Linares, España
Linares (es) ![]() | |||||
Localización | |||||
---|---|---|---|---|---|
| |||||
Estado | España | ||||
Comunidade autónoma | Andalucía | ||||
Provincia | Provincia de Xaén ![]() | ||||
Capital de | |||||
Capital | Linares (en) ![]() ![]() | ||||
Poboación | |||||
Poboación | 55.096 (2023) ![]() | ||||
Xeografía | |||||
Parte de | |||||
Superficie | 197,5 km² ![]() | ||||
Altitude | 419 m ![]() | ||||
Comparte fronteira con | Bailén Ibros (pt) ![]() Lupión (pt) ![]() Torreblascopedro (pt) ![]() Vilches (pt) ![]() Guarromán (pt) ![]() Carboneros (pt) ![]() Jabalquinto (pt) ![]() ![]() | ||||
Organización política | |||||
• Alcalde ![]() | Juan Fernández Gutiérrez (en) ![]() ![]() | ||||
Identificador descritivo | |||||
Código postal | 23700 ![]() | ||||
Fuso horario | |||||
Código INE | 23055 ![]() | ||||
Outro | |||||
Irmandado con | Castres Linares (pt) ![]() Morelia Seraing (pt) ![]() Linares (pt) ![]() Cabra La Unión Barberà del Vallès Tomaszów Mazowiecki (pt) ![]() ![]() | ||||
Páxina web | ciudaddelinares.es ![]() | ||||
![]() |
Linares[1][2][3][4][5] é unha cidade e municipio situada na provincia de Xaén (Andalucía). Segundo o INE, en 2008 tiña 61.340 habitantes.
Localízase nos contrafortes de Serra Morena e ten unha situación privilexiada por ser encrucillada de camiños e pola súa riqueza agrícola, pecuaria e mineira.
Actualmente Linares é unha cidade moderna, vangardista e ben comunicada en pleno proceso de crecemento que se caracterizou por ser un dos municipios máis importantes de Andalucía debido á súa pioneira e florecente industria. Cos seus 61.340 habitantes é a segunda cidade máis poboada da provincia logo de Xaén capital.
Historia
[editar | editar a fonte]![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/IAPH_Pozo_San_Vicente.jpg/220px-IAPH_Pozo_San_Vicente.jpg)
O asentamento existía desde moitos séculos antes da reconquista co nome de Cástulo, se ben foi no século XI cando unha emigración masiva de poboación para asentarse nos arredores do castelo deu lugar á poboación actual.
O poboado naceu coma un lugar estratéxico de Cástulo sobre unha elevación do terreo para vixiar os arredores. Cando a zona foi conquistada polos musulmáns, asentáronse sobre o lugar estratéxico romano.
En 1227 Fernando III de Castela conquistou o castelo de Linares, sitio utilizado polos cristiáns durante a conquista de Andalucía, séndolle concedidos durante este tempo privilexios ao poboado respectados polos sucesivos reis de Castela, quedando incluída Linares dentro do territorio de reguengo que formaba a vila de Baeza.
No século XVI Linares pasou por unha etapa de gran crecemento demográfico e económico debido ao pulo agrícola e gandeiro, o que se materializou na obtención de título de Vila de mans de Filipe II.
Nos séculos XVII e XVIII, paralelamente á agricultura e á gandería, comezou a desenvolverse con forza a explotación de miñas de chumbo no municipio. Non obstante, consérvanse no arquivo de Simancas datos sobre a achega de chumbo de Linares xa na construción de El Escorial no século XVI. Dito pulo na minería traduciuse nunha produción de duascentas mil a trescentas mil arrobas anuais, con destino principal como material bélico. Esta bonanza e o seu consecuente crecemento demográfico converten a Linares nun importante núcleo económico en Andalucía durante o século XIX e inicios do XX.
En 1875 o rei Afonso XII, mediante Real Decreto, concede a Linares o título de Cidade.
O desenvolvemento de Linares durante o século XIX e XX non tería lugar sen a existencia do ferrocarril, que permitiu a unión do municipio coa práctica totalidade do territorio nacional, e o investimento de capital estranxeiro, principalmente desde o Reino Unido, o cal modernizou a extracción e deu lugar á existencia de consulados na cidade.
Xa mediado o século XX, compróbase que o chumbo é un material tóxico para algúns dos seus principais usos, coma a fabricación de tubaxes, o que provoca unha caída moi importante do seu valor no mercado, e o paulatino peche das minas en Linares, sendo a mina de La Cruz a última en pechar en 1991, o que puxo punto final a unha importante etapa da cidade e a necesaria conversión da súa economía.
Notas
- ↑ Diccionario enciclopédico galego universal, Diciopedia do século 21, Enciclopedia Galega Universal...
- ↑ Casal Salgado, Manuel (1996). "Linares". Atlas básico universal. En galego. Edicións Sálvora. p. 24. ISBN 84-88724-40-3.
Esta obra foi subvencionada pola Xunta de Galicia, Consellería de Educación e Ordenación Universitaria, Dirección Xeral de Política Lingüística.
- ↑ Fernández y Fernández, José Armando (dir. e coord.) (1996). "Linares". Atlas de Galicia e de España. Grupo Anaya. p. 63 [A5]. ISBN 84-207-6594-5.
A Real Academia Galega acordou informar favorablemente e respaldar como correctas as solucións lingüísticas ofrecidas no Atlas de Galicia e de España do Grupo Anaya, tanto no que se refiere ó tratamento da toponimia galega, como no que se refiere á adaptación dos topónimos foráneos á lingua galega [sic].
- ↑ Santa María, I.; Massó, N. (2009). "Linares". Atlas xeográfico e histórico de Galicia e do Mundo. Do Cumio. p. 132 [E3]. ISBN 978-84-8289-328-0.
- ↑ "Linares" en Sanmartín, G. (coord.) et al. (2012) Criterios para o uso da lingua p. 129. UDC. ISBN 978-84-9749-504-2.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte]![]() |
Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Linares, España ![]() |
Bibliografía
[editar | editar a fonte]- "Linares". Diccionario enciclopédico galego universal 38. La Voz de Galicia. 2003-2004. p. 52. ISBN 84-7680-429-6.
- "Linares". Diciopedia do século 21 2. Do Cumio, Galaxia e do Castro. 2006. p. 1232. ISBN 978-84-8288-942-9.
- "Linares". Enciclopedia Galega Universal. Ir Indo. 1999-2002. ISBN 84-7680-288-9.
Ligazóns externas
[editar | editar a fonte]- Páxina oficial (en castelán)