Edmund Burke
Edmund Burke | |
---|---|
Filozofija 19. vijeka | |
Zapadna filozofija | |
![]() Rt. Hon. Edmund Burke | |
Rođenje | 12. januar 1729 Dublin, Kraljevina Irska |
Smrt | 9. 7. 1797. (dob: 68) Beaconsfield, Buckinghamshire, Velika Britanija |
Filozofija | |
Škola/Tradicija | Stari vigovci, Liberalni konzervativizam |
Glavni interesi | Socijalna i politička filozofija |
Inspiracija | |
Edmund Burke PC (12. januar [NS] 1729[1] – 9. jul 1797) je bio anglo-irski[2] državnik, pisac, govornik, politički teoretičar koji je nakon doseljenja u Englesku godinama služio kao zastupnik u Donjem domu Parlamenta kao član stranke Vigovaca. Najpoznatiji je po vatrenoj podršci američkoj revoluciji koju je držao dosljednom primjenom engleskih slobodarskih ideala, ali i kao jedan od prvih britanskih intelektualaca koji je 1790. kritizirao francusku revoluciju smatrajući da će završiti u teroru, tiraniji i sveopćem krvoproliću - predviđanja koja su se ostvarila za nekoliko godina. Burke je pripadao konzervativnoj frakciji tzv. "Starih vigovaca" nasuprot liberalnih "Novih vigovaca" pod Charlesom Jamesom Foxom. Burke, koga su u 19. i 20. vijeku kao svog uzora slavili i konzervativci i liberali se smatra tvorcem modernog konzervativizma,[3][4] ali i predstavnikom klasičnog liberalizma.[5]
- ↑ Točna godina njegovog rođenja je predmet kontroverze; navode se 1728, 1729 i 1730. Datum rođenja je također nepouzdan, a što je posljedica prijelaza sa julijanskog na gregorijanski kalendar koji se zbio za njegovog života 1752. godine. Za potpuniji prikaz problema v. F. P. Lock, Edmund Burke. Volume I: 1730–1784 (Clarendon Press, 1999), str. 16–17. Conor Cruise O'Brien (op. cit., str. 14) questions Burke's birthplace as having been in Dublin, arguing in favour of Shanballymore, Co. Cork (in the house of his uncle, James Nagle).
- ↑ „BBC History - Edumd Burke”. Pristupljeno 4. VI 2011.
- ↑ Andrew Heywood, Political Ideologies: An Introduction. Third Edition (Palgrave Macmillan, 2003), str. 74.
- ↑ F. P. Lock, Edmund Burke. Volume II: 1784–1797 (Clarendon Press, 2006), str. 585.
- ↑ Razeen Sally, Classical Liberalism and International Economic Order, (Routledge, 1998). str. 80.