Bert Meijer
Bert Meijer | ||||
---|---|---|---|---|
![]() | ||||
Bert Meijer (2016)
| ||||
Algemene informatie | ||||
Volledige naam | Egbert Willem Meijer | |||
Geboren | 22 april 1955 Groningen | |||
Nationaliteit | ![]() | |||
Bekend van | chemie, Dendrimeer, supramoleculaire chemie, polymeerchemie | |||
Website | https://www.meijerlab.nl/ | |||
|
Egbert Willem (Bert) Meijer (Groningen, 22 april 1955) is een Nederlands organisch chemicus, bekend om zijn onderzoek op het gebied van de supramoleculaire chemie, materiaalkunde en polymeerchemie. Als een van de eerste wetenschappers ontwikkelde hij het concept van supramoleculaire polymeren. Meijer, universiteitshoogleraar aan de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) en Akademiehoogleraar bij de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW), publiceerde honderden wetenschappelijke artikelen, is een veelgevraagd academisch spreker en ontving vele onderscheidingen op het gebied van de organische chemie en de polymeerchemie.
Opleiding
[bewerken | brontekst bewerken]Na de middelbare school in Appingedam, waar hij in 1972 eindexamen deed, volgde Meijer aan de Rijksuniversiteit Groningen de opleiding organische chemie. Hij studeerde af in 1978 en begon aansluitend zijn promotieonderzoek bij professor Hans Wijnberg. In 1982 promoveerde hij summa cum laude op zijn proefschrift[1] 'Chemiluminescence in action: syntheses, properties, and applications of 1,2-dioxetanes'.
Loopbaan
[bewerken | brontekst bewerken]Na het behalen van zijn doctorstitel trad Meijer in dienst bij het Philips Natuurkundig Laboratorium in Eindhoven, als onderzoeker op het gebied van Moleculaire Materialen. In 1989 vertrok hij naar DSM Research in Geleen om er de afdeling New Materials te gaan leiden. In 1991 werd hij hoogleraar in de Organische Chemie bij de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) aan de faculteit Scheikundige Technologie en in 1999 ook aan de faculteit Biomedische Technologie. In 2004 werd Meijer bij de TU/e benoemd tot universiteitshoogleraar op het gebied van de Moleculaire Wetenschappen. Hij is er sinds 2008 ook wetenschappelijk directeur van het Institute for Complex Molecular Systems.[2] Aan de Radboud Universiteit in Nijmegen is Meijer sinds 1994 hoogleraar in de Macromoleculaire Chemie. Sinds 2008 is hij gasthoogleraar bij de University of California, Santa Barbara. In 2014 werd Bert Meijer benoemd tot Akademiehoogleraar[3] bij de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW).
Bijdrage aan de wetenschap
[bewerken | brontekst bewerken]Meijer onderzoekt supramoleculaire systemen met bijzondere eigenschappen en functies, gebaseerd op de principes van de synthetische en organische chemie. De door hem ontwikkelde systemen zijn van betekenis voor uiteenlopende gebieden als de materiaalkunde en de life sciences. Hij wordt beschouwd als pionier op het gebied van de supramoleculaire materialen en was een van de eerste chemici die de nieuwe materiaalklasse van de functionele supramoleculaire polymeren verkende. Via moleculair ontwerp en synthese realiseerde hij systemen waarin monomere bouwstenen spontaan tot lange supramoleculaire polymeerketens assembleren. De resulterende materialen hebben bijzondere eigenschappen waarvan altijd werd aangenomen dat die waren voorbehouden aan macromoleculen. Zo leidde zijn nieuwe klasse van supramoleculaire structuren tot aanpassing van de definitie van polymeren[4], die altijd was gebaseerd op de beschrijving van Staudinger.
Meijers carrière kreeg een vlucht door zijn aansprekende resultaten op het gebied van de chemie van dendrimeren[5][6], zoals een dendritisch doosje en super-amfifielen (die het eerste voorbeeld waren van polymeersomen - een soort nanoblaasjes). Hij synthetiseerde poly(propeenimine) dendrimeren die tegenwoordig wereldwijd op industriële schaal geproduceerd worden (op een schaal van meerdere kilogrammen). Zijn dendrimeren vormen het basis-ingrediënt van een fosfaatbinder die in veel ziekenhuizen wordt gebruikt.[7] Meijer ontwikkelde ook nieuwe halfgeleidende polymeren[8] waarin de elektronen een grote beweeglijkheid hebben. Zijn systematische verkenning van de combinatie van chiraliteit en mesoscopische morfologie bij deze polymeren leidde tot de fabricage van een LED die circulair gepolariseerd licht uitzendt.[9] Jaren later leidde de kennis van dergelijke chirale halfgeleiders tot een verbetering van de ontleding van water in een foto-elektrochemische cel.[10]
Meijers ontdekking van supramoleculaire polymeren gebaseerd op ureido-pyrimidonen[11] geldt als een mijlpaal in de supramoleculaire chemie. Hij ontwierp een eenvoudige bouwsteen met viervoudige waterstofbruggen die zelf-complementair is en een zeer grote associatieconstante vertoont. Door twee van deze eenheden aan elkaar te verbinden wist Meijer een klasse van supramoleculaire polymeren te creëren met niet eerder vertoonde eigenschappen. Afhankelijk van de omstandigheden kunnen deze polymeren zich als typische macromoleculen gedragen, zowel in vaste toestand als in oplossing, maar ook het dynamisch gedrag vertonen van organische moleculen die via niet-covalente bindingen aan elkaar verbonden zijn. Tegenwoordig bestuderen academische en industriële laboratoria overal ter wereld het concept van supramoleculaire polymeren.[12] Uit de onderzoeksgroep van Meijer ontstond het bedrijf SupraPolix[13] dat een supramoleculair platform aanbiedt voor uiteenlopende toepassingen zoals lijm (als supervloeibare elastomeren), cosmetica en kunstmatige regeneratieve hartkleppen. De laatste zijn inmiddels onderwerp van klinisch onderzoek door het Nederlands/Zwitserse bedrijf Xeltis.[14]
Als vervolg op zijn ontdekking ontrafelde Meijer de mechanismen achter chemische zelfassemblage[15][16] en toonde hij aan dat supramoleculaire polymerisaties aan de hand van het achterliggende mechanisme op vergelijkbare wijze zijn te classificeren als conventionele polymerisaties.[17] Het huidige onderzoek in de groep van Meijer richt zich op het assemblagegedrag en andere eigenschappen van complexe supramoleculaire polymeersystemen die uit meerdere componenten bestaan.[18][19] Daarnaast verkent hij de toepassing van supramoleculaire polymeren als vervanger van biologisch weefsel, via een modulaire benadering waarmee het relatief eenvoudig is om in te stellen hoe het materiaal zich gedraagt onder invloed van externe stimuli.[20]
Wetenschappelijk werk en prijzen
[bewerken | brontekst bewerken]![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f2/Portrait_Bert_Meijer.jpg/260px-Portrait_Bert_Meijer.jpg)
Publicaties en wetenschappelijk management
[bewerken | brontekst bewerken]Meijer publiceerde meer dan 600 peerreviewed wetenschappelijke artikelen die in totaal meer dan 60.000 keer geciteerd werden, goed voor een H-index van boven de 110.[21] Hij begeleidde 95 promovendi; meer dan 25 mensen uit zijn groep hebben inmiddels een positie als hoogleraar. Meijer heeft meer dan 20 patenten op zijn naam staan en was medeoprichter van de bedrijven SyMO-Chem[22], een bedrijf voor contractonderzoek (2000), en SupraPolix[13], dat supramoleculaire polymeren op de markt brengt (2003).
Sinds 2006 is Bert Meijer voorzitter van de International Scientific Advisory Board van DSM.[23] Hij is oprichter en wetenschappelijk directeur van het Institute for Complex Molecular Systems aan de TU/e (vanaf 2008). Sinds 2012 leidt hij het 27 miljoen grote nationale 'Zwaartekracht' onderzoeksprogramma naar 'Functionele Moleculaire Systemen'.[24] In 2017 werd Meijer benoemd tot lid van de Raad van Toezicht van de Universiteit Leiden.[25] Meijer is tevens lid van de advies- of redactieraad bij gerenommeerde wetenschappelijke tijdschriften zoals Advanced Materials (sinds 1992), Angewandte Chemie (sinds 1998), Chemical Science (sinds 2010) en het Journal of the American Chemical Society (sinds 2010).
Academische posities en lidmaatschappen
[bewerken | brontekst bewerken]Meijer bekleedde gasthoogleraarschappen en kreeg uitnodigingen voor lezingen bij een groot aantal universiteiten. Zo was hij gasthoogleraar bij de universiteiten van Leuven (1995), Illinois (1998), Bordeaux (2007), Zhejiang (2008) en California, Santa Barbara (2008). Hij was Bayer distinguished lecturer (Cornell, New York, 1998), Glaxo-Wellcome lecturer (Sheffield, 1998), Rohm & Haas lecturer (Berkeley, 2002), Xerox Distinguished Lecturer of Canada (Toronto and Montreal, 2004), Melville Lecturer (Cambridge University, 2006) Mordecai and Rivka Rubin Lecturer (Technion, Israel, 2015), Aldrich Lecturer (Stanford University, USA, 2015) en Eastman Lecturer (North Carolina, 2016). In 2019 was hij de Saul Winstein Lecturer bij de Universiteit van Californie, Los Angeles[26] en in 2020 verzorgt hij de Robert Robinson Lecture bij de Universiteit van Oxford. Hij is Humboldt gasthoogleraar bij de Vrije Universiteit Berlijn van 2018 - 2024. In 2001 verzorgde Meijer de Van ‘t Hoff lezing[27] bij de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen, in 2005 de Carothers Lecture bij Dupont Wilmington en in 2009 gaf hij de keynote lezing voor Lowlands University[28], onderdeel van het Lowlands muziek- en cultuurfestival in de Flevopolder.
Meijer is lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (sinds 2003) en de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (sinds 1997), de Deutsche Akademie der Technikwissenschaften[29] (sinds 2012), de Nordrhein-Westfälische Akademie der Wissenschaften und der Künste[30] (sinds 2014) en de Academia Europaea[31] (sinds 2012). Hij is Honorary Fellow van de Chemical Research Society of India (sinds 2012), Fellow van de American Association for the Advancement of Science[32] (sinds 2015), erelid van de Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging[33] (sinds 2018), Fellow van de European Academy of Sciences[34] (sinds 2019) en International Honorary Member van de American Academy of Arts and Sciences[35] (sinds 2019).
Prijzen
[bewerken | brontekst bewerken]Meijer ontving aansprekende prijzen en onderscheidingen zoals de Gouden Medaille van de Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging[36] (1993), de Spinozapremie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek[37] (2001), de ACS Award in Polymer Chemistry[38][39] (2006) en de AkzoNobel Science Award[40] (2010). In 2010 ontving hij een ERC Advanced Grant[41][42] en kreeg hij de Wheland Medal van de University of Chicago[43] en de International Award van de Society of Polymer Science in Japan. In 2012 kende de American Chemical Society hem de Arthur C. Cope Scholar Award toe.[44][45] In 2013 bekleedde hij de Solvay International Chair in Chemistry[46] en in 2014 ontving hij zowel de Belgium Polymer Group Award[47] als de Prelog Medal van de ETH Zürich.[48] In dat jaar werd hem ook de Prijs Akademiehoogleraren[49] toegekend door de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. In 2017 werd Meijer geïnaugureerd als Doctor honoris causa bij de Universiteit van Bergen[50] (België) en ontving hij zowel de Forschungspreis van de Alexander von Humboldt-Stiftung[51] (Duitsland) als de Nagoya Gold Medal Award in Organic Chemistry[52][53] (Japan). In 2018 werd hem voor de tweede keer een ERC Advanced Grant toegekend[54] en ontving hij de Chirality Medal van de Società Chimica Italiana, (Princeton, 2018).[55] In 2019 benoemde de Vrije Universiteit Berlijn hem tot eredoctor.[56] In 2020 werd hij benoemd tot Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw.[57] Op 12 september 2022 reikte de Duitse chemievereniging GDCh hem de Herman Staudinger Prijs 2022 uit[58] voor zijn 'uitstekende en creatieve bijdragen op het gebied van de supramoleculaire polymeerchemie'.
Persoonlijk
[bewerken | brontekst bewerken]Meijer werd in 1955 geboren als de oudste zoon van Roelof Meijer en Winy Meijer - de Wit (beiden ambtenaren). In 1979 trouwde hij Iektje Oosterbeek met wie hij twee zonen kreeg: Roger Meijer (1985), CTO bij Paylogic in Amsterdam, en Wieger Meijer (1988), architect in Sydney.
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]- Onderzoeksgroep Bert Meijer
- Institute for Complex Molecular Systems
- Profiel van Bert Meijer op de TU/e website
- ↑ Meijer, Egbert Willem (1982). "Chemiluminescence in action. Syntheses, properties, and applications of 1,2-dioxetanes".. [dode link]
- ↑ "Institute for Complex Molecular Systems".. Gearchiveerd op 2 juli 2017.
- ↑ Bert Meijer benoemd tot Akademiehoogleraar KNAW. Gearchiveerd op 11-11-2017.
- ↑ Brunsveld, L.; Folmer, B. J. B.; Meijer, E. W.; Sijbesma, R. P. (2001-12-01). "Supramolecular Polymers". Chemical Reviews. 101 (12): 4071–4098. ISSN 0009-2665. doi:10.1021/cr990125q.
- ↑ Mariani, Giacomo; Schweins, Ralf; Gröhn, Franziska (2016-11-22). "Electrostatic Self-Assembly of Dendrimer Macroions and Multivalent Dye Counterions: The Role of Solution Ionic Strength"..
- ↑ Hest, J. C. M. van; Delnoye, D. a. P.; Baars, M. W. P. L.; Genderen, M. H. P. van; Meijer, E. W. (1995-06-16). "Polystyrene-Dendrimer Amphiphilic Block Copolymers with a Generation-Dependent Aggregation". Science. 268 (5217): 1592–1595. ISSN 0036-8075. PMID 17754610. doi:10.1126/science.268.5217.1592..
- ↑ "2016 News Releases | Astellas Pharma Inc.". www.astellas.com. Retrieved 2017-07-19.. Gearchiveerd op 10 november 2017.
- ↑ Sirringhaus, H.; Brown, P. J.; Friend, R. H.; Nielsen, M. M.; Bechgaard, K.; Langeveld-Voss, B. M. W.; Spiering, A. J. H.; Janssen, R. A. J.; Meijer, E. W. "Two-dimensional charge transport in self-organized, high-mobility conjugated polymers". Nature. 401 (6754): 685–688. doi:10.1038/44359..
- ↑ Peeters, Emiel; Christiaans, Marwijn P. T.; Janssen, René A. J.; Schoo, Herman F. M.; Dekkers, Harry P. J. M.; Meijer, E. W. (1997-10-01). "Circularly Polarized Electroluminescence from a Polymer Light-Emitting Diode". Journal of the American Chemical Society. 119 (41): 9909–9910. ISSN 0002-7863. doi:10.1021/ja971912c..
- ↑ Mtangi, Wilbert; Tassinari, Francesco; Vankayala, Kiran; Vargas Jentzsch, Andreas; Adelizzi, Beatrice; Palmans, Anja R. A.; Fontanesi, Claudio; Meijer, E. W.; Naaman, Ron (2017-02-22). "Control of Electrons’ Spin Eliminates Hydrogen Peroxide Formation During Water Splitting". Journal of the American Chemical Society. 139 (7): 2794–2798. ISSN 0002-7863. PMC 5330654 . PMID 28132505. doi:10.1021/jacs.6b12971..
- ↑ Cao, Ke; Liu, Guoliang (2017-03-14). "Low-Molecular-Weight, High-Mechanical-Strength, and Solution-Processable Telechelic Poly(ether imide) End-Capped with Ureidopyrimidinone". Macromolecules. 50 (5): 2016–2023. ISSN 0024-9297. doi:10.1021/acs.macromol.7b00156..
- ↑ Markvoort, Albert J.; Eikelder, Huub M. M. ten; Hilbers, Peter A. J.; de Greef, Tom F. A. (2016-04-27). "Fragmentation and Coagulation in Supramolecular (Co)polymerization Kinetics". ACS Central Science. 2 (4): 232–241. ISSN 2374-7943. PMC 4850513 . PMID 27163054. doi:10.1021/acscentsci.6b00009. Welcome - SupraPolix". www.suprapolix.com.
- ↑ a b Website SupraPolix.
- ↑ "Xeltis completes patient enrollment in Xplore-I trial | Xeltis". Xeltis.. Gearchiveerd op 9 februari 2019.
- ↑ Berrocal, José Augusto; Zha, R. Helen; de Waal, Bas F. M.; Lugger, Jody A. M.; Lutz, Martin; Meijer, E. W. (2017-04-25). "Unraveling the Driving Forces in the Self-Assembly of Monodisperse Naphthalenediimide-Oligodimethylsiloxane Block Molecules". ACS Nano. 11 (4): 3733–3741. ISSN 1936-0851. PMC 5406784 . PMID 28380290. doi:10.1021/acsnano.6b08380..
- ↑ Jabbari-Farouji, S.; van der Schoot, Paul (2012-08-13). "Theory of supramolecular co-polymerization in a two-component system". The Journal of Chemical Physics. 137 (6): 064906. ISSN 0021-9606. doi:10.1063/1.4742192..
- ↑ Odian, George. Principles of Polymerization, Fourth Edition - Odian - Wiley Online Library. doi:10.1002/047147875x..
- ↑ Haedler, Andreas T.; Meskers, Stefan C. J.; Zha, R. Helen; Kivala, Milan; Schmidt, Hans-Werner; Meijer, E. W. (2016-08-24). "Pathway Complexity in the Enantioselective Self-Assembly of Functional Carbonyl-Bridged Triarylamine Trisamides". Journal of the American Chemical Society. 138 (33): 10539–10545. ISSN 0002-7863. doi:10.1021/jacs.6b05184..
- ↑ Albertazzi, Lorenzo; Martinez-Veracoechea, Francisco J.; Leenders, Christianus M. A.; Voets, Ilja K.; Frenkel, Daan; Meijer, E. W. (2013-07-23). "Spatiotemporal control and superselectivity in supramolecular polymers using multivalency". Proceedings of the National Academy of Sciences. 110 (30): 12203–12208. ISSN 0027-8424. PMC 3725081 . PMID 23836666. doi:10.1073/pnas.1303109110..
- ↑ Albertazzi, Lorenzo; Zwaag, Daan van der; Leenders, Christianus M. A.; Fitzner, Robert; Hofstad, Remco W. van der; Meijer, E. W. (2014-05-02). "Probing Exchange Pathways in One-Dimensional Aggregates with Super-Resolution Microscopy". Science. 344 (6183): 491–495. ISSN 0036-8075. PMID 24786073. doi:10.1126/science.1250945..
- ↑ h-index. Gearchiveerd op 6 juni 2013.
- ↑ Website SyMO-Chem BV.
- ↑ "DSM installs international Scientific Advisory Board".. Gearchiveerd op 28 juli 2017.
- ↑ "FMS Research Center – Research Center for Functional Molecular Systems". fmsresearch.nl.
- ↑ "Bert Meijer nieuw lid Raad van Toezicht" www.universiteitleiden.nl.
- ↑ Winstein lecture 2019. Geraadpleegd op 25 februari 2020.
- ↑ "Van 't Hoff award lectures - KNAW" www.knaw.nl[dode link].
- ↑ "TU/e-hoogleraar Meijer geeft college op Lowlands University", www.tue.nl. Gearchiveerd op 11-11-2017.
- ↑ "News Detail". www.acatech.de. Gearchiveerd op 27 oktober 2017.
- ↑ "AWK: Detailansicht Presse". www.awk.nrw.de. Gearchiveerd op 10 november 2017.
- ↑ Hoffmann, Ilire Hasani, Robert. "Academy of Europe: Meijer Egbert Willem". www.ae-info.org..
- ↑ "2015 AAAS Fellows Recognized for Contributions to Advancing Science". AAAS - The World's Largest General Scientific Society. 2015-11-16..
- ↑ Ereleden - KNCV. www.kncv.nl. Geraadpleegd op 24 februari 2020.
- ↑ European Academy of Sciences - Egbert Meijer. www.eurasc.org. Geraadpleegd op 24 februari 2020.
- ↑ (en) Bert W. Meijer. American Academy of Arts & Sciences. Geraadpleegd op 1 maart 2020.
- ↑ "Winnaars KNCV Gouden Medaille - KNCV". www.kncv.nl.
- ↑ "Prof. E.W. (Bert) Meijer". www.nwo.nl.
- ↑ "ACS Award in Polymer Chemistry | Chemical & Engineering News". cen.acs.org..
- ↑ "ACS Award in Polymer Chemistry - American Chemical Society". American Chemical Society.
- ↑ ""Briljante wetenschapper" wint AkzoNobel Science Award 2010". www.akzonobel.com.. Gearchiveerd op 26 november 2017.
- ↑ ERC Advanced Grants 2009 - Updated results (May 2010) - PHYSICAL SCIENCES AND ENGINEERING - List of projects invited for funding (alphabetical order).
- ↑ "European Commission : CORDIS : Projects & Results Service : From Supramolecular Polymers to Compartmentalized Systems". cordis.europa.eu..
- ↑ "Wheland Lecture | University of Chicago Department of Chemistry". chemistry.uchicago.edu..
- ↑ "Arthur C. Cope Scholar Awards - American Chemical Society". American Chemical Society..
- ↑ Halford, Bethany. "Arthur C. Cope Scholar E. W. (Bert) Meijer | Chemical & Engineering News". cen.acs.org.
- ↑ "Solvay Institutes". www.solvayinstitutes.be..
- ↑ "awards | Belgian Polymer Group". www.belgianpolymergroup.be.
- ↑ "Past Prelog-Lecturers and Their Laudations". www.chab.ethz.ch. Gearchiveerd op 26 oktober 2017.
- ↑ "Prijs Akademiehoogleraren voor Dorret Boomsma en Bert Meijer". www.knaw.nl. Gearchiveerd op 17 november 2018.
- ↑ "Université de Mons". portail.umons.ac.be..
- ↑ "Alexander von Humboldt-Foundation - Auswahlergebnisse". www.humboldt-foundation.de.. Gearchiveerd op 20 augustus 2019.
- ↑ "Bert Meijer awarded prestigious Nagoya Gold Medal – FMS Research Center". fmsresearch.nl..
- ↑ "The 23rd Nagoya Medal | MSD Life Science Foundation". www.msd-life-science-foundation.or.jp(in Japanese). Gearchiveerd op 11 november 2017.
- ↑ ERC Advanced Grants voor KNAW-leden en alumnus De Jonge Akademie — KNAW. knaw.nl. Gearchiveerd op 24 februari 2020. Geraadpleegd op 24 februari 2020.
- ↑ (en) Chirality. Wiley Online Library. Geraadpleegd op 24 februari 2020.
- ↑ (de) Freie Universität Berlin verleiht Ehrendoktorwürde für Prof. Dr. Egbert Willem Meijer. www.fu-berlin.de (29 juli 2019). Geraadpleegd op 24 februari 2020.
- ↑ Bert Meijer benoemd tot Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw[dode link]. www.tue.nl. Geraadpleegd op 5 maart 2020.
- ↑ Hermann Staudinger Prijs voor Bert Meijer. www.tue.nl. Geraadpleegd op 15 september 2022.