Amila nitrito
Etoso
Amila nitrito | ||||
![]() | ||||
Plata kemia strukturo de la Amila nitrito | ||||
![]() | ||||
Tridimensia kemia strukturo de la Amila nitrito | ||||
Alternativa(j) nomo(j) | ||||
| ||||
Kemia formulo | ||||
CAS-numero-kodo | 463-04-3 | |||
ChemSpider kodo | 10026 | |||
PubChem-kodo | 9632 | |||
Merck Index | 15,606 | |||
Fizikaj proprecoj | ||||
Aspekto | flaveca likvaĵo | |||
Molmaso | 117.148 g·mol−1 | |||
Denseco | 0.872g cm−3 | |||
Bolpunkto | 99 °C | |||
Ekflama temperaturo | 3 °C | |||
Memsparka temperaturo | 209 °C | |||
Acideco (pKa) | 3.29 | |||
Solvebleco | Akvo:Malmulte solvebla | |||
Mortiga dozo (LD50) | 505 mg/kg (buŝe) | |||
Sekurecaj Indikoj | ||||
Riskoj | R11 R20/22 | |||
Sekureco | S16 S24 S46 | |||
Pridanĝeraj indikoj | ||||
Danĝero
| ||||
GHS etikedigo de kemiaĵoj | ||||
GHS Damaĝo-piktogramo |
| |||
GHS Signalvorto | Damaĝo | |||
GHS Deklaroj pri damaĝoj | H225, H302, H332[1] | |||
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P210, P233, P240, P241, P242, P243, P261, P264, P270, P271, P280, P301+312, P303+361+353, P304+312, P304+340, P312, P330, P370+378, P403+235, P501 | |||
(25 °C kaj 100 kPa) |
Amila nitrito estas rektoĉena organika estero rezultanta el reakcio inter la nitrita acido kaj pentila alkoholo, blanka aŭ flaveca likvaĵo kun fruktodoro. Ĝi konsistas je unu grupo amila (CH3(CH2)4-) ligita al funkcia grupo nitrito (-NO2). Amila nitrito estas potenca vasodilatanto, malstreĉigante la arteriojn kaj malpliigante la sangopremon.
Ĝi same uzatas kiel antidoto kontraŭ cianido-venenigo pro ĝia kapableco formi meta-hemoglobinon, kiu sekvestras la cianidajn anjonojn (-CN-) transportante ilin kiel senefika ciano-hemoglobino. En la pasinteco ĝi estis uzatas kun amuzaj celoj induktante al mallonga eŭforio-stato, kiel afrodiziigaĵo kaj pliiganto de la seksa plezuro.
Sintezoj
[redakti | redakti fonton]Sintezo 1
[redakti | redakti fonton]- Preparado per agado de nitrita acido kaj amila alkoholo:
Sintezo 2
[redakti | redakti fonton]- Preparado per traktado de amila alkoholo kaj nitrita anhidrido:
Sintezo 3
[redakti | redakti fonton]- Preparado per reakcio de nitrita acido kaj amila klorido:
Sintezo 4
[redakti | redakti fonton]- Preparado per interagado de natria nitrito kaj amila klorido:
Sintezo 5
[redakti | redakti fonton]- Preparado per interagado de metila nitrito kaj amila formiato:
Sintezo 6
[redakti | redakti fonton]- Preparado per acida transesterigo inter nitrita acido kaj amila benzoato:
Sintezo 7
[redakti | redakti fonton]- Preparado per alkohola transesterigo inter metila nitrito kaj amila alkoholo:
Reakcioj
[redakti | redakti fonton]Reakcio 1
[redakti | redakti fonton]- Hidrolizo de la amila nitrito:
Reakcio 2
[redakti | redakti fonton]- Sapigo de la amila nitrito:
Reakcio 3
[redakti | redakti fonton]- Reakcio per acida transesterigo kun formiata acido:
Reakcio 4
[redakti | redakti fonton]- Reakcio per alkohola transesterigo kun metila alkoholo:
Reakcio 5
[redakti | redakti fonton]- Reakcio per acida transesterigo kun benzoata acido:
Reakcio 6
[redakti | redakti fonton]- Reakcio kun NH3:
Reakcio 7
[redakti | redakti fonton]- Reakcio kun HCl:
Literaturo
[redakti | redakti fonton]- Chemical Book
- Drugs for the Geriatric Patient E-Book: Text with BONUS Handheld Software, Ronald I. Shorr
- Encyclopedia of Substance Abuse Prevention, Treatment, and Recovery, Gary L. Fisher, Nancy A. Roget
- Medical Toxicology of Drug Abuse: Synthesized Chemicals and Psychoactive Plants, Donald G. Barceloux
- Antianginal Drugs: Pathophysiological, Haemodynamic, Methodological ..., Robert Charlier
- Cardiology for the Primary Care Physician, Joseph S. Alpert
Vidu ankaŭ
[redakti | redakti fonton]- Izoamila nitrito
- Izoamila acetato
- Amila acetato
- Amila formiato
- Amila butirato
- Amila propanoato
- Amila acetoacetato
- Amila alkoholo