नारङ्ग
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
![]() पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
नारङ्गम्, क्ली, (नृणातीति । नॄ नये + बाहुलकात् अङ्गच् धातोर्वृद्धिश्च । इत्युज्जलदत्तः । १ । १२१ ।) गर्जरम् । इति राजनिर्घण्टः ॥
नारङ्गः, पुं, (नॄ नये + अङ्गच् । वृद्धिश्च ।) पिप्पली- रसः । यमजप्राणी । विटः । इति मेदिनी । मे, ३९ ॥ फलवृक्षविशेषः । नारङ्गी इति भाषा ॥ तत्पर्य्यायः । नागरङ्गः २ सुरङ्गः ३ त्वग्गन्धः ४ ऐरावतः ५ वक्त्रवासः ६ योगारङ्गः ७ योग- रङ्गः ८ सरङ्गः ९ गन्धाढ्यः १० गन्धपत्रः ११ वरिष्ठः १२ । अस्य गुणाः । मधुरत्वम् । अम्ल- त्वम् । गुरुत्वम् । उष्णत्वम् । रोचनत्वम् । वातामकृमिशूलश्रमनाशित्वम् । बल्यत्वम् । रुच्य- त्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥ तत्केशरगुणाः । “अत्यम्लमीषन्मधुरं वृष्यं वातविनाशनम् । रुच्यं वातहरञ्चैव नागरङ्गस्य केशरम् ॥” इति राजवल्लभः ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]
![]() पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
नारङ्ग¦ न॰ नारं गच्छति वा॰ ड मुम् नारमिवाङ्गं यस्यवा शकु॰।
३ गर्जरे (गां जर) राजनि॰।
२ पिप्पलीरसे
३ यमजप्राणिनि
४ विटे। न अरङ्गो यत्र।
५ फलप्रधान-वृक्षविशेषे पु॰ मेदि॰ (नारङ्गी)
६ नागरङ्गे जम्बीरभेदे
“नारङ्गं मधुराम्लं स्यात् रोचनं वातनाशनम्। अपरंत्वम्लमत्युष्णं दुर्जरं वातपित्तनुत्” राजवल्लभः।
“नारङ्गकेसरमपाकृतवीजपूरं योऽश्नाति खण्डमरिचो-द्भवचूर्णमिश्रम्। अन्नं गले विशति तस्य नरस्य जीर्णंसंगृह्यमाण इव राहुगलेन चन्द्रः”।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]
![]() पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
नारङ्ग¦ m. (-ङ्गः)
1. The juice of the pepper plant.
2. An animal, one of twins.
3. A catamite.
4. The orange tree. E. नार many men, and ग who goes.
Apte
[सम्पाद्यताम्]
![]() पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
नारङ्गः [nāraṅgḥ], 1 The orange tree.
A lecher, libertine.
A living being.
A twin.
ङ्गम्, ङ्गकम् The fruit of the orange tree; सद्योमुण्डितमत्तहूणचिबुकप्रस्पर्धि नारङ्गकम्.
A carrot.
The juice of the pepper plant.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]
![]() पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
नारङ्ग m. the orange-tree(See. नाग-रङ्ग) Sus3r. etc. (also f( ई). S3irn3gP. )
नारङ्ग m. the juice of the pepper plant L.
नारङ्ग m. a libertine L.
नारङ्ग m. a living being L.
नारङ्ग m. a twin L.
नारङ्ग n. a carrot L.