Violanta e Hungarisë
Violanta e Hungarisë | |
---|---|
Të dhëna vetjake | |
U lind më | 1216 |
Vdiq më | 1251 |
Punësimi | Mbretëreshë Bashkëshorte e Aragonit |
Violanta e Hungarisë (rreth 1216 – 1251) ishte Mbretëresha Bashkëshorte e Aragonit dhe gruaja e dytë e Mbretit Xhejms I. Ajo quhej Jolanta në hungarisht, Iolanda or Violant d’Hongria në katalunisht dhe Yolana or Violante de Hungria në spanjisht.
Familja
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Violanta u lind në Esztergom, vajza e Mbretit Andrea II i Hungarisë dhe Mbretëreshës Bashkëshorte Violanda e Kortenajit. Gjyshërit e saj nga babai ishin Bela III i Hungarisë dhe gruaja e tij e parë Agnesa e Antioqit. Gjyshërit nga nëna ishin Pjetri II i Kortenajit dhe gruaja e tij e dytë Violanta e Flandersit.
Violanta ishte gjysmë-motra e Ana Marisë, Belës IV, Elizabetës dhe Kolomanit të Galicisë.
Nëna e Violantës vdiq më 1233, kur Violanta ishte 17 vjeçare. Babai i saj u rimartua, me Beatriçen e Estes, dhe pati një djalë të quajtur Stefan.
Martesa
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Violanta u martua me Xhejmsin në vitin 1235.[1] Në atë kohë, Xhejmsi kishte një djalë, Alfonsin, me Mbretëreshën Eleanor. Xhejmsi u nda nga Eleanori dhe vendosi të rimartohej. Ai e zgjodhi Violanten.[2][3]
Xhejmsi dhe Violanta patën dhjetë fëmijë: James and Violant had ten children:
- Violant of Aragon[4] (1236–1301), Mbretëreshë e Kastiljes përmes martesës me Alfonsin X të Kastiljes
- Constance of Aragon, Lady of Villena
- Peter III of Aragon (1240–1285)
- James II of Majorca (1243–1311)
- Ferdinand of Aragon (1245–1250)
- Sancha of Aragon (1246–1251)
- Isabella of Aragon (1247–1271)
- Maria of Aragon (1248–1267), murgeshë
- Sancho, Arkipeshkop i Toledos (1250–1275)
- Eleanor of Aragon (born 1251, data e vdekjes nuk dihet; vdiq e re)
Violanta ishte gjyshja e Mbretit Filipi IV i Francës dhe Qarllsit, Kontit të Valoisit. Qarllsi ishte babai i Filipit VI të Francës.
Aktivieteti Publik
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Violanta ishte një grua e talentuar. Afër Xhejmsit I, ajo luajti një rol të rëndësishëm politik në Kurorën (Mbretërinë) e Aragonit. Ajo ishte këshilltarja më e çmuar e mbretit, në të cilin ajo kishte një ndikim të madh.
Ajo ndërhyri me vendosmëri në marrëveshiet ndërkombëtare të rëndësishme si Traktati i Almizrës me Mbretërinë e Kastiljes (1244), e nënshkruar me kusht që Zayyan ibn Mardanish ta dorëzojë qytetin e Valencias, ku ajo hyri triumfalisht me burrin e saj më 9 tetor 1238.
Vdekja dhe varrimi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Ajo vdiq nga ethet duke shkelur në shenjtëroren e Salas, afër Hueskas, në vitin 1251. [5]
Eshtrat e Violantës dhe vajzës së saj, Sançës, janë në Manastirin e Shën Marisë së Valbonës në Vallbona de les Monges, Kataluni.
Ajo zgjodhi të varrosej në manastirin e Valbonës, ndaj të cilit ajo ishte treguar mirëbërëse. Varri i saj, i ndërtuar në murin e së drejtës së altarit është një seriozitet i madh. Varri, i ngritur në dy shtylla të zbukuruara me kryqe individuale të gdhendura me ari, është i sigurtë, me çati dhe gur të bardhë. Stolisja e vetme është një kryq në qendër të kulmit me të njëjtat karakteristika si shtyllat, por më i madh dhe pa ngjyra, tre mantelet me krahë mbretëror të burrit të saj në anën e dukshme në të dy skajet e kutisë.
Eshtrat e Mbretëreshës u zhvendosën në varr në vitin 1275, siç tregohet nga një mbishkrim në anën e kutisë së dukshme( Fuit translata donna | Violán regina | Aragonum | anno 1276 ) . violanta është anëtarja e vetme e dinastisë Arpad eshtrat e së cilës nuk janë trazuar.
Burri i saj u rimartua edhe një herë, me Teresa Gil de Vidaure e cila kishte qenë mësuese e tij.
Trashëgimia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Nga shekulli XIX, rrugë të qyteteve të Barcelonës, Zaragozës dhe qytete të tjera të ish-Shtëpisë së Aragonit, i janë dedikuar Violantës së Hungarisë.
Në vitin 2002, qeveria hungareze financoi restaurimin e varrin të saj, me vlerë prej 12.000 euro, por komuniteti i manastirit ndaloi studimin e brendshëm të saj.
Referimet
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]![]() |
Wikimedia Commons has media related to Violant of Hungary. |
- ^ Crónica de San Juan de la PeñaMarch 2014
- ^ [1] Kings of Hungary, August 2012}}
- ^ Violant Arpad
- ^ en:Ricardo del Arco y Garay: Sepulcros de la Casa Real de Aragón
- ^ Thalamus de Montpellier
Bibliografia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- The Queens of Aragon: Their Lives and Times Forgotten Books