Gąski (powiat koszaliński)
![Ziemia](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Geographylogo.svg/20px-Geographylogo.svg.png)
wieś | |
![]() Panorama Gąsek | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Powiat | |
Gmina | |
Liczba ludności (2009) |
457 |
Strefa numeracyjna |
94 |
Kod pocztowy |
76-034[2] |
Tablice rejestracyjne |
ZKO |
SIMC |
0308287 |
Położenie na mapie gminy Mielno ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu koszalińskiego ![]() | |
![]() |
Gąski (niem. Funkenhagen)[3] – wieś letniskowa w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Mielno. Położona nad Morzem Bałtyckim, na Wybrzeżu Słowińskim.
Według danych z 31 grudnia 2009 r. Gąski miały 457 osób zameldowanych na stałe[4].
Miejscowość znajduje się w całości w obrębie obszaru chronionego krajobrazu Koszaliński Pas Nadmorski. Przy zachodniej części wsi, część nadbrzeża objęta jest specjalnym obszarem ochrony siedlisk Trzebiatowsko-Kołobrzeski Pas Nadmorski.
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8f/Gaski_%28gm.Mielno%29_herb.jpg/170px-Gaski_%28gm.Mielno%29_herb.jpg)
Turystyka
[edytuj | edytuj kod]![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dd/Gaski_%28gm.Mielno%29_latarnia2.jpg/170px-Gaski_%28gm.Mielno%29_latarnia2.jpg)
Na obszarze wsi o zabudowie rozproszonej, ośrodki wypoczynkowe, w centrum, oddalonym od morza o 1 km, neoklasycystyczny pałac, z parkiem o powierzchni 5 ha[5].
Nad morzem wyznaczono letnie kąpielisko „Gąski 210” o długości 100 m, przy wejściu od ul. Latarników[6]. W 2012 r. kąpielisko Gąski spełniało wytyczne wymogi jakościowe dla wody w kąpielisku Unii Europejskiej[7].
W pobliżu latarni skrzyżowanie znakowanych szlaków turystycznych:
W Gąskach na działce nr 193/17 rośnie tulipanowiec amerykański – drzewo o obwodzie pnia 295 cm, który został w 2008 r. uznany za pomnik przyrody[8].
Zabudowa i historia
[edytuj | edytuj kod]Znajdują się tu dwa zabytki nieruchome. Pierwszy to neoklasycystyczny pałac z XIX w. oraz park pałacowy z 2. połowy XIX wieku, w którym rośnie tulipanowiec i buki[9]. Drugi to zespół latarni morskiej wybudowany w latach 1876–77, obejmujący latarnię, dom latarników, stodołę, budynek inwentarski, ogrodzenie oraz mur zespołu latarni[10]. Latarnia jest trzecią pod względem wielkości na polskim wybrzeżu.
Stara osada należąca do rodziny Damiczów, w 1628 lotne piaski zasypały okoliczne pola. Od XVII wieku zbierano kamień wapienny i wypalano wapno[11]. W 1846 urodził się tu architekt wrocławski, Richard Plüddemann. Do 1945 wieś nosiła nazwę Funkenhagen.
W 2009 r. w Gąskach było 95 rolników, którzy płacili podatek rolny[4].
W 2015 r. utworzono Sołectwo Gąski – „Osiedle”[12].
Samorządy pomocnicze
[edytuj | edytuj kod]Gmina Mielno dla obrębu ewidencyjnego Gąski utworzyła 2 sołectwa (jednostki pomocnicze). Sołectwo Gąski, obejmujące całą zachodnią część miejscowości Gąski oraz osadę Paprotno. Sołectwo Gąski-„Osiedle” obejmuje mniejszą wschodnią część zabudowy osiedlowej Gąsek z neoklasycystycznym pałacem, w pobliżu wsi Kiszkowo i osady Pękalin. Mieszkańcy każdego sołectwa wybierają sołtysa oraz radę sołecką, która składa się z 3 do 7 osób[12][13].
Budowa elektrowni jądrowej
[edytuj | edytuj kod]![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/G%C4%85ski%2C_protest_antyatomowy.jpg/220px-G%C4%85ski%2C_protest_antyatomowy.jpg)
25 listopada 2011 Polska Grupa Energetyczna wskazała trzy potencjalne lokalizacje elektrowni jądrowej w Polsce: Żarnowiec, Choczewo oraz właśnie Gąski[14].
W efekcie intensywnych działań i mobilizacji obywateli 12 lutego 2012 roku odbyło się referendum, w którym udział wzięło 57% mieszkańców gminy Mielno. Przeciw lokalizacji elektrowni zagłosowało 2237 osób (spośród 4171 uprawnionych do głosowania), 125 poparło lokalizację elektrowni[15]. W czerwcu 2016 spółka PGE EJ1 poinformowała, że wycofuje się z realizacji inwestycji w Gąskach[16].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 32148
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 257 [zarchiwizowane 2022-10-26] .
- ↑ Marek Battek: Słownik nazewnictwa krajoznawczego. Polsko-niemiecki, niemiecko-polski. Silesia. ISBN 978-83-924629-0-3.
- ↑ a b Plan Odnowy Miejscowości Gąski. mielno.bip.net.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].. Urząd Gminy Mielno, 2010-09 (Załącznik do Uchwały Nr XLI/430/2010 Rady Gminy Mielno ws. zatwierdzenia Planu odnowy miejscowości Gąski)
- ↑ Jarosław Ellwart: Pomorze Środkowe. Przewodnik turystyczny. Gdynia: Region, 1999, s. 87-88. ISBN 83-87400-26-2.
- ↑ Uchwała Nr XXXIX/418/13 Rady Gminy Mielno z dnia 23 maja 2013 r. ws. wykazu kąpielisk (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2013 r. poz. 2405)
- ↑ Bathing water quality - data viewer. European Environment Agency. [dostęp 2013-06-09]. (ang.).
- ↑ Uchwała Nr XVII/178/2008 Rady Gminy Mielno z dnia 31 stycznia 2008 r. ws. ustanowienia pomnika przyrody (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2008 r. Nr 33, poz. 647)
- ↑ Piotr Skurzyński , Pomorze, Warszawa: Wyd. Muza S.A., 2007, s. 220, ISBN 978-83-7495-133-3 .
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo zachodniopomorskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 .
- ↑ Czesław Piskorski, Pomorze Zachodnie, mały przewodnik, Warszawa: Wyd. Sport i Turystyka Warszawa, 1980, s. 137, ISBN 83-217-2292-X, OCLC 8032482 .
- ↑ a b Uchwała Nr VI/52/2015 Rady Gminy Mielno z dnia 6 marca 2015 r. w sprawie utworzenia Sołectwa Gąski – „Osiedle”, nadania statutu Sołectwu Gąski -„Osiedle” oraz zmiany uchwały Nr XIX/96/2004 Rady Gminy Mielno z dnia 21 maja 2004 r. w sprawie uchwalenia statutów sołectw (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2015 r. poz. 1374)
- ↑ Uchwała Nr XIX/96/2004 Rady Gminy Mielno z dnia 21 maja 2004 r. ws. uchwalenia statutów sołectw Gminy Mielno (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2004 r. Nr 50, poz. 933)
- ↑ PGE podała trzy potencjalne lokalizacje elektrowni jądrowej.
- ↑ Referendum lokalne. Mielno.pl. [dostęp 2015-07-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-08-03)].
- ↑ Nie będzie atomu w Gąskach