Notorictemorfos
Notorictemorfos Notoryctemorphia Toupas marsupiais Rango fósil: mioceno - actualidae | |||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() Debuxo da especie Notoryctes typhlops | |||||||||||||||||||||||
Clasificación científica | |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
Especies | |||||||||||||||||||||||
|
A dos notorictemorfos (Notoryctemorphia) é unha pequena orde de mamíferos marsupiais australidelfos coñecidos vulgarmente na bibliografía como toupas marsupiais debido a que presentan un asombroso parecido tanto morfolóxico como etolóxico coas chamadas toupas douradas, placentarios pertencentes á familia dos crisoclóridos (Chrysochloridae), aínda que se trate de especies moi afastadas filoxeneticamente.
De feito, estes estraños e antigos mamíferos comezaron a súa evolución independentemente de calquera outro marsupial hai máis de 50 millóns de anos.
A orde comprende unha soa familia actual, a dos notoríctidos (Notoryctidae),[1] que inclúe un só xénero, Notoryctes, con tan só dúas especies.[1][2] que viven no deserto australiano e pasan a maior parte do tempo baixo terra e raramente soben á superficie.
Taxonomía
[editar | editar a fonte]A orde foi creada en 1977 polo biólogo estadounidense John A. W. Kirsch, como se recolle no traballo publicado polo seu colega Don Hunsaker II.[1][3]
A orde comprende unha soa famlia, monotípica,[4] e o único xénero conta con dúas especies:[2][5][6]
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5c/NotoryctesMAD.png/240px-NotoryctesMAD.png)
laranxa: N. caurinus; azul: N. typhlops.
Orde Notoryctemorphia
- Familia Notoryctidae
- Xénero Notoryctes
- N. caurinus Thomas, 1920
- N. typhlops (Stirling, 1889)
- Xénero Notoryctes
Sinónimos
[editar | editar a fonte]Orde
[editar | editar a fonte]A orde tamén se coñece co sinónimo Syndactyliformes.[1]
Xénero
[editar | editar a fonte]E o xénero, polos sinónimos:[7]
- Neoryctes Stirling, 1891
- Psammoryctes Stirling, 1889
Características
[editar | editar a fonte]Morfometría | Masa (g) |
Lonxitude (cm) | |
Cabeza e tronco | Cola | ||
Notoryctes typhlops | 40 - 70 | 9 - 18 | 2 - 3 |
O corpo é do tamaño dunha toupa placentaria, aplanado e cun aparello locomotor moi desenvolvido. Está cuberto de abundante pelo sedoso que cor que varía de branca a dourada. Ás veces, se o terreo en que habitan é rico en ferro, o pelo pode tornarse ferruxento debido a este metal.
É unha característica propia destes animais teren fusionadas as cinco últimas vértebras cervicais, o que lle confire rixidez ao corpo de tal modo que poida desenvolver máis potencia empuxando coa cabeza a area durante a escavación.
A cabeza é grande e robusta. O fociño está cuberto por unha protuberancia córnea espida. Os ollos están cubertos pola pel, miden menos de 1 mm de diámetro e o seu desenvolvemento é escaso, de tal xeito que son escasamente funcionais. A cada lado da cabeza ábrese un burato como único resto das orellas.
Os dentes están dexenerados e a fórmula dentaria varía duns exemplares a outros. Unha fórmula media estaría composta segundo se indica na táboa aquí debaixo.
Fórmula dentaria | |||||||
incisivos | 3-4 | caninos | 1 | premolares | 2 | molares | 4 |
3 | 1 | 3 | 4 |
Os molares superiores son zalambdodontes, e os inferiores perderon a conca do talónido. Non pode considerarse que sexan propiamente diprotodontes nin poliprotodontes.
As extremidades son poderosas, especialmente as anteriores, cuxo terceiro e cuarto dedos están dotados de poderosísimas uñas de sección triangular. A diferenza doutros marsupiais australianos, non se presentan fenómenos de sindactilia (dedos fusionados) e cada extremidade presenta cinco dedos.
A cola é curta, cilíndrica, e está sucada por aneis. Está cuberta por unha grosa pel parecida ao coiro. Pode medir até 2,5 cm e parece estar dotada de gran sensibilidade táctil.
Distribución
[editar | editar a fonte]As dúas especies actuais habitan en desertos areosos da metade occidental de Australia. (Ver mapa máis arriba).
Bioloxía
[editar | editar a fonte]Nutrición
[editar | editar a fonte]Estas especies aliméntase de todo tipo de invertebrados terrestres, que capturan tanto na superficie como baixo terra, nun incesante ir e vir.
Reprodución
[editar | editar a fonte]A fisioloxía reprodutiva destes animais non é moi coñecida. Non se describiron os períodos de xestación, lactación, nin da esperanza de vida das especies.
Os machos non presentan escroto, os testículos áchanse entre a pel e a cavidade abdominal.
As femias posúen un marsupio pequeno pero ben desenvolvido, aberto cara a atrás para manter a hixiene durante a escavación. No seu interior, dúas mamilaa serven para amamentar as crías, que nacen cerca do mes de novembro en número de 1 a 2 por camada.
Comportamento
[editar | editar a fonte]Estas especies desprázanse baixo a area do deserto como se estivesen mergullándose, empuxando coa cabeza e apartando a area coas mans. Os traxectos en que permanecen baixo a area non son excesivamente longos, desprazándose pola superficie coa axuda das extremidades posteriores, deixando unha característica pegada formada por tres puntos que se corresponden con ambas as extremidades posteriores e o rabo.
Estado de conservación
[editar | editar a fonte]As dúas únicas especies vivas de toupas marsupiais están catalogadas pola UICN como DD (datos deficientes).[8][9]
Notas
[editar | editar a fonte]- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Notoryctemorphia en MSW.
- ↑ 2,0 2,1 Notoryctidae en MSW.
- ↑ Hunsaker, ed. (1977).
- ↑ O adxectivo 'monotípico, -a refírese a un taxon que só ten un taxon inmediatamente subordinado.
- ↑ Notoryctes no SIIT.
- ↑ Notoryctes na ADW.
- ↑ Notoryctes en MSW.
- ↑ Notoryctes caurinus na Lista vermella de especies ameazadas da UICN.
- ↑ Notoryctes typhlops na Lista vermella de epecies ameazadas da UICN.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte]![]() |
Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Notorictemorfos ![]() |
![]() |
Wikispecies posúe unha páxina sobre: Notorictemorfos |
Bibliografía
[editar | editar a fonte]- Benshemesh, J. (2004): "Recovery Plan for Marsupial Moles (N.caurinus and N.typhlops) 2005-2010". Northern Territory Department of Infrastructure, Planning and Environment, Alice Springs. Documento on-line.
- Grzimek, B., Schlager, N. & Olendorf, D (2003): Grzimek's Animal Life Encyclopedia. Detroit: Thomson Gale.
- Hunsaker, ed. (1977): The Biology of Marsupials Nova York: Academic Press, Inc. ISBN 0-12-362250-6.
- Langford, D. & Pavey, C. (2002): Southern Marsupial Mole (Notoryctes typhlops). Threatened Species of the Northern Territory. Parks and Wildlife Commission Northern Territory.
- McKenna, M. C. & Bell, S. K. (1997): Classification of Mammals Above the Species Level. Nova York: Columbia University Press. ISBN 0-231-11013-8.
- Rowland, P. & Strahan, R., eds. (1995): The Mammals of Australia. Washington, D.C.: Smithsonian Institution Press.
- Vaughan, T. A. (1986): Mammalogy. Third Edition. Fort Worth, Texas: Saunders College Publishing.
- Vaughan, T. A.; J. M. Ryan & N. J. Czaplewski (2000): Mammalogy. Fourth Edition. Philadelphia, Pennsylvania: Saunders College Publishing.
- Wilson, D. E. & Reeder D. M. (editores) (2005): Dasyuromorphia en Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference, 2 vol. 3ª ed. Baltimore, Maryland, EE. UU.: Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.
Outros artigos
[editar | editar a fonte]Ligazóns externas
[editar | editar a fonte]Orde
[editar | editar a fonte]- Orde Notoryctemorphia Kirsch 1977 Arquivado 03 de marzo de 2016 en Wayback Machine. en Fossilworks.
- Notoryctemorphia Kirsch in Hunsaker, 1977 no ITIS.
- Notoryctemorphia na ADW. Con información, imaxes e bibliografía (en inglés).
- Notoryctemorphia na EOL.
- Notoryctemorphia no NCBI.
Familia
[editar | editar a fonte]- Notoryctidae Arquivado 03 de marzo de 2016 en Wayback Machine. en Fossilworks.
- Notoryctidae Ogilby, 1892 no ITIS.
- Notoryctidae na ADW.
- Notoryctidae na EOL.
- Notoryctidae no NCBI.
Xénero
[editar | editar a fonte]- Notoryctes Stirling, 1891 no ITIS.
- Notoryctes na ADW.
- Notoryctes na EOL.
- Notoryctes no NCBI.
Especies
[editar | editar a fonte]- Notoryctes caurinus Thomas, 1920 no ITIS.
- Notoryctes typhlops (Stirling, 1889) no ITIS.
- The marsupial mole: an enduring enigma en Australian Geographic (en inglés).
- Southern marsupial mole (Notoryctes typhlops) en ARKive (en inglés).
- Marsupial moles en The Wayback Machine (en inglés).