Madonna di Loreto
![]() | |
Autor | |
---|---|
Data powstania |
ok. 1604–1606 |
Medium | |
Wymiary |
260 × 150 cm |
Miejsce przechowywania | |
Lokalizacja |
Madonna di Loreto (Madonna Loretańska, Matka Boska Loretańska, Madonna pielgrzymów) – obraz włoskiego malarza barokowego Caravaggia. Dzieło nowatorskie pod względem ikonograficznym i jeden z najbardziej znanych obrazów autora, które powstały w tzw. okresie rzymskim. Odznacza się harmonią, którą podkreśla i uwydatnia perfekcyjne użycie światłocienia.
Opis obrazu
[edytuj | edytuj kod]Obraz powstał w latach 1604–1605 dla kaplicy Cavalletti w kościele w Sant’Agostino położonym obok Placu Navona w Rzymie, został ufundowany przez jednego ze spadkobierców zmarłego w 1603 Ermete Cavalletti, rzymskiego notariusza i pracownika Kamery Apostolskiej.
Dzieło przedstawia parę pielgrzymów składających hołd Madonnie z Dzieciątkiem. Postać Madonny jest wyidealizowana i przypomina klasyczną rzeźbę, jej twarz jest delikatna i idealnie szlachetna. Maria odziana w powłóczystą szatę, z troską i miłością pochyla się w stronę pątników. Trzymane w ramionach dziecko jest już duże i świadomie patrzy w stronę gości, na jego twarzy maluje się zaciekawienie połączone z obawą.
Madonna z Dzieciątkiem przedstawiona jest realistyczne i zmysłowo, odkryta szyja Marii i nagie, delikatne ciało jej dziecka podkreślają cielesną witalność postaci. Jedynym znakiem świadczącym o świętości Matki Boskiej jest delikatny nimb nad jej głową.
Para pielgrzymów przedstawiona została naturalistycznie, prości i biedni ludzie, odziani w brudne i zniszczone szaty, klęczą u stóp Madonny, którą oddziela od pątników zaledwie jeden schodek. Ich twarze, ukazane z boku, wyrażają wzruszenie i uwielbienie, twarze i ręce mają zniszczone i poorane zmarszczkami.
Do postaci Marii pozowała kobieta lekkich obyczajów z Piazza Nova, o imieniu Lena, która była utrzymanką notariusza rzymskiego Mariano Pasqualone. Kobieta była przyczyną kłótni, w wyniku której Caravaggio zranił przeciwnika i opuścił Rzym, chroniąc się w Genui u księcia Marzo Colonny. Prace nad obrazem zostały przerwane i dopiero po wycofaniu oskarżeń przez Pasqualone, malarz powrócił do Rzymu i ukończył dzieło[1]. Obraz Caravaggia wywołał oburzenie, malarzowi zarzucano niestosowność, wytykano brudne nogi pątników i postrzępiony czepek kobiety, raziło akcentowanie pobożności ludzi prostych i ubogich. Baglioni zarzucił mu naruszenie zasad decorum i dignitas (stosowności i dostojeństwa), na które kładł nacisk Sobór trydencki. Ostatecznie obraz pozostał w kaplicy.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Gilles Lambert Caravaggio, wyd. Edipresse, Warszawa 2005, ISBN 83-89571-93-5, s. 71-71.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Rosa Giorgi: Caravaggio. Warszawa: Rzeczpospolita, 2005. ISBN 978-83-605-2909-6.
- Giles Lambert: Caravaggio. Warszawa: Edipresse, 2005. ISBN 83-89571-93-5.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Web Gallery of Art – opis obrazu. [dostęp 2009-09-24]. (ang.).