Uszanka galapagoska
Zalophus wollebaeki[1] | |
Sivertsen, 1953[2] | |
![]() | |
Systematyka | |
Domena | |
---|---|
Królestwo | |
Typ | |
Podtyp | |
Gromada | |
Podgromada | |
Infragromada | |
Rząd | |
Podrząd | |
Parvordo | |
Rodzina | |
Rodzaj | |
Gatunek |
uszanka galapagoska |
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |
![]() | |
Zasięg występowania | |
![]() |
Uszanka galapagoska[4] (Zalophus wollebaeki) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny uchatkowatych (Otariidae).
Taksonomia
[edytuj | edytuj kod]Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1853 roku norweski zoolog Erling Sivertsen nadając mu nazwę Zalophus wollebaeki[2]. Holotyp pochodził z wyspy Floreana, w archipelagu Galapagos, w Ekwadorze[5].
Dawniej określany jako Z. c. wollebaeki, jeden z trzech podgatunków Z. californianus; trzy blisko spokrewnione taksony, Z. californianus, Z. wollebaeki i wymarły Z. japonicus, są obecnie odrębnymi gatunkami[6]. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten gatunek za monotypowy[6].
Etymologia
[edytuj | edytuj kod]- Zalophus: gr. ζα- za- „bardzo”; λοφος lophos „czub”[7].
- wollebaeki: Alf Wollebaek (1879–1960), norweski zoolog i kustosz w Muzeum w Oslo, w 1925 roku dowodził norweską ekspedycję zoologiczną na Galapagos[8].
Zasięg występowania
[edytuj | edytuj kod]Uszanka galapagoska występuje w archipelagu Galapagos na równikowym Oceanie Spokojnym, w tym wszystkie główne wyspy i liczne mniejsze skały; nieregularnie pojawia się na Isla de la Plata u wybrzeży Ekwadoru[6].
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Długość ciała samic 120 cm, samców około 150 cm; masa ciała samic 50–100 kg, samców do 250 kg[9]. Noworodki osiągają długość 60–80 cm (średnio 73 cm) i ciężar około 6 kg[9]. Kolor ich skóry jest zróżnicowany – zazwyczaj brązowy lub brązowo-czarny. Wzór zębowy zmienny: 75% – I C PC = 36, 25% – I C PC = 34[9].
Ekologia
[edytuj | edytuj kod]Żywią się głównie sardynkami. Ich naturalnymi wrogami są rekiny i orki. Zamieszkują Galapagos i w mniejszej ilości wyspę Isla de la Plata. Są często widywane przez turystów na plażach.
Status zagrożenia i ochrona
[edytuj | edytuj kod]W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii EN (ang. endangered „zagrożony”)[3]. Ssaki te są w większości chronione, gdyż Galapagos wchodzą w skład Ekwadorskiego Parku Narodowego.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Zalophus wollebaeki, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b E. Sivertsen. A new species of sea lion, Zalophus wollebaeki, from the Galapagos islands. „Det Kongelige Norske Videnskabers Selskabs Forhandlinger”. 26 (1), s. 2, 1953. (ang.).
- ↑ a b F. Trillmich , Zalophus wollebaeki, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015, wersja 2022-1 [dostęp 2022-08-13] (ang.).
- ↑ Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 153. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Zalophus wollebaeki. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2022-08-13].
- ↑ a b c C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher& W. Sechrest: IllustratedChecklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: LynxEdicions, 2020, s. 440. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
- ↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 713, 1904. (ang.).
- ↑ B. Beolens, M. Watkins & M. Grayson: The Eponym Dictionary of Mammals. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 2009, s. 450. ISBN 978-0-8018-9304-9. (ang.).
- ↑ a b c M. Webber: Family Otariidae (EaredSeals). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 4: Sea Mammals. Barcelona: LynxEdicions, 2014, s. 101. ISBN 978-84-96553-93-4. (ang.).