Balaton
Balaton | |
---|---|
![]() | |
Datu orokorrak | |
Garaiera | 104 m |
Mota | rift-laku, geographical small region of Hungary (en) ![]() |
Luzera | 78 km |
Zabalera | 15 km |
Azalera | 592 km² |
Sakonera | 12,5 m |
Bolumena | 1.900 hm³ |
Geografia | |
![]() | |
Koordenatuak | 46°51′N 17°43′E / 46.85°N 17.72°E |
Hidrografia | |
Betebidea | ikusi
|
Hustubidea | Sió ibaia |
Erresidentzia denbora | 2 a |
Arroaren azalera | 5.181 km² |
Arro hidrografikoa | Danube basin (en) ![]() |
Balaton[1][2] Hungarian dagoen aintzira da, Europa Erdialdeko handiena eta helburu turistiko nagusia. Hungaria estatu itsasgabea denez, batzuetan Hungariako itsasoa izena ematen zaio. Zala ibaiak ur hornitzaile nagusia da eta Sió ubideratua, hustubide bakarra.
Izena
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Hungarieraz, aintziraren izena Balaton da (ezizenez Balcsi eta, batzuetan, Hungariako itsasoa). Latinez Lacus Pelso da («aintzira azala», hots, sakonera gutxikoa), alemanez Plattensee, eslovakieraz Blatenské jazero eta kroazieraz/serbieraz Blatno Jezero.
Izenak aintzira lohia esan nahi du gutxi gorabehera eslavieraz (blato hitzak lohi edo lokatz esan nahi baitu). Hungarierazko izena blato hitzetik eratorria da, baina gaurko hungarieraz ez du esanahi zehatzik.
Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Balaton aintzirak eskualdeko euri kopuruan eragiten du. Eskualdeak 5-7 cm gehiago jasotzen ditu, Hungariako beste eskualdeek baino. Horrela, egun hodeitsuagoak eta tenperatura epelagoak eragiten ditu. Aintziraren urazala izoztu egiten da negu hotzenetan.
Eskualdeko klima mahatsondoak hazteko eta ardoa ekoizteko egokia da. Aintzirak eguzki-erradiazioa islatu eta mahatsa heltzeko behar den eguzki-argia bikoizten du. Klima mediterraneoaren antzeko eguraldiak eta bertako lur bolkanikoak mahatsondoaren landaketa ahalbidetu du, erromatarren garaitik.
Herriak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/Balaton.png/250px-Balaton.png)
Ipar ertza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ekialdetik mendebaldera:
Balatonfőkajár - Balatonakarattya - Balatonkenese - Balatonfűzfő - Balatonalmádi - Alsóörs - Paloznak - Csopak - Arács - Balatonfüred - Tihany - Aszófő - Örvényes - Balatonudvari - Fövenyes - Balatonakali - Zánka - Balatonszepezd - Szepezdfürdő - Révfülöp - Pálköve - Ábrahámhegy - Balatonrendes - Badacsonytomaj - Badacsony - Badacsonytördemic - Szigliget - Balatonederics - Balatongyörök - Vonyarcvashegy - Gyenesdiás - Keszthely
Hego ertza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ekialdetik mendebaldera:
Balatonakarattya - Balatonaliga - Balatonvilágos - Sóstó - Szabadifürdo - Siófok - Széplak - Zamárdi - Szántód - Balatonföldvár - Balatonszárszó - Balatonszemes - Balatonlelle - Balatonboglár - Fonyód - Bélatelep - Balatonfenyves - Balatonmáriafürdő - Balatonkeresztúr - Balatonberény - Fenékpuszta