfair Is Coed, Llanfihangel Crucornau, Llanfihangel Gobion, Llanfihangel Tor-y-mynydd, Llanfihangel Troddi, Llanfihangel Ystum Llywern, Llanfocha, Llan-ffwyst, Llangatwg Feibion Afel, Llangatwg Lingoed, Llangiwa, Llangofen, Llan-gwm, Llangybi, Llanhenwg, Llanisien, Llanllywel, Llanofer, Llanoronwy, Llan-soe, Llantrisant, Llanwarw, Llanwenarth, Llanwynell, Llanwytherin, Y Maerdy, Magwyr, Mamheilad, Matharn, Mounton, Nant-y-deri, Newbridge-on-Usk, Y Pandy, Pen-allt, Penrhos, Pen-y-clawdd, Porth Sgiwed, Pwllmeurig, Rogiet, Rhaglan, Sudbrook, Tre'r-gaer, Tryleg, Tyndyrn ac Ynysgynwraidd.
Aelodau seneddol
[golygu | golygu cod]1542–1653
[golygu | golygu cod]1654-1660
[golygu | golygu cod]Rhwng 1654 a 1660, bu tri aelod yn cynrychioli'r sir.
Blwyddyn | Aelod Cyntaf | Ail Aelod | Trydydd Aelod |
---|---|---|---|
1654 | Richard Cromwell, Safodd dros Hampshire amnydwyd gan Thomas Morgan |
Philip Jones Safodd dros Forgannwg amnydwyd gan Thomas Hughes |
Henry Herbert |
1656 | Major General James Berry, Safodd dros Swydd Gaerwrangon amnydwyd gan Nathaniel Waterhouse |
John Nicholas | Edward Herbert |
1659 | William Morgan | John Nicholas |
1660-1831
[golygu | golygu cod]Blwyddyn | Aelod | Plaid | Aelod | Plaid | ||
---|---|---|---|---|---|---|
1660 | Henry Somerset | William Morgan | ||||
1661 | ||||||
1667 | Syr Trevor Williams, | |||||
1679 | Charles Somerset | |||||
1679 | Syr Trevor Williams | |||||
1680 | Syr Edward Morgan | |||||
1681 | ||||||
1685 | Charles Somerset, Ardalydd Caerwrangon | Syr Charles Kemeys | ||||
1689) | Syr Trevor Williams | |||||
1690 | Thomas Morgan | |||||
1695 | Syr Charles Kemeys | |||||
1698 | Syr John Williams | |||||
1700 | ||||||
1701 | John Morgan | |||||
1705 | Syr Hopton Williams | |||||
1708 | Thomas Windsor | |||||
1710 | ||||||
1712 | James Gunter | |||||
1713 | Thomas Lewis | |||||
Medi 1713 | Syr Charles Kemeys | |||||
1715 | Thomas Lewis | |||||
1720 | John Hanbury | |||||
1722 | William Morgan | |||||
1727 | ||||||
1731 | Yr Arglwydd Charles Somerset | |||||
1734 | Thomas Morgan | |||||
1735 | Charles Hanbury Williams | |||||
1741 | ||||||
1747 | William Morgan | Capel Hanbury | ||||
1754 | ||||||
1761 | ||||||
1763 | Thomas Morgan | |||||
1766 | John Hanbury | |||||
1768 | ||||||
1771 | John Morgan | |||||
1774 | ||||||
1780 | ||||||
1784 | Henry Nevill | |||||
1785 | James Rooke | |||||
1790 | ||||||
1792 | Syr Robert Salusbury | |||||
1796 | Syr Charles Gould Morgan | |||||
1802 | ||||||
1805 | Arthur John Henry Somerset | |||||
1806 | ||||||
1807 | ||||||
1812 | ||||||
1816 | Yr Arglwydd Granville Somerset | Ceidwadol | ||||
1818 | ||||||
1820 | ||||||
1826 | ||||||
1830 | ||||||
1831 | William Addams-Williams |
1832-1885
[golygu | golygu cod]Blwyddyn | Aelod | Plaid | Aelod | Plaid | ||
---|---|---|---|---|---|---|
1832 | William Addams-Williams | Yr Arglwydd Granville Somerset | Ceidwadol | |||
1835 | ||||||
1837 | ||||||
1841 | Charles Octavius Swinnerton Morgan | Ceidwadol | ||||
1847 | ||||||
1848 | Edward Arthur Somerset | Ceidwadol | ||||
1852 | ||||||
1857 | ||||||
1859 | Poulett George Henry Somerset | |||||
1865 | ||||||
1868 | ||||||
1871 | Yr Arglwydd Henry Somerset | Ceidwadol | ||||
1874 | Col Frederick Morgan | |||||
1880 | John Rolls | |||||
1885 | diddymu'r etholaeth |
Aelodau ers 2024
[golygu | golygu cod]Mynwy a Dwyrain Casnewydd hyd 2024
Etholiad | Aelod | Plaid | |
---|---|---|---|
2024 | Catherine Fookes | Llafur |
Etholiadau
[golygu | golygu cod]Etholiadau yn y 2020au
[golygu | golygu cod]Etholiad cyffredinol 2024: Sir Fynwy[3] | |||||
---|---|---|---|---|---|
Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
Llafur | Catherine Fookes | 21,010 | 41.3% | +9.7% | |
Ceidwadwyr | David TC Davies | 17,672 | 34.8% | -17.3% | |
Reform UK | Max Windsor-Peplow | 5,438 | 10.7% | +9.8% | |
Y Blaid Werdd | Ian Chandler | 2,357 | 4.6% | +2.1% | |
Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig | William Powell | 2,279 | 4.5% | -5.1% | |
Plaid Cymru | Ioan Rhys Bellin | 1,273 | 2.5% | +0.1% | |
Annibynnol | Owen Lewis | 457 | 0.9% | +0.9% | |
True and Fair Party | June Davies | 255 | 0.5% | +0.5% | |
Heritage Party | Emma Meredith | 103 | 0.2% | +0.2% | |
Pleidleisiau a ddifethwyd | |||||
Mwyafrif | 3,338 | 6.5% | |||
Nifer pleidleiswyr | 50,844 | 68% | -4.7% | ||
Etholwyr cofrestredig | 74,823 | ||||
Llafur yn cipio etholaeth newydd |
Etholiadau 1832 i 1885
[golygu | golygu cod]Rhwng y Ddeddf Diwygio Mawr a diddymu'r etholaeth ym 1885, bu dim ond tri etholiad cystadleuol yn Etholaeth Sir Fynwy:
Etholiad cyffredinol 1847: Sir Fynwy | |||||
---|---|---|---|---|---|
Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
Ceidwadwyr | Charles Octavius Swinnerton Morgan | 2,334 | 34.5 | ||
Ceidwadwyr | Yr Arglwydd Granville Somerset | 2,230 | 33.1 | ||
Ceidwadwyr | Edward Arthur Somerset | 2,187 | 32.4 | ||
Mwyafrif | 104 | ||||
Mwyafrif | 47 | ||||
Y nifer a bleidleisiodd | |||||
Ceidwadwyr yn cadw | Gogwydd | ||||
Ceidwadwyr yn cadw | Gogwydd |
Etholiad cyffredinol 1868: Sir Fynwy | |||||
---|---|---|---|---|---|
Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
Ceidwadwyr | Charles Octavius Swinnerton Morgan | 3,761 | 39.1 | ||
Ceidwadwyr | Poulett George Henry Somerset | 3,525 | 36.7 | ||
Rhyddfrydol | H Morgan Clifford | 2,338 | 24.2 | ||
Mwyafrif | 236 | ||||
Mwyafrif | 1,187 | ||||
Y nifer a bleidleisiodd | |||||
Ceidwadwyr yn cadw | Gogwydd | ||||
Ceidwadwyr yn cadw | Gogwydd |
Etholiad cyffredinol 1880: Sir Fynwy | |||||
---|---|---|---|---|---|
Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
Ceidwadwyr | Frederick Courtenay Morgan | 3,529 | 27.7 | ||
Ceidwadwyr | John Rolls | 3,294 | 25.8 | ||
Rhyddfrydol | G C Broderick | 3,019 | 23.7 | ||
Rhyddfrydol | Cornelius Marshall Warmington | 2927 | 22.9 | ||
Mwyafrif | 235 | ||||
Mwyafrif | 275 | ||||
Y nifer a bleidleisiodd | |||||
Ceidwadwyr yn cadw | Gogwydd | ||||
Ceidwadwyr yn cadw | Gogwydd |
Gweler hefyd
[golygu | golygu cod]Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]Aberafan Maesteg · Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe · Alun a Glannau Dyfrdwy · Bangor Aberconwy · Blaenau Gwent a Rhymni · Bro Morgannwg · Caerfyrddin · Caerffili · Canol a De Sir Benfro · Castell-nedd a Dwyrain Abertawe · Ceredigion Preseli · De Caerdydd a Phenarth · Dwyfor Meirionnydd · Dwyrain Caerdydd · Dwyrain Casnewydd · Dwyrain Clwyd · Gogledd Caerdydd · Gogledd Clwyd · Gorllewin Abertawe · Gorllewin Caerdydd · Gorllewin Casnewydd ac Islwyn · Gŵyr · Llanelli · Maldwyn a Glyndŵr · Merthyr Tudful ac Aberdâr · Pen-y-bont ar Ogwr · Pontypridd · Rhondda ac Ogwr · Sir Fynwy · Torfaen · Wrecsam · Ynys Môn