وائر گیج
وائر گیج بجلی دے تاراں دی موٹائی ناپنے دا پیمانہ اے۔ امریکا وچ اسنوں امریکی وائر گیج (AWG) یا براون اینڈ شارپ وائر گیج وی کہیا جاندا اے۔ جدوں کہ برطانیہ وچ اسنوں اسٹینڈرڈ وائر گیج (SWG) کہیا جاندا اے۔ انہ��ں دونے نظاماں وچ تار دا نمبر جِنّا ودھدا اے، تار اِنّا ہی باریک ہُندا چلا جاندا اے۔ بجلی دا تار جِنّا زیادہ موٹا ہُندا اے اِنّا ہی زیادہ کرنٹ لے جا سکدا اے۔ موٹائی توں مراد گول تار دا قطر (diameter) ہُندا اے۔ اکثر تار دی عمودی تراش (cross section) وی تار دی موٹائی بیان کرنے دے لئی استعمال ہُندی اے جداں چار ملی میٹر اسکوائر (4 mm2)۔ کروس سیکشن دے ذریعے ایداں تاراں دی موٹائی وی بیان کيتی جا سکدیاں نيں جو گول نہ ہاں جداں بس بار (bus bar)۔
گیج دا لفظ دھاتی چادراں دی موٹائی ناپنے دے لئی وی استعمال ہُندا اے۔
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/23/Wire_gauge_%28PSF%29.png/220px-Wire_gauge_%28PSF%29.png)
برطانوی نظام وچ 50 نمبر دا تار سب توں باریک ہُندا اے جس دی موٹائی (قطر) 0.001 انچ ہُندی اے جدوں کہ اک نمبر دے تار دی موٹائی 0.3 انچ ہُندی اے۔
جے درجہ حرارت 20 ڈگری سینٹی گریڈ ہو تاں دو ملی میٹر اسکوائر دا رقبہ رکھنے والا کھلا تے تنہا تانبے دا تار لگ بھگ 15 ایمپیئر تک دا کرنٹ برداشت کر لیندا اے تے کھلی ہويا وچ 60 ڈگری سینٹی گریڈ تک گرم ہو جاندا اے۔ کسی تار دی کرنٹ برداشت کرنے دی صلاحیت گرمیاں وچ کم تے سردیاں وچ ودھ جاندی اے۔ اسی طرح کھلے تار زیادہ کرنٹ برداشت کر سکدے نيں بہ نسبت کونسیلڈ وائرنگ کے۔ تنہا تار زیادہ کرنٹ برداشت کر سکدا اے بہ نسبت گچھے دی حالت وچ ۔
بازار وچ دستیاب بیشتر تار انڈرگیج ہُندے نيں یعنی جے ڈبے اُتے تار 4 mm2 لکھیا ہُندا اے تاں ڈبے دے اندر توں نکلنے والا تار اس توں کافی کم موٹا ہُندا اے۔
امریکی وائر گیج
[سودھو]AWG | موٹائی (قطر) | رقبہ | مزاحمت بلحاظ لمبائی | کرنٹ لے جانے کی صلاحیت | ||
---|---|---|---|---|---|---|
انچ | ملی میٹر | (mm2) | (mΩ/m) | (mΩ/ft) | ایمپیئر (A) | |
0000 (4/0) | 0.46 | 11.684 | 107 | 0.1608 | 0.04901 | 195 |
000 (3/0) | 0.4096 | 10.405 | 85 | 0.2028 | 0.0618 | 165 |
00 (2/0) | 0.3648 | 9.266 | 67.4 | 0.2557 | 0.07793 | 145 |
0 (1/0) | 0.3249 | 8.251 | 53.5 | 0.3224 | 0.09827 | 125 |
1 | 0.2893 | 7.348 | 42.4 | 0.4066 | 0.1239 | 110 |
2 | 0.2576 | 6.544 | 33.6 | 0.5127 | 0.1563 | 95 |
3 | 0.2294 | 5.827 | 26.7 | 0.6465 | 0.197 | 85 |
4 | 0.2043 | 5.189 | 21.2 | 0.8152 | 0.2485 | 70 |
5 | 0.1819 | 4.621 | 16.8 | 1.028 | 0.3133 | |
6 | 0.162 | 4.115 | 13.3 | 1.296 | 0.3951 | 55 |
7 | 0.1443 | 3.665 | 10.5 | 1.634 | 0.4982 | |
8 | 0.1285 | 3.264 | 8.37 | 2.061 | 0.6282 | 40 |
9 | 0.1144 | 2.906 | 6.63 | 2.599 | 0.7921 | |
10 | 0.1019 | 2.588 | 5.26 | 3.277 | 0.9989 | 30 |
11 | 0.0907 | 2.305 | 4.17 | 4.132 | 1.26 | |
12 | 0.0808 | 2.053 | 3.31 | 5.211 | 1.588 | 20 |
13 | 0.072 | 1.828 | 2.62 | 6.571 | 2.003 | |
14 | 0.0641 | 1.628 | 2.08 | 8.286 | 2.525 | 15 |
15 | 0.0571 | 1.45 | 1.65 | 10.45 | 3.184 | |
16 | 0.0508 | 1.291 | 1.31 | 13.17 | 4.016 | |
17 | 0.0453 | 1.15 | 1.04 | 16.61 | 5.064 | |
18 | 0.0403 | 1.024 | 0.823 | 20.95 | 6.385 | 10 |
19 | 0.0359 | 0.912 | 0.653 | 26.42 | 8.051 | — |
20 | 0.032 | 0.812 | 0.518 | 33.31 | 10.15 | 5 |
21 | 0.0285 | 0.723 | 0.41 | 42 | 12.8 | — |
22 | 0.0253 | 0.644 | 0.326 | 52.96 | 16.14 | 5 |
23 | 0.0226 | 0.573 | 0.258 | 66.79 | 20.36 | — |
24 | 0.0201 | 0.511 | 0.205 | 84.22 | 25.67 | 2.1 |
25 | 0.0179 | 0.455 | 0.162 | 106.2 | 32.37 | — |
26 | 0.0159 | 0.405 | 0.129 | 133.9 | 40.81 | 1.3 |
27 | 0.0142 | 0.361 | 0.102 | 168.9 | 51.47 | — |
28 | 0.0126 | 0.321 | 0.081 | 212.9 | 64.9 | 0.83 |
29 | 0.0113 | 0.286 | 0.0642 | 268.5 | 81.84 | — |
30 | 0.01 | 0.255 | 0.0509 | 338.6 | 103.2 | 0.52 |
31 | 0.00893 | 0.227 | 0.0404 | 426.9 | 130.1 | — |
32 | 0.00795 | 0.202 | 0.032 | 538.3 | 164.1 | 0.32 |
33 | 0.00708 | 0.18 | 0.0254 | 678.8 | 206.9 | — |
34 | 0.0063 | 0.16 | 0.0201 | 856 | 260.9 | 0.18 |
35 | 0.00561 | 0.143 | 0.016 | 1079 | 329 | — |
36 | 0.00500 | 0.127 | 0.0127 | 1361 | 414.8 | — |
37 | 0.00445 | 0.113 | 0.01 | 1716 | 523.1 | — |
38 | 0.00397 | 0.101 | 0.00797 | 2164 | 659.6 | — |
39 | 0.00353 | 0.0897 | 0.00632 | 2729 | 831.8 | — |
40 | 0.00314 | 0.0799 | 0.00501 | 3441 | 1049 | — |
برطانوی وائر گیج
[سودھو]یہ اسٹینڈرڈ وائر گیج وی کہلاندا اے۔ برطانوی اسٹینڈرڈ وائر گیج تے امریکی وائر گیج برابر نئيں ہُندے۔ جو تار امریکی وائر گیج وچ 14 نمبر دا ہُندا اے اوہی برطانوی گیج وچ لگ بھگ 16 گیج دا ہُندا اے۔[۱]
خیال رہے کہ 4 mm تے 4 mm2 وچ وڈا فرق ہُندا اے۔ 4 ایم ایم توں مراد تار دی موٹائی یا قطر ہُندا اے جدوں کہ 4 mm2 (جسنوں چار ملی میٹر اسکوائر وی کہندے نيں) تار دی کٹی ہوئی سطح دا رقبہ (کروس سیکشن) ہُندا اے۔ 4 mm دی موٹائی رکھنے والے تار دا رقبہ 12.56mm2 ہُندا اے۔
کیبل دا ناں | مجموعی دھاتی رقبہ |
---|---|
تن انتیس | 1.28 ملی میٹر اسکوائر |
ست انتیس | 2.98 ملی میٹر اسکوائر |
ست چھتّیس | 4.60 ملی میٹر اسکوائر |
ست چوالیس | 6.87 ملی میٹر اسکوائر |
ست چونسٹھ | 14.53 ملی میٹر اسکوائر |
تین انتیس (3/29) کامطلب ہُندا اے کہ اس کیبل وچ تن تار نيں جنہاں وچوں ہر تار دی موٹائی 0.029 انچ اے یعنی ہر تار دا کروس سیکشن 0.41mm2 اے تے تِناں تار مل کے 1.2 ملی میٹر اسکوائر دا کروس سیکشن (رقبہ) بناتے نيں۔ اسی طرح ست چوالیس دے کیبل وچ ست تار ہُندے نيں جنہاں وچوں ہر تار دی موٹائی 0.044 انچ ہُندی اے۔ ست 64 کیبل وچ ست تار ہُندے نيں جنہاں وچ ہر اک دی موٹائی 0.064 انچ (برطانوی 16 گیج) یعنی 1.62 ملی میٹر ہُندی اے تے ساتاں تاراں دا مجموعی رقبہ ساڈھے چودہ مربع ملی میٹر توں معمولی سا زیادہ ہُندا اے۔
برٹش اسٹینڈرڈ وائر گیج (SWG) | |||
---|---|---|---|
گیج نمبر | موٹائی (انچ) | موٹائی (ملی میٹر) | رقبہ (ملی میٹر اسکوائر) |
7/0 گیج | 0.5 انچ | 12.7 ملی میٹر | 126.6768 ملی میٹر اسکوائر |
6/0 گیج | 0.464 انچ | 11.786 ملی میٹر | 109.0994 ملی میٹر اسکوائر |
5/0 گیج | 0.432 انچ | 10.973 ملی میٹر | 94.5671 ملی میٹر اسکوائر |
4/0 گیج | 0.4 انچ | 10.16 ملی میٹر | 81.0731 ملی میٹر اسکوائر |
3/0 گیج | 0.372 انچ | 9.449 ملی میٹر | 70.1231 ملی میٹر اسکوائر |
2/0 گیج | 0.348 انچ | 8.839 ملی میٹر | 61.3615 ملی میٹر اسکوائر |
0 گیج | 0.324 انچ | 8.23 ملی میٹر | 53.1973 ملی میٹر اسکوائر |
1 گیج | 0.3 انچ | 7.62 ملی میٹر | 45.6036 ملی میٹر اسکوائر |
2 گیج | 0.276 انچ | 7.01 ملی میٹر | 38.5945 ملی میٹر اسکوائر |
3 گیج | 0.252 انچ | 6.401 ملی میٹر | 32.1799 ملی میٹر اسکوائر |
4 گیج | 0.232 انچ | 5.893 ملی میٹر | 27.2749 ملی میٹر اسکوائر |
5 گیج | 0.212 انچ | 5.385 ملی میٹر | 22.7751 ملی میٹر اسکوائر |
6 گیج | 0.192 انچ | 4.877 ملی میٹر | 18.6808 ملی میٹر اسکوائر |
7 گیج | 0.176 انچ | 4.47 ملی میٹر | 15.6929 ملی میٹر اسکوائر |
8 گیج | 0.16 انچ | 4.064 ملی میٹر | 12.9717 ملی میٹر اسکوائر |
9 گیج | 0.144 انچ | 3.658 ملی میٹر | 10.5094 ملی میٹر اسکوائر |
10 گیج | 0.128 انچ | 3.251 ملی میٹر | 8.3009 ملی میٹر اسکوائر |
11 گیج | 0.116 انچ | 2.946 ملی میٹر | 6.8164 ملی میٹر اسکوائر |
12 گیج | 0.104 انچ | 2.642 ملی میٹر | 5.4822 ملی میٹر اسکوائر |
13 گیج | 0.092 انچ | 2.337 ملی میٹر | 4.2895 ملی میٹر اسکوائر |
14 گیج | 0.08 انچ | 2.032 ملی میٹر | 3.2429 ملی میٹر اسکوائر |
15 گیج | 0.072 انچ | 1.829 ملی میٹر | 2.6273 ملی میٹر اسکوائر |
16 گیج | 0.064 انچ | 1.626 ملی میٹر | 2.0765 ملی میٹر اسکوائر |
17 گیج | 0.056 انچ | 1.422 ملی میٹر | 1.5881 ملی میٹر اسکوائر |
18 گیج | 0.048 انچ | 1.219 ملی میٹر | 1.1671 ملی میٹر اسکوائر |
19 گیج | 0.04 انچ | 1.016 ملی میٹر | 0.8107 ملی میٹر اسکوائر |
20 گیج | 0.036 انچ | 0.914 ملی میٹر | 0.6561 ملی میٹر اسکوائر |
21 گیج | 0.032 انچ | 0.813 ملی میٹر | 0.5191 ملی میٹر اسکوائر |
22 گیج | 0.028 انچ | 0.711 ملی میٹر | 0.3970 ملی میٹر اسکوائر |
23 گیج | 0.024 انچ | 0.61 ملی میٹر | 0.2922 ملی میٹر اسکوائر |
24 گیج | 0.022 انچ | 0.559 ملی میٹر | 0.2454 ملی میٹر اسکوائر |
25 گیج | 0.02 انچ | 0.508 ملی میٹر | 0.2027 ملی میٹر اسکوائر |
26 گیج | 0.018 انچ | 0.4572 ملی میٹر | 0.1642 ملی میٹر اسکوائر |
27 گیج | 0.0164 انچ | 0.4166 ملی میٹر | 0.1363 ملی میٹر اسکوائر |
28 گیج | 0.0148 انچ | 0.3759 ملی میٹر | 0.1110 ملی میٹر اسکوائر |
29 گیج | 0.0136 انچ | 0.3454 ملی میٹر | 0.0937 ملی میٹر اسکوائر |
30 گیج | 0.0124 انچ | 0.315 ملی میٹر | 0.0779 ملی میٹر اسکوائر |
31 گیج | 0.0116 انچ | 0.2946 ملی میٹر | 0.0682 ملی میٹر اسکوائر |
32 گیج | 0.0108 انچ | 0.2743 ملی میٹر | 0.0591 ملی میٹر اسکوائر |
33 گیج | 0.01 انچ | 0.254 ملی میٹر | 0.0507 ملی میٹر اسکوائر |
34 گیج | 0.0092 انچ | 0.2337 ملی میٹر | 0.0429 ملی میٹر اسکوائر |
35 گیج | 0.0084 انچ | 0.2134 ملی میٹر | 0.0358 ملی میٹر اسکوائر |
36 گیج | 0.0076 انچ | 0.193 ملی میٹر | 0.0293 ملی میٹر اسکوائر |
37 گیج | 0.0068 انچ | 0.1727 ملی میٹر | 0.0234 ملی میٹر اسکوائر |
38 گیج | 0.006 انچ | 0.1524 ملی میٹر | 0.0182 ملی میٹر اسکوائر |
39 گیج | 0.0052 انچ | 0.1321 ملی میٹر | 0.0137 ملی میٹر اسکوائر |
40 گیج | 0.0048 انچ | 0.1219 ملی میٹر | 0.0117 ملی میٹر اسکوائر |
41 گیج | 0.0044 انچ | 0.1118 ملی میٹر | 0.0098 ملی میٹر اسکوائر |
42 گیج | 0.004 انچ | 0.1016 ملی میٹر | 0.0081 ملی میٹر اسکوائر |
43 گیج | 0.0036 انچ | 0.0914 ملی میٹر | 0.0066 ملی میٹر اسکوائر |
44 گیج | 0.0032 انچ | 0.0813 ملی میٹر | 0.0052 ملی میٹر اسکوائر |
45 گیج | 0.0028 انچ | 0.0711 ملی میٹر | 0.0040 ملی میٹر اسکوائر |
46 گیج | 0.0024 انچ | 0.061 ملی میٹر | 0.0029 ملی میٹر اسکوائر |
47 گیج | 0.002 انچ | 0.0508 ملی میٹر | 0.0020 ملی میٹر اسکوائر |
48 گیج | 0.0016 انچ | 0.0406 ملی میٹر | 0.0013 ملی میٹر اسکوائر |
49 گیج | 0.0012 انچ | 0.0305 ملی میٹر | 0.0007 ملی میٹر اسکوائر |
50 گیج | 0.001 انچ | 0.0254 ملی میٹر | 0.0005 ملی میٹر اسکوائر |
ہور ویکھو
[سودھو]بیرونی ربط
[سودھو]حوالے
[سودھو]- ↑ Lua error in ماڈیول:Citation/CS1/ar at line 3438: attempt to call field 'set_selected_modules' (a nil value).