Lampado
mityczna królowa Amazonek | |
![]() Królowa Amazonek w historiografii rzymskiej | |
Występowanie | |
---|---|
Rodzina | |
Rodzeństwo |
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4d/Woodcut_illustration_of_the_Amazons_Lampedo_and_Marpesia_-_Penn_Provenance_Project.jpg/220px-Woodcut_illustration_of_the_Amazons_Lampedo_and_Marpesia_-_Penn_Provenance_Project.jpg)
Lampado (gr. Λαμπετώ „płonąca pochodnia”) – w mitologii greckiej królowa Amazonek, potomkini walecznej królowej Lizyppe, która podbiła wiele plemion, siostra królowej Amazonek Marpesji[1].
Lampado razem z dwiema innymi królowymi Amazonek, Marpesją i Hippo, podbiły znaczną część Azji Mniejszej i Syrii i założyły miasta Efez, Smyrnę, Kyrene i Myrine. Dziełem Amazonek są również miasta Tiba i Synope. W Efezie pod bukiem ustawiły wizerunek Artemidy, przy którym Hippo składała ofiary. Po złożeniu ofiar jej towarzyszki wykonywały najpierw taniec tarczy, a potem taniec wirowy, potrząsając kołczanami i zgodnie wybijając takt przy akompaniamencie piszczałek[2].
Świątynia Artemidy Efezyjskiej wybudowana później wokół tego posągu przewyższała swą wspaniałością nawet świątynię Apollina w Delfach. Otaczały ją dwie rzeki, obie nosiły nazwę Selenos i płynęły w przeciwnych kierunkach. Podczas tej właśnie wyprawy Amazonki zdobyły Troję, w czasie kiedy Priam był jeszcze dzieckiem. Część oddziałów Amazonek wróciła z bogatymi łupami, reszta zaś pozostała, by umocnić swą władzę w Azji Mniejszej[3].
Rzymski historyk Marek Junianus Justynus z II w. n.e. opisał dwie niezrównane wojowniczki, królowe Amazonek, siostry Lampado i Marpesję, które rządziły razem, po podzieleniu się siłami na dwie armie. Według niego, głoszono, że były córkami Aresa, aby rozsławiać ich wojowniczą naturę. Twierdził, że po opanowaniu większej części Europy podbiły też część miast w Azji[4].
Włoski pisarz Giovanni Boccaccio w swoim traktacie moralizatorskim O sławnych niewiastach (1361, poprawiany do 1375), w którym opisał sto dwie biografie kobiet mitycznych, antycznych i średniowiecznych, poświęcił osobne rozdziały Lampado i Marpesji[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Richard Hakluyt, The Principal Navigations, Voyages, Traffiques, and Discoveries of the English Nation
- ↑ Graves 1992 ↓, s. 414.
- ↑ Graves 1992 ↓, s. 415.
- ↑ Carly Silver: 5 Amazon Queens Who Rocked the Ancient World. ThoughtCo. [dostęp 2019-05-01]. (ang.).
- ↑ Giovanni Boccaccio: De claris muljeribus. Classicitaliani.it. [dostęp 2019-05-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-04-17)]. (wł.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Giovanni Boccaccio, De claris muljeribus
- Robert Graves: Mity greckie. Warszawa: PIW, 1992. ISBN 83-06-02284-X.