Vojislav Šešelj
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
11 października 1954 |
---|---|
Zawód, zajęcie |
polityk |
Alma Mater | |
Partia | |
![]() | |
Odznaczenia | |
![]() |
Vojislav Šešelj, cyr. Војислав Шешељ (ur. 11 października 1954 w Sarajewie) – serbski polityk, twórca i lider Serbskiej Partii Radykalnej.
Został oskarżony o zbrodnie przeciw ludzkości przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii i przebywał w areszcie w Hadze.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Vojislav Šešelj urodził się w Sarajewie w Jugosławii i został ochrzczony w Popovo Polje koło Trebinja. Studiował prawo na Uniwersytecie w Sarajewie, tam też uzyskał stopień doktora w 1979 i wykładał do 1984 nauki polityczne. Był najmłodszym posiadaczem stopnia doktora w dotychczasowej historii Jugosławii[1].
W 1984 jego kariera naukowa została przerwana aresztowaniem i skazaniem na osiem lat pozbawienia wolności z powodu odnalezionego w jego szafce na uczelni niepublikowanego rękopisu zawierającego treści uznane za kontrrewolucyjne. Vojislav Šešelj twierdził, że w tekście tym nie tylko domagał się budowy systemu wielopartyjnego w Jugosławii, ale również postulował całkowitą reorganizację federacji: z jedną dominującą Republiką Serbską oraz znacznie okrojonymi Chorwacją, Słowenią i Macedonią (Czarnogóra i Bośnia zostały uznane za część Serbii)[1]. Skazany spędził 72 miesiące w więzieniu Zenica, gdzie, jak twierdził, miał być torturowany[1]. Do jego przedterminowego zwolnienia doszło za sprawą popularności, jaką sprawa zyskała wśród obrońców praw człowieka[1].
Po odzyskaniu wolności rozpoczął współpracę z Vukiem Draškoviciem, wspólnie z nim organizując Serbski Ruch Odnowy. Po wyborach parlamentarnych w 1990 zrezygnował jednak z dalszej współpracy, uznając tę organizację za niedostatecznie radykalną. Sformował wówczas własny Serbski Ruch Czetnicki, następnie przekształcony w Serbską Partię Radykalną[1], nawiązujące do tradycji czetników[2]. Skrajnie prawicowy radykalizm organizacji zaczął zyskiwać coraz wyższe poparcie społeczne[1].
Początkowo wspierany z wzajemnością przez Slobodana Miloševicia, w 1993 zaatakował go z prawicowych pozycji politycznych, co doprowadziło do zerwania współpracy między nimi. Socjalistyczna Partia Serbii oskarżyła go o zbrodnie wojenne[3]. Dopiero w 1998 wrócił do czynnej polityki, obejmując stanowisko wicepremiera[3]. W 2002 Slobodan Milošević wezwał do głosowania na niego w wyborach prezydenckich[2].
W 2003 rozpoczął się jego proces przed Trybunałem w Hadze. Przedstawiono mu osiem zarzutów zbrodni przeciwko ludzkości oraz sześć zarzutów zbrodni wojennych[4]. W marcu 2016 został uniewinniony[5][6][7]. W odpowiedzi na wyrok trybunału w Hadze ministerstwo spraw wewnętrznych Chorwacji zabroniło mu wjazdu na terytorium kraju[8]. Po 11 latach pobytu w areszcie w Hadze, w listopadzie 2014 wrócił do Serbii, aby poddać się leczeniu raka[9]. 31 marca 2016 został uniewinniony w werdykcie wydanym przez izbę rozstrzygającą III Międzynarodowego Trybunału Karnego dla byłej Jugosławii (ICTY) ze wszystkich dziewięciu zarzutów, z czego trzy dotyczyły przestępstw przeciwko ludzkości (prześladowanie, deportacja i nieludzki akt przymusowego przesiedlenia), a sześć – za zbrodnie wojenne (m.in. morderstwo, tortury i okrutne traktowanie, grabież własności publicznej lub prywatnej)[10].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e f T. Judah, The Serbs, s. 187
- ↑ a b Profile: Vojislav Seselj. bbc.co.uk, 7 listopada 2007. [dostęp 2014-02-02]. (ang.).
- ↑ a b T. Judah, The Serbs, s. 188
- ↑ The Prosecutor of the Tribunal against Vojislav Šešelj. icty.org. [dostęp 2014-02-02]. (ang.).
- ↑ UN tribunal acquits Vojislav Šešelj of war crimes in the Balkans. un.org, 2016-03-31. [dostęp 2016-04-03]. (ang.).
- ↑ Avaneesh Pandey: UN Tribunal At The Hague Acquits Serbian Ultra-Nationalist Vojislav Šešelj Of War Crimes. ibtimes.com, 2016-03-31. [dostęp 2016-04-03]. (ang.).
- ↑ Oskarżano go o zbrodnie wojenne na Bałkanach. Vojislav Šešelj uniewinniony przez Trybunał w Hadze. telewizjarepublika.pl, 2016-03-31. [dostęp 2016-04-03]. (pol.).
- ↑ MUP zabranio Šešelju ulazak u Hrvatsku. Orešković: Neka dođe, uhitit ćemo ga. vecernji.hr, 2016-03-31. [dostęp 2016-04-03]. (chorw.).
- ↑ KRISTIJAN PRIZNAO ŠEŠELJU U OČI: Trebalo je da te ubijem snajperom, atentat je naručio. kurir.rs, 2015-09-29. [dostęp 2015-09-29]. (serb.).
- ↑ Trial Judgement in the case of Vojislav Šešelj delivered. icty.org, 2016-03-31. [dostęp 2016-03-31]. (ang.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- T. Judah, The Serbs. History, Myth and the Destruction of Yugoslavia, Yale University Press, New Haven 2009
- Absolwenci Uniwersytetu w Sarajewie
- Jugosłowiańscy prawnicy
- Ludzie urodzeni w Sarajewie
- Osoby skazane przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii
- Serbscy ministrowie
- Serbscy parlamentarzyści
- Serbscy prawnicy
- Politycy Serbskiej Partii Radykalnej
- Politycy Serbskiego Ruchu Odnowy
- Urodzeni w 1954
- Serbscy zbrodniarze wojenni