La anatomio de homa detruemo
|
|
Aliaj projektoj
|
La anatomio de homa detruemo en Vikipedio
|
La anatomio de homa detruemo (angle: The Anatomy of Human Destructiveness) estas la verko de germana, usona psikologo Erich Fromm, eldonita en 1973 kaj dediĉita al la homa detruemo.
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Instinkto estas pure biologia kategorio dum la pasioj kaj inklinoj, kiuj radikas en karaktero, estas biosociaj, historiaj kategorioj. Kaj kvankam ili ne servas al la fizika postvivado, ili havas la saman (kaj foje eĉ pli grandan) potencon kiel la instinktoj. Ili konsistigas bazon de la homa intereso pri la vivo (kapablo al ĝojo kaj admiro); ili estas samtempe materialo, el kiu kreiĝas ne nur revoj kaj sonĝoj, sed ankaŭ la arto kaj religio, mitoj kaj legendoj, literaturo kaj teatro — mallonge dirite, ĉio por kio indas vivi (kio faras la vivon vivinda). La homo ne povas ekzisti kiel nura “aĵo”, kiel ĵetkubo saltanta el glaso; li ege suferas se oni reduktas lin ĝis nivelo de aŭtomato, kapabla nur manĝi kaj multiĝi, eĉ se ĉe tio al li estas garantiata la plej alta nivelo de sekureco. La homo bezonas dramecon de la vivo kaj travivaĵojn; kaj se en la plej alta nivelo de siaj atingoj li ne trovas kontentigon, li mem kreas por si dramon de detruado. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « La pasioj gravas por ni ne post kiam estas kontentigitaj niaj fiziologiaj bezonoj. Ne. Iliaj radikoj iras al la pleja bazo de la homa ekzistado, ili tute ne apartenas al lukso, kiun oni povas permesi al si post kiam oni kontentigis siajn normalajn “malaltajn” bezonojn. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Freud estis la lasta reprezentanto de la filozofio de Klerismo. Li sincere kredis je racio kiel la sola forto, kapabla savi la homon de mensa kaj spirita kolapso. Li postulis veran sinekkonon de la homo per malkovro de liaj nekonsciaj inklinoj. Sin turninte al racio li spertis perdon de dio — kaj ĉe tio li dolorige klare estis konscianta siajn mankojn. Sed li ne ekserĉis novajn diojn. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « La homo bezonas socian sistemon, en kiu li havas sian lokon, relative stabilajn ligojn, ideojn kaj valorojn, kundividatajn de la aliaj membroj de la grupo. “Atingo” de la nuntempa industria socio konsistas je tio, ke ĝi venis al grava perdo de la tradiciaj rilatoj, komunaj valoroj kaj celoj. En la amasa socio la homo sentas sin izolita kaj soleca eĉ estante parto de la amaso; li ne havas konvinkojn, kiujn li povus kundividi kun la aliaj homoj, ilin anstataŭas sloganoj kaj ideologiaj kliŝoj, kiujn li ĉerpas el amaskomunikiloj. Li transformiĝis je A-tom (greka ekvivalento de latina vorto “in-dividuum”, kio signifas “nedividebla”). La sola fadeno, kiu interligas apartajn individuojn unu kun alia, estas komunaj monaj interesoj (kiuj samtempe estas antagonismaj). » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Lakto kaj laktaĵoj estas simbolo de la vivo, viva besto. Do malpermeso manĝi samtempe viandon kaj lakton indikas tendencon strikte diferencigi la vivan beston kaj tiun mortan, destinitan por manĝado. Tia disdivido en iuj lingvoj esprimiĝas je tio, ke ekzistas malsamaj vortoj por nocio “viando” (karno de viva besto — flesh, tiu por manĝado — meat). En la angla ekzemple estas malsamaj vortoj por la viva kaj morta besto: pri la vivaj bovinoj kaj bovoj oni diras cows kaj bulls, pri iliaj kadavroj — beef, pri la vivaj porkoj — pigs, pri la porkaĵo — pork ktp. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Malmultaj konsentus partopreni la militon se ĝia neceso estus motivata per celoj kiel merkatoj aŭ profito. Sed kiam registaro sugestas al sia popolo ke al ĝi minacas danĝero, mobiliziĝas normalaj biologiaj mekanismoj direktitaj al defendo kontraŭ minaco. Krome tre ofte tiuj ĉi avertoj pri danĝero realiĝas per si mem: kiam ŝtato-agresanto komencas preparadon de milito, tio devigas atakotan ŝtaton siavice armi sin, per kio ĝi kvazaŭ prezentas “pruvojn” de siaj agresemaj intencoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « La homo, same kiel la besto, defendas sin kiam io minacas liajn vivajn interesojn. Tamen sfero de la vivaj interesoj ĉe la homo estas oble pli granda ol ĉe la besto. La homo por postvivado bezonas ne nur fizikajn, sed ankaŭ psikajn kondiĉojn. Li devas subteni certan psikan ekvilibron por konservi kapablon plenumi siajn funkciojn. Por la homo ĉio, kio asistas psikan komforton, estas same grava en la viva senco kiel tio kio servas al la korpa komforto. Kaj la unua viva intereso konsistas en konservado de sia koordina sistemo, valora orientiĝo. De ĝi dependas kapablo agi kaj finfine ankaŭ konsciado de si mem kiel personeco. Se la homo trovas ideojn, kiuj pridubas liajn proprajn valorajn orientiĝojn, li reagos al tiuj ĉi ideoj, li traktos ilin kiel minacon al siaj vive gravaj interesoj. Li rifuzos tiujn ĉi ideojn kaj ĉe tio provos doni al tio racian traktadon por klarigi sian malakcepton de tiuj ĉi ideoj. Li povas ekzemple diri ke novaj ideoj laŭ sia esenco estas “senmoralaj”, “nekulturaj”, “frenezaj” ktp. Sed ĉio ĉi estas nuraj raciigoj. Efektive antagonismo havas nur unu bazon — tio estas simpla sento de ekstera minaco. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Hipotezo pri ĉeesto ĉe la homo de denaska impulso de lukto por libereco estas konfirmata per tio ke libereco estas premiso de evoluo de ĉiuj homaj kapabloj de personeco, de ĝia fizika kaj psika sano kaj ekvilibro. Se oni senigas lin de libereco, li iĝas malsanulo, kriplulo, handikapulo. Kiel libereco estas komprenata ne manko de iuj ajn limigoj, ĉar ĉia evoluo eblas nur kadre de iu strukturo, kaj ĉia strukturo postulas limigojn. La afero konsistas en tio kiu profitas de tiuj limigoj — unu persono aŭ institucio, aŭ ĝi necesas por kresko kaj evoluo de la strukturo de personeco mem. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Oni povas supozi ke sendepende de denaskaj dotoj ĉiu homo infanaĝe akiras certan revolucian potencialon, kiu kviete bruletas, sed ĉe certaj kondiĉoj povas ekflami kaj kaŭzi mobilizadon de ĉiuj fortoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Blankuloj, malgraŭ sia tuta povego, ankaŭ perdis sian liberecon, ilin al tio devigis ilia propra sistemo (kvankam eble ne tiom evidente kaj malkaŝe). Kaj pro tio eble ili eĉ pli malamegas tiujn, kiuj hodiaŭ batalas por libereco, ĉar tio memorigas al ili pri ilia propra kapitulaco. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Sed ne indas eŭforii rilate permeseblon de la vere revolucia, ataka aktivado; el la fakto ke ĉia aktivado, kaŭzita de bezono de defendo de la vivo, libereco aŭ honoro, apartenas al normalaj mekanismoj de funkciado de organismo, tute ne sekvas ke oni povas pravigi detruadon de la vivo. Tio estas persona afero de ĉiu, afero de religiaj, etikaj aŭ politikaj konvinkoj, afero de konscienco — ĉu pravigi tian pozicion aŭ ne. Kaj kiel ajn aspektu tiukaze niaj propraj principoj, ni devas esti komprenantaj ke pure defenda agresemo tre facile intermiksiĝas kun nefedenda detruemo kaj sadisma deziro domini anstataŭ ol subiĝi. Kaj kiam tio okazas, revolucia atakemo transformiĝas je sia kontraŭo kaj denove reproduktas la saman situacion, kiun ĝi devis likvidi. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Tiuj kies narcisismo koncenrnas pli grupon ol ilin mem, estas sufiĉe sentemaj kaj al ĉiu evidenta aŭ imagita ofendo de sia grupo ili furioze reagas. Tiu reago ofte estas pli intensa ol ĉe narcisuloj-individuistoj. Individuo povas foje ekdubi, rigardante sin mem je spegulo. Membro de la grupo ne konas tiajn dubojn, ĉar plejparto de lia ĉirkaŭaĵo kundividas lian narcisismon. Kaj kaze de konflikto kun alia grupo, kiu ankaŭ spertas kolektivan narcisismon, estiĝas terura malamego. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Avideco estas la plej forta el ĉiuj neinstinktaj homaj pasioj. Ĉi-kaze klare temas pri simptomo de psika patologio, pri misfunkcio, ligita al konstanta sento de malpleno kaj manko de interna akso en strukturo de personeco. Avideco estas patologia manifestiĝo de malsukcesa evoluo de personeco kaj samtempe unu el la ĉefaj pekoj de la vidpunkto de budhismo, same kiel de juda kaj kristana etikoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Konsciinte sian izolitecon, la homo devas trovi novajn ligojn kun siaj apuduloj; de tio dependas lia mensa kaj spirita sano. Sen fortaj emociaj ligoj kun la mondo li neelteneble suferos pro sia soleco kaj perditeco. Sed li havas fortojn por starigi diversajn formojn de ligoj kun aliaj homoj. Li povas ami aliajn homojn — por tio li mem devas esti sendependa kaj krea personeco, aŭ li povas starigi iujn simbiozajn ligojn, tio estas iĝi parto de iu grupo aŭ fari grupon de homoj parto de sia Mio. En tiu simbioza unio li strebas aŭ al dominado super aliaj (sadismo) aŭ al subiĝo (masoĥismo). Se al la homo estas fermitaj samtempe vojo de amo kaj vojo de simbiozo, li solvas la problemon alie: li starigas rilaton kun si mem (narcisismo). Rezulte de tio li iĝas por si la mondo kaj “amas” la tutan mondon en si mem. [...] La lasta kaj danĝera formo de solvo de tiu ĉi problemo (kombine kun ekstrema narcisismo) estas detruemo, deziro ekstermi ĉiujn aliajn homojn. Se neniu krom mi ekzistas, do ne indas timi la aliajn kaj mi ne bezonas starigi rilatojn kun ili. Detruante la mondon, mi savas min de minaco esti detruita. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Estas pruvite ke ni pasigas grandan parton de nia dormo (ĉirkaŭ 25%) en sonĝoj. Ĉe tio individuaj diferencoj konsistas ne en tio, ĉu la homo sonĝas aŭ ne, sed en tio ĉu li memoras ilin post vekiĝo. Estas pruvite ankaŭ ke la homoj kun perturboj je tiu ĉi sfero nemalofte estas ne tute normalaj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Estiĝas demando: kial la cerbo, kiu konsistigas nur 2% de la korpopezo, estas organo (same kiel la koro kaj pulmoj), konservanta sian aktivecon dum la dormo, kvankam la aliaj organoj kaj korpopartoj dum tiu ĉi tempo troviĝas en la stato de kvieto; aŭ, se paroli per lingvo de neŭrofiziologoj, kial la cerbo konsumas 20% de la tuta konsumata volumeno de oksigeno kaj tage kaj nokte. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Simpla stimulo elvokas inklinon, tio estas oni povas diri “mi sentas inklinon”, dum la inspira stimulo mobilizas strebon, tio estas tian reagon dum kiu la homo aktive strebas al certa celo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Diferenco tre rimarkeblas ĉe infanoj. Ĝis certa aĝo (ĉirkaŭ la kvina vivojaro) la infanoj estas tiel aktivaj kaj produktemaj, ke ili mem konstante trovas por si “stimulojn”, ili mem ilin “kreas”. Ili povas krei la tutan mondon el paperaj rompaĵoj, lignopecoj, ŝtonetoj, seĝoj kaj iuj ajn aliaj aĵoj. Sed jam en la sesa vivojaro, kiam ilin trafas muelŝtonoj de eduka muelejo, ili komencas adaptiĝi, perdas sian senperecon, iĝas pasivaj kaj bezonas tian stimuladon kiu ebligas al ili reagi pasive. Infano ekzemple deziras havi iun komplikan ludilon, li ricevas ĝin, sed ĝi rapide lin tedas. Mallonge dirite, li traktas la ludilojn same kiel tion faras plenkreskuloj rilate aŭtojn, vestojn kaj seksajn partnerojn. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Ekzistas ankaŭ alia grava diferenco inter la simplaj kaj komplikaj stimuloj (incitiloj). La homo, instigata de iu simpla stimulo, spertas miksitan senton de deziro (sopiro, juko), kontentiĝo kaj liberiĝo; kiam venas kontentiĝo “li ne plu bezonas ion”. Rilate la komplikajn stimulojn, ili neniam kaŭzas senton de supersatiĝo, ili neniam povas esti “tro multaj” (kompreneble escepte de fizika laceco). » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Rilate problemon de enuo kaj ekscitiĝo necesas distingi tri kategoriojn de personoj: 1. Homoj kapablaj produktive reagi al stimula incito; ili ne konas enuon. 2. Homoj kiuj konstante bezonas aldonan stimuladon kaj ankaŭ konstantan ŝanĝon de incitiloj; tiuj ĉi homoj estas kondamnitaj al kronika enuo, sed ĉar ili scias kompensi ĝin, ili ĝin ne konscias. 3. Homoj, kiujn ne eblas enigi je a stato de ekscitiĝo per normala incitilo. Tio estas homoj malsanaj; de tempo al tempo ili akre konscias sian mensan staton, sed ofte ili eĉ ne komprenas ke ili estas malsanaj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Estas nature supozi ke la homo, kiu ankoraŭ en malpli alta grado ol ĉimpanzo estas determinita de instinktoj, simple ne postvivus se ĉe li ne evoluus kompensaj kapabloj, plenumantaj funkcion de la instinktoj. Tian kompensan rolon ĉe la homo plenumas karaktero. Kataktero estas specifa strukturo, en kiu estas organizita homa energio, direktita al atingo de starigitaj celoj, per ĝi estas difinata elekto de konduto kongrua al la ĉefaj celoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Necesas memori, ke kiam ni parolas pri la pasioj, temas ne pri apartaj trajtoj (elementoj), sed pri certa sindromo. Amo, solidareco, justeco kaj raciemo manifestiĝas en konkretaj homoj en diversaj kombinoj kaj proporcioj. Ĉiuj ili estas manifestiĝo de la sama produktiva orientiĝo de la personeco, kiun mi ŝatus nomi “vivstimula sindromo”. Koncerne sadomasoĥismo, detruemo, avideco, envio kaj narcisismo, ili ĉiuj ankaŭ havas komunajn radikojn kaj estas ligitaj kun unu principa orientiĝo de la personeco, kiu nomiĝas “sindromo de malamo de la vivo”. Kie haveblas unu komponanto de la sindromo, troveblas preskaŭ ĉiam ankaŭ la aliaj komponantoj (en diversaj proporcioj). Tio ne signifas ke ĉiu homo nepre estas enkorpigo de unu aŭ la alia sindromo. Tio okazas nur kiel escepto. Efektive averaĝa homo estas miksaĵo de ambaŭ sindromoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « La homo neniam estas determinita tiom ke en iu periodo de lia vivo estus komplete ekskludenda ebleco de radikala ŝanĝo, kaŭzita de vico da eventoj aŭ travivaĵoj. Lia vivstimula potencialo neniam komplete perdiĝas kaj neniam eblas antaŭdiri, ĉu ĝi manifestiĝos aŭ ne. Jen kial povas okazi vera konvertiĝo (pento). » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Se ni pli atente rigardos individuan kaj amasan kondutojn, ni trovos ke seksaj bezonoj kaj malsato konsistigas relative etan parton inter la aliaj motivoj de la konduto. Akso de la motiva sfero de la homo estas pasioj — je racia kaj senracia niveloj: bezono je amo, tenero kaj solidareco, je libereco kaj vero, je konservado de honoro kaj konscienco. La homon regas pasioj kiel sopiro de potenco, subigo kaj detruado; malfortecoj kiel narcisismo, avideco, envio kaj vanteco. Tiuj ĉi pasioj trenas lin laŭ la vivo, iĝas kialoj de malkvietoj kaj angoroj; ili nutras ne nur sonĝojn, sed ankaŭ estas fonto kiu nutras ĉiujn religiojn de la mondo, ĉiujn mitojn kaj legendojn, arton kaj literaturon — mallonge dirite, ĉion kio donas al la vivo guston kaj koloron, kio faras ĝin interesa kaj grava, por kio indas vivi. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Individuo vivas en socio, kiu provizas lin per pretaj modeloj de pensado kaj konduto, tiuj stereotipoj kreas ĉe la homo iluzion de la vivosenco. Tiel ekzemple en nia socio estas konsiderate, ke se homo “memstare provizas al si panon”, nutras la familion, estas bona civitano, konsumanto de varoj kaj amuzaĵoj, do lia vivo plenas je senco. Kaj kvankam tiaj imagoj en konscio de plejparto de la homoj sidas tre forte, ili tamen ne havas por ili veran signifon kaj nek povas kompensi mankon de interna akso. Sugestitaj stereotipoj laŭgrade perdas sian forton kaj ĉiam pli ofte ne funkcias. Pri tio atestas kresko de narkomanio, malkresko de interesoj, de intelekta kaj krea aktiveco de loĝantaro, kaj ankaŭ kresko de krimeco, perforto kaj detruemo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « La sango delonge estas konsiderata unu el la tri bazaj substancoj de la viva korpo, dum la aliaj du substancoj estas lakto kaj semo. Semo estas esprimo de la vira forto, lakto estas simbolo de virineco, “patrineco” kaj kreado. En multaj kultoj kaj ritoj lakto kaj semo estis konsiderataj sanktaj. En la sango diferenco inter la vira kaj virina originoj malaperas. En la plej profundaj tavoloj de travivaĵoj la homo per iu magia maniero estas kaptata de la viva forto mem, se li verŝas sangon. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Seksa deziro, eĉ se ĝi ne estas akompanata de amo, en iu ajn kazo estas esprimo de la vivo, reciproka ĝojo kaj sinfordono. Diference de ĝi, seksaj agoj, karakterizataj de tio ke unu homo strebas humiligi partneron, suferigi lin, estas perverso kaj ne pro tio, ke tiuj ĉi agoj ne servas al reproduktado, sed pro tio ke anstataŭ impulso de la vivo ili portas impulson de sufokado de la vivo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Sadisto deziras iĝi mastro de la vivo kaj pro tio por li gravas ke lia viktimo restu viva. Ĝuste tio diferencigas lin de nekrofilia-detruaj homoj. Tiuj ĉi strebas ekstermi sian viktimon, distreti la vivon mem, sadisto ja strebas eksenti sian superecon super la vivo, kiu dependas de li. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Alia karaktera trajto de sadisto konsistas je tio ke por li stimulo estas ĉiam nur malforta estaĵo kaj neniam forta. Ekzemple sadisto ne ricevos plezuron se en batalo kontraŭ forta kontraŭulo li vundos malamikon, ĉar tiu situacio ne donos al li senton de supereco super la malamiko. Por la sadisma karaktero estas nur unu fervora pasio kaj unu afero admirinda — potenco. Li adoras la povulon kaj subiĝas al li, kaj samtempe li malestimas la malfortulon, ne kapablan defendi sin, kaj postulas de li absolutan subiĝon. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Sadisma karaktero timas ĉion kio estas malfidinda kaj neprognozebla, kio ebligas neatenditaĵojn kiuj postulos de li nekutimajn decidojn kaj agojn. Kaj pro tio li timas la vivon mem. La vivo timigas lin pro tio ke ĝi defaŭlte estas neprognozebla... Ĝi estas bone aranĝita, sed ĝin malfacilas plani, en la vivo klara estas nur unu afero: ke ĉiuj homoj estas mortontaj. La amo ankaŭ estas neprognozebla. Esti amata supozigas eblecon ami: ami sin mem, ami alian, provi elvoki ĉe alia amosenton ktp. Ĉe la vorto “amo” ĉiam supozeblas risko: danĝero esti rifuzita, miskalkuli... Pro tio sadisto kapablas “ami” nur kaze de sia dominado super alia homo, tio estas konante sian potencon super objekto de sia “amo”. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Bezono je subiĝo radikas en masoĥismo. Interligo de sadismo kaj masoĥismo estas evidenta, sed de la vidpunkto de kondutismo ili estas kontraŭoj. Efektive tio estas du malsamaj aspektoj de la sama situacio: sento de ekzistada kaj viva impotenteco. Sadisto kaj masoĥisto same bezonas alian estaĵon, kiu povas, tiel diri, ilin “kompletigi”. Sadisto kompletigas sin mem per alia estaĵo, masoĥisto sin mem faras kompletigaĵo de alia estaĵo. Ambaŭ serĉas simbolajn ligojn, ĉar ĉiu el ili ne havas akson interne de si. Kvankam sadisto ŝajne ne dependas de sia viktimo, efektive li bezonas ĝin; li bezonas ĝin, sed li sentas tiun bezonon je perversa formo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Pro proksima ligo inter sadismo kaj masoĥismo estus pli korekte paroli pri sadisma-masoĥisma karaktero, kvankam estas klare, ke ĉe ĉiu konkreta persono dominanta estas unu aŭ alia aspekto. La sadisma-masoĥisman karakteron oni povus nomi ankaŭ aŭtoritata, se transiri de psikologia karakterizo al la politika, ĉar kutime aŭtoritataj gvidantoj montras trajtojn de sadisma-masoĥisma karaktero: subpremadon de la subuloj kaj humiliĝon antaŭ la superuloj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « “Aŭtoritata karaktero” unuafoje iĝis objekto de esplorado en germana eksperimenta esploro en 1936. La esploro montris ke 78% de la respondintoj posedis nek aŭtoritatan, nek kontraŭaŭtoritatan karakteron kaj pro tio kaze de la venko de Hitlero ili ne devus iĝi konvinkitaj faŝistoj, nek kontraŭfaŝistoj. Nur 12% de la demanditoj havis kontraŭaŭtoritatan karakteron kaj estis konvinkitaj kontraŭuloj de naziismo kaj 10% estis agorditaj aŭtoritate kaj povus iĝi fervoraj nazioj. De la unua rigardo tiu ĉi rezulto kongruas al situacio, kiu formiĝis en realo post 1933. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Akumulema karaktero povas manifestiĝi rilate aĵojn, pensojn kaj sentojn. Sed troa ordemo faras ĝin senviva. [...] Se li trovas malsufiĉon de pureco, li estas ŝokita, la mondo ŝajnas al li malpura kaj malamikema, kaj li devas tuj ĉion purigi ĝis brilo por restarigi sian ekvilibron. [...] La akumulema homo sentas sin kiel sieĝita fortikaĵo: li ne devas ebligi ke io eliru eksteren, li devas deteni ĉion kio estas ene de la fortikaĵo. [...] Al akumulema persono ofte ŝajnas ke li tute ne havas fortojn, fizikan kaj spiritan energiojn kaj ke tiu rezervo tre rapide elĉerpiĝas, ke ĝi estas ne renovigebla. Tia homo ne komprenas ke ĉiu viva substanco estas konstante renovigata. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Kiam mi parolas pri burokrato, mi celas klasikan malnovtipan malvarman indiferentan oficiston, kiu ĉiam abundis en lernejoj, hospitaloj, malliberejoj, transporto kaj poŝto. Granda industrio, kiu ankaŭ estas sufiĉe burokrateca organismo, kreis tamen tute alian tipon de burokrato — rideteman, bonvoleman kaj “kompreneman” (studintan kurson de “homaj rilatoj”). Kialoj de tiuj ĉi ŝanĝoj radikas en la senco mem de la moderna industria mondo: je neceso de dungita laborforto, je deziro eviti iujn ajn komplikaĵojn kaj krei favoran psikologian klimaton en laborejoj ktp. Tio tute ne signifas ke la nova burokrato kaŝas sub bonvolema masko sian sadisman naturon. Li simple sentas sin mem aĵo kaj la aliajn homojn traktas kiel senvivajn aĵojn. Li simple sentas nenion kaj pro tio lin ne eblas akuzi eĉ pri hipokriteco, por tio li estas tro supraĵa. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Heinrich Himmler estis absoluta konformisto. Eĉ sadistajn emojn li sciis regi, depende de tio kio profitis lin. Li estis malhonesta kaj malfidela kaj ĉiam mensogis — ne nur al la aliaj, ses ankaŭ al si mem. Iuj ajn virto, kiun li laŭdegis, estis nealirebla por li mem. Li perfidis Hitleron, kvankam li mem elpensis la ĉefan sloganon de SS: “Fideleco estas nia honoro”. Li edifis fortecon, firmecon kaj kuraĝon, dum li mem estis malforta kaj malkuraĝa. La “fidela Heirich” estas komplete falsa bildo. La solan vorton de la vero pri si mem li skribis en letero al la patro dum sia mallonga militservo: “Ne zorgu pri mi, ja mi estas ruza kiel vulpo”. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Inter ni vivas miloj da Himmleroj. De socia vidpunkto en ordinara vivo ili ne kaŭzas grandan damaĝon, kvankam ne eblas subtaksi nombron de tiuj, kiujn ili damaĝas kaj faras ege malfeliĉaj. Sed kiam fortoj de detruo kaj malamo minacas engluti la tutan socion, tiaj homoj iĝas speciale danĝeraj. Ja ili ĉiam pretas esti por registaro ilo de teruro, turmentoj kaj murdoj. Multaj faras seriozan eraron, opiniante ke potenciala Himmlero videblas de granda distanco. Unu el celoj de la karakterologiaj esploroj ĝuste estas montri ke por ĉiuj, kiuj ne lernis la arton de rekonado de la personeco, potenciala Himmlero aspektas same kiel ĉiuj aliaj. Kaj pro tio necesas lerni legi la libron de karakteroj kaj ne atendi kiam cirkonstancoj ebligos al “monstro” montri sian veran vizaĝon. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Tamen la ĉefa patologia faktoro de formiĝo de la personeco de Heinrich Himmler verŝajne estas sufoke fermita atmosfero de la Himmler-familio, en kiu estis nek sincereco, nek varmeco, nek bonkoreco; kie regis leĝobeemo, pedantismo, ŝajna patriotismo kaj karierismaj ambicioj. [...] Himmleroj apartenis al la socia klaso, kiu troviĝis en la plej malsupra ŝtupo de la kaisera sistemo kaj suferis pro malamo, senpovo kaj ĝojomanko. Tio estis grundo, sur kiu kreskis Himmler kaj pro tio ju pli revolucio detruadis lian socian statuson, normojn kaj valorojn de lia rondo, des pli forte kreskis en li kolerego kaj konscia karierismo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Ĉe murdisto-nekrofiliulo la vera motivo estas ne morto de viktimo (kvankam tio certe estas necesa premiso), sed la ago de dispartigo de la korpo. Mi mem en mia klinika praktiko kolektis sufiĉe multe da datumoj, konfirmantaj ke emo al la dispartigo estas sufiĉe karaktera trajto de la nekrofilia personeco. Mi renkontis ekzemple nemalmulte da homoj, ĉe kiuj tiu ĉi emo manifestiĝis je tre milda formo: ili ŝatis pentri sur papero figuron de nuda virino kaj poste forŝiri ĉe la pentraĵo brakojn, krurojn, kapon ktp kaj ludi kun tiuj apartaj korpopartoj. Tia sendanĝera “ludo” efektive plenumadis tre seriozan funkcion, kontentigante la pasion al la dispartigo de la korpoj. Alia disvastiĝinta speco de nekrofilio, kiun mi sukcesis observi, konsistas je tio ke homoj sonĝis certajn partojn de dispartigita korpo, kiuj kuŝis, flugis aŭ malrapide flosis preter ili en fluo de malpura akvo miksita kun sango kaj malpuraĵoj. Se tiaj bildoj ofte aperas en fantazioj kaj sonĝoj, tio estas unu el plej fidindaj simptomoj de la nekrofilia karaktero. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Por eviti miskomprenojn mi deziras tuj substreki, ke per mia priskribo de la evoluinta “nekrofilia karaktero” mi tute ne celas ke la homoj divideblas je nekrofiliuloj kaj ne-nekrofiliuloj. La nekrofilia personeco estas ekstrema formo, tio estas karaktero en kiu dominanta trajto estas nekrofilio. En realo multaj homoj estas miksaĵo de nekrofiliaj kaj biofiliaj inklinoj kaj lukto inter ili estas fonto de produktiva evoluo de la personeco. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Do nekrofilio en la karakterologia senco difineblas kiel pasia emo al ĉio morta, malsana, putra, putranta; samtempe tio estas pasia deziro transformi ĉion vivan je malviva, pasio al detruado por detruado; ankaŭ escepta intereso pri ĉio pure mekanika (nebiologia). Aldonendas pasio al perforta rompo de naturaj biologiaj ligoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Nekrofiliulo reale perceptas nur pasintecon, sed ne estantecon kaj nek estontecon. En lia vivo dominas tio kio okazis (tio estas kio jam ne ekzistas, kio mortis): institucioj, leĝoj, posedo, tradicioj, bienoj. Mallonge dirite, aĵoj regas la homon; “havi” dominas super “esti”, posedado — super ekzistado, la morta — super la viva. En persona, filozofia kaj politika konscio de la nekrofiliulo konserviĝas sankta adorado de pasinteco, nenio nova havas valoron, kaj drastaj ŝanĝoj estas konsiderataj krimo kontraŭ “natura” fluo de la aferoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Kiel montras materialo de klinikaj esploroj, plejparto de la nekrofiliuloj havas emon al odoraĉoj similaj al tiu de “sufokiĝinta” aŭ jam putranta viando. Tio manifestiĝas en du variantoj. La unua konsistas en tio ke la homo malkaŝe ŝatas odorojn de urino, fekaĵoj, stagnantaj kloakaĵoj... kaj kun plezuro vizitas odoraĉajn publikajn necesejojn. Tamen pli disvastiĝinta estas alia varianto de la emo, ĉe kiu deziro ricevi plezuron de odoraĉoj estas repuŝata. Tio kaŭzas specifan reagon, kiun eblas observi: la homo penas forigi ĉiun ajn eblecon de odoraĉo, sed li kondutas tiel eĉ kiam efektive apud li haveblas nenio simila. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Tamen iel aŭ tiel ĉiuj nekrofiliuloj reagas al la odoraĉoj. Kiel estis rimarkite, tiu intereso nemalofte manifestiĝas je specifa mimiko, simila al grimaco de “atenta flarado”. Do la nekrofiliulon oni povas rekoni ankaŭ laŭ vizaĝesprimo. Kaj kvankvam tia grimaco ne estas nepra por ĉiuj, sed se ĝi haveblas, tio estas verŝajne la plej fidinda signo de nekrofiliulo. Kaj ekzistas unu plia karaktera trajto de la mimiko: nekrofiliulo praktike ne scias ridi. Lia vizaĝo estas kiel masko. Por li ne alireblas normala, libera, malpeziganta la animon rido, lia rideto estas artefarita, senviva, ĝi pli similas al malestima grimaco. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [pri emo foti ĉion] [...] fotado transformiĝis je surogato de vida perceptado. [...] Ĉe tio al la fotanto mem sufiĉas ekrigardi kaj ne nepre necesas vidi. [...] la procezo de vidado estas reduktita ĝis ricevado de objekto — foto, kiu poste estos prezentita al konatoj kiel pruvo de tio ke “ĝia posedanto estis tie”. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Efektive nova tipo de la homo kaj lia karaktero ne enspaciĝas je la kadro de malnova tipologio: ilin ne eblas kvalifiki je terminoj de orala, anusa aŭ seksorgana karaktero. Mi iam provis trovi por tiu ĉi nova tipo fundamenton en merkatikaj terminoj; tiel mi nomis ĝin “Marketing-Charakter” — merkata personeco. Por la merkata personeco la tuta mondo transformiĝis je objekto de aĉeto-vendo — ne nur la aĵoj, sed ankaŭ la homo mem, lia fizika forto, lerteco, scioj, konoj, opinioj, sentoj kaj eĉ rideto. De historia vidpunkto tia tipo de personeco estas tute nova fenomeno, ĉar tio estas produkto de evoluinta kapitalismo, kie la centran lokon okupas merkato — merkato de konsumvaroj, merkato de servoj kaj merkato de laborforto; principo de tiu ĉi sistemo estas akiro de maksimuma profito per sukcesa komerco kaj interŝanĝo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Alia karaktera trajto de cibernetika personeco estas lia emo al elprovitaj, stereotipaj modeloj de konduto, kio speciale klare manifestiĝas en skizofrenia “sin trudemo” (ripetiĝantaj senintencaj agoj aŭ gestoj). Mirigas simileco de unucerba homo kaj skizofreniulo. Eĉ pli mirindas ke en tiu ĉi tipo de personeco tre fortas elementoj de infana “aŭtismo” (tiu sindromo havas ion komunan kun skizofrenio, kvankam ne komplete koincidas kun ĝi). » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [...] ne forgesindas ke aŭtismaj (skizoidaj) kaj neaŭtismaj (neskizoidaj) procezoj ne estas du apartaj kategorioj, ke ili trakteblas kiel du polusoj de la sama kontinuo. Ene de ĝi troviĝas amaso de interaj formoj, kaj la nocioj “aŭtisma” kaj “skizoida” estas du ekstremaj, polusaj, artefaritaj formoj sur tiu ĉi rekto, kiuj fakte en pura formo preskaŭ ne renkonteblas, sed manifestiĝas en formoj, jam kondiĉitaj de sociaj influoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Biofilio estas pasia amo al la vivo kj al ĉio viva; tio estas deziro asisti disvolviĝon, kreskon kaj disfloron de ĉiuj formoj de la vivo, ĉu tio estas planto, besto aŭ ideo, socia grupo aŭ aparta homo. Homo kun biofilia pozicio prefere faros ion novan ol subtenos aŭ restaŭros ion malnovan. Li pli orientiĝas al ekzistado ol al posedado. Li plenforte estas dotita je kapablo miri kaj pro tio eble li preferas ekvidi ion novan ol konfirmadi kaj pruvadi ion jam delonge konatan. Aventuroj por li pli gravas ol sekureco. De la vidpunkto de perceptado de la ĉirkaŭa medio por li pli gravas vidi tuton ol ĝiajn apartajn erojn, lin pli interesas komplekso ol ĝiaj elementoj. Li strebas kreadi, formi, konstrukcii kaj manifesti sin en la vivo per sia ekzemplo, saĝo kaj amo (ne per forto, detruemo aŭ burokratismo, kiu supozigas traktadon de la homoj kvazaŭ tio estas sensentaj pupoj aŭ simple aĵoj). Li ne reagas al logaĵo de reklamo kaj nek aĉetas novajn aĵojn en buntkoloraj pakaĵoj, li amas la vivon mem en ĉiuj ĝiaj manifestiĝoj, diferencaj de konsumismo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [pri Hitlero] [...] li ne nur ne interesiĝis pri lernejaj studobjektoj, sed ĝenerale interesiĝis pri nenio. Li por nenio penis — nek tiam, nek poste (ni renkontos tiun abomenon de laboro ankaŭ en la tempo kiam li studis arkitekturon). Li estis pigra ne pro tio, ke li havis malgrandajn kapablojn, li ne estis ordinara gedonisto, kiu ne havas difinitan vivocelon. Inverse, li havis akran ambicion, sopiron de potenco — tion kio igas la homon agi. Krome li havis grandegajn vivofortojn, iu viva energio tenis lin je konstanta streĉiteco, li ĉiam estis “batalpreta”, kaj stato de trankvila ĝojo estis simple nekonata al li. Tiuj ĉi trajtoj grave diferencas Hitleron de la ĉefa amaso de pigruloj, forlasantaj lernejon. Tiuj el ili kiuj havas la saman ambicion kaj strebas al potenco sen havi iujn ajn seriozajn vivinteresojn, estas vera danĝero por la apuduloj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [pri Hitlero] Ĉiu fiasko pli profunde vundis lian narcisismon, eĉ pli profunde lin humiligis; kaj je la sama grado je kiu kreskis liaj malsukcesoj, fortiĝis lia venĝaj fantazioj, blinda malamego kaj nekrofilio, kies radikojn necesas serĉi en lia maligna incesta komplekso. Kiam komenciĝis la milito, ŝajnas ke venis fino al liaj malsukcesoj. Sed ne estis tiel, lin atendis nova humiligo: malvenko de la germanaj armeoj kaj venko de revoluciuloj. Sed ĉi-foje Hitlero havis eblecon identigi sian personan humiligon kaj malvenkon kun malvenko kaj humiligo de la tuta socio, nacio ĝenerale: tio helpis al li forgesi sian personan fiaskon. Ĉi-foje ne li estis frakasita kaj humiligita, sed Germanio. Kiam li venĝadis kaj savadis Germanion, li venĝadis sin mem; forviŝante malhonoron de Germanio, li forviŝadis ankaŭ sian propran malhonoron. Nun li ne plu celis iĝi granda pentristo, li havis alian celon — iĝi granda demagogo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [pri Hitlero] Unuavice necesas rememori pri tio, kion oni kutime nomis lia magnetismo, kies fonto, laŭ opinio de plejparto de la aŭtoroj, estis liaj okuloj. Estas priskribitaj multaj kazoj, kiam homoj, kiuj traktis lin kun antaŭjuĝoj, subite ŝanĝis sian vidpunkton post lia rekta rigardo. [...] Sed ĉiuj atestantoj konsentas ke la okuloj de Hitlero estis malvarmaj — same kiel malvarma estis lia vizaĝesprimo ĝenerale — kaj ke al li estis fremdaj iuj ajn varmaj sentoj. Tiu ĉi trajto povas forpuŝi — kaj ĝi efektive forpuŝadis multajn — sed ĝi povas esti ankaŭ fonto de magnetisma forto. Vizaĝo, esprimanta malvarman kruelecon, elvokas timon. Sed iuj preferas al la timo admiron. Ĉi tie plej konvenas la vorto “tremado”: ĝi absolute prezice transdonas la estiĝantan en tia situacio miksiĝon de la sentoj. La tremado kombinas teruron kaj respektegon. Same duecan signifon havas en la hebrea vorto “noraĥ”. En la judisma tradicio oni markas per ĝi atributon de dio, esprimantan arkaikan pozicion de la konscio, en kiu samtempe ĉeestas teruro kaj admiro — timon de dio. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Hitlero havis ankaŭ gravan por demagogo kapablon: simplecon de la parolo. Li neniam ŝarĝis la aŭskultantojn per nuancoj de intelektaj aŭ moralaj rezonoj. Li estis prenanta faktojn, konfirmantajn liajan tezojn, krude metanta ilin unu al alia kaj ricevanta tekston, sufiĉe konvinkan, almenaŭ por homoj ne ŝarĝitaj per kritika kapablo de racio. Krome li estis brila aktoro kaj sciis ekzemple tre precize transdoni mimikon kaj intonacion de plej diversaj tipoj. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Analizo de la karaktero de Hitlero estus nekompleta, se ni preteratentus ke tiu ĉi turmentata de pasioj homo estis amikema, ĝentila, modera kaj preskaŭ hezitema. Li estis speciale ĝentila rilate la virinojn kaj neniam forgesis sendi al ili florojn kaze de iu solenaĵo. Li prizorgis ilin ĉe la tablo, proponis al ili kukojn kaj teon. Li staris antaŭ ol eksidis liaj sekretariinoj. [...] Tiun ĉi rolon de amikema, bonkora, sentema homo Hitlero sciis ludi tre bone. Kaj ne nur pro tio ke li estis bonega aktoro, sed ankaŭ pro tio ke al li plaĉis la rolo mem. Por li estis grava trompi siajn plej proksimajn apudulojn, kaŝante la profundecon de sia detruemo kaj unuavice trompi sin mem. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [pri Hitlero] Aspektas dubinde ke li anticipe pripensadis ideon de konkero de Pollando, ĉar li kun simpatio traktis la reakcian kolonelon Beck, kiu regis la polan registaron. Sed kiam Beck rifuzis relative mildajn postulojn de Hitlero, tiu ekfuriozis kaj komencis altigi streĉitecon je rilatoj kun Pollando. Finfine la sola eliro el la situacio iĝis milito. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « [pri Hitlero] Oni povas ne senbaze suspekti ĉeeston ĉe li de psikozaj kaj eble skizofreniaj trajtoj. Sed ĉu tio signifas ke Hitlero estis “frenezulo”, ke li suferis pezan psikozon aŭ certan formon de paranojo (kiel oni nemalofte tion opinias)? Respondo al tia demando, mi pensas, devas esti negativa. Malgraŭ ĉiuj nenormalaĵoj, kiuj sendube ĉeestis en lia karaktero, li estis tamen sufiĉe sana homo por agi celkonscie kaj foje sukcese. [...] Mankas duboj ke se Hitlero ekstarus antaŭ juĝejo, eĉ la plej senpartia, oni neniam agnoskus lin jure senrespondeca. Sed kvankam de klinika vidpunkto li ne estis frenezulo, de la vidpunkto de homaj rilatoj li sendube ne estis ankaŭ sana. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Mi dezirus atentigi pri populara eraro, kiu malebligas al ni rekoni en nia medio potencialajn führerojn antaŭ ol ili montros sian veran vizaĝon. Ni ial opinias ke malvirta, detruema homo devas esti la diablo mem kaj aspekti kiel diablo. Ni estas konvinkitaj, ke li povas havi neniujn meritojn kaj ke metita sur lin Kain-stampaĵo devas esti evidenta kaj distingebla por ĉiu. Tiaj diablaj naturoj ekzistas, tamen ili estas ege maloftaj. Kiel ni jam havis eblecon vidi, detruema personeco montras al la mondo virton: ĝentilecon, avertemon, amon al familio, amon al infanoj, amon al bestoj. Sed la afero estas eĉ ne en tio. Apenaŭ troveblos homo, tute sena je virtoj aŭ almenaŭ je bonaj intencoj. Tia homo troviĝas rande de frenezo aŭ, kio fakte estas la sama afero, estas “morala kriplulo”. Antaŭ ol ni rezignos je kliŝa imago pri la malvirto, ni ne lernos rekoni realan malbonon. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Hitlero ne estis geniulo kaj liaj kapabloj ne estis supernaturaj. Vere unika estis la socia-politika situacio, en kiu li povis atingi tiomajn altecojn. Ne ekskludeblas ke inter ni vivas centoj da potencialaj führeroj, kiuj povos enpotenciĝi, se venos ilia historia horo. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | |
|
![Citaĵo](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/15px-Wikiquote-logo.svg.png) | « Kredi signifas kuraĝi, tio signifas kuraĝon pensi la nepenseblan kadre de reala ebleco. Kredo estas ĉiutaga paradoksa espero pri alveno de mesio, sed samtempe tio estas scipovo kaj kuraĝo ne perdi sin kaj nek desperi, se je destinita horo li ne aperos. Tio estas ne pasiva kaj pacienca atendado, sed tute inverse — aktiva serĉado kaj uzado de ĉiu ajn reala ebleco agi. » | — Erich Fromm, La anatomio de homa detruemo [1973] |
|