gek
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Gek.jpeg/150px-Gek.jpeg)
- Geluid: gek (hulp, bestand)
- IPA: / ɣɛk / (1 lettergreep)
- (Noord-Nederland): /χɛk/
- (Vlaanderen, Brabant, Limburg): IPA: /ɣɛk/
- gek
- Van het Middelenederduitse geck; etymologisch verwant met gig en giek. In de betekenis van ‘krankzinnig, dwaas’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1401 [1]
enkelvoud | meervoud | |
---|---|---|
naamwoord | gek | gekken |
verkleinwoord | gekje | gekjes |
de gek m
- een persoon die (tijdelijk) iets raars doet
- Wat een gek!
- een persoon die (regelmatig) vreemde dingen doet, een dwaas
- ▸ Ironisch genoeg was de man die geholpen had deze gunstige verandering tot stand te brengen de gek Hermann Gôring, die zelfs vicevoorzitter was in die nazipartij met de stormtroepen waarvan ze zich nu de complete naam niet kon herinneren. De afkorting was in elk geval NSDAP.[2]
- iemand met zeer lage intelligentie
- (bouwkunde) een draaibare kap op een schoorsteen, die verhinderen moet dat de wind in de schoorsteen slaat
- Een gek is een draaiende kap op een schoorsteen.
- [1], [2], [3] gestoorde
- [1], [2], [3] genie [A]
- [1], [2], [3] idioot, mongool, geniaal, vreemd, intelligentie
- Voor de gek houden
Beduvelen, bedonderen, voor het lapje houden
- ∗ Ik dacht bijna dat ze me voor de gek hield. Maar helemaal niet. Ze was doodserieus.[3]
- Eén gek kan meer vragen dan tien/honderd wijzen kunnen beantwoorden
Het is altijd makkelijk om rare of zeer moeilijke vragen aan anderen te stellen, maar niet redelijk om dan daarop ook een zinvol antwoord te eisen
1. een persoon die (tijdelijk) iets raars doet
2. een persoon die (regelmatig) vreemde dingen doet, een dwaas
3. iemand met zeer lage intelligentie
stellend | vergrotend | overtreffend | |
---|---|---|---|
onverbogen | gek | gekker | gekst |
verbogen | gekke | gekkere | gekste |
partitief | geks | gekkers | - |
gek
- ongebruikelijk, raar, vreemd, ongewoon
- Wat gek dat de sleutel niet meer past!
- ▸ ‘Het past in het wielrennen van deze tijd. Het moet spannender, specialer, steiler, gekker.’[4]
- anders dan verwacht
- ▸ Het engste van alleen op pad gaan is de definitieve beslissing om het ook echt te gaan doen. Daarna valt gek genoeg alles best mee.[5]
- zwaar geïrriteerd
- Hier word ik echt gek van!
- abnormaal zoals bij een geestelijke stoornis
- abnormaal op een komische manier
- [2] onverwacht
- [4] dwaas, gestoord, krankzinnig, mesjogge/mesjokke
- [5] grappig, humoristisch, komisch
- belachelijk, dol, dolzinnig, eigenaardig, krankzinnig, lachwekkend, mal, raar, ridicuul, stapel, uitzinnig, vreemd, vreemdsoortig, waanzinnig, wonderlijk, zot
- gek zijn op
- gek zijn van
- Dat is niet gek.
Versteende litotes om uit te drukken dat iets heel erg goed is
- Dat is [helemaal] te gek.
Informele uitdrukking om iets sterk positief te beoordelen, of juist het tegendeel, dus om een zwaar negatief oordeel te geven
- Dat is te gek voor woorden.
Dat gaat het voorstellingsvermogen te boven
- Dat is van de gekke.
Dat is achterlijk, dat slaat nergens op
- Gek doen
Zich gek/raar gedragen (al dan niet op een grappige manier)
1. ongebruikelijk, raar, vreemd, ongewoon
5. buitengewoon gek
|
6. (omgangstaal) Het/dat is te gek (voor woorden)!
- Onderstaande vertalingen dienen nagekeken te worden en omgezet in de bovenstaande tabellen. Nummers na de vertalingen komen niet noodzakelijk overeen met de opgegeven definities. Voor meer uitleg zie WikiWoordenboek:Hoe vertalingen nakijken.
- Onderstaande vertalingen dienen nagekeken te worden en omgezet in de bovenstaande tabellen. Nummers na de vertalingen komen niet noodzakelijk overeen met de opgegeven definities. Voor meer uitleg zie WikiWoordenboek:Hoe vertalingen nakijken.
1.
vervoeging van |
---|
gekken |
gek
- eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van gekken
- Ik gek.
- gebiedende wijs van gekken
- Gek!
- (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van gekken
- Gek je?
- Het woord gek staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
- In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "gek" herkend door:
99 % | van de Nederlanders; |
100 % | van de Vlamingen.[6] |
- Zie Wikipedia voor meer informatie.
- ↑ "gek" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
- ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)“Tussen rood en zwart” (2014), Uitgeverij Prometheus
, ISBN 9789044625691
- ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)“Echte Amerikaanse jeans” (2017), Uitgeverij Prometheus
, ISBN 9789044632767
- ↑
Weblink bron
Rob Gollin“De helling van de mooie meisjes knijpt de renner de keel dicht” (10 juli 2019), de Volkskrant - ↑ Tim Voors“Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
- ↑
Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
Categorieën:
- Woorden in het Nederlands
- Woorden in het Nederlands van lengte 3
- Woorden in het Nederlands met audioweergave
- Woorden met 1 lettergreep in het Nederlands
- Woorden in het Nederlands met IPA-weergave
- Zelfstandig naamwoord in het Nederlands
- Bouwkunde in het Nederlands
- Bijvoeglijk naamwoord in het Nederlands
- WikiWoordenboek:Na te kijken vertalingen
- Werkwoordsvorm in het Nederlands
- Woordenlijst Nederlandse Taal
- Prevalentie Nederland 99 %
- Prevalentie Vlaanderen 100 %