Johanna Spyri
Opgegeven reden: Het artikel bevat veel links in de lopende tekst. Deze moeten worden omgezet naar referenties.
Johanna Spyri | ||||
---|---|---|---|---|
![]() | ||||
Johanna Spyri rond 1890.
| ||||
Algemene informatie | ||||
Volledige naam | Johanna Louise Heusser | |||
Geboren | 12 juni 1827 | |||
Geboorteplaats | Hirzel | |||
Overleden | 7 juli 1901 | |||
Overlijdensplaats | Zürich | |||
Land | ![]() | |||
Beroep | schrijfster | |||
Werk | ||||
Bekende werken | Heidi | |||
Dbnl-profiel | ||||
(en) IMDb-profiel | ||||
|
Johanna Spyri, geboren als Johanna Louise Heusser (Hirzel, 12 juni 1827 - Zürich, 7 juli 1901), was een Zwitsers schrijfster. Ze schreef onder andere het beroemde boek Heidi, dat later ook meermaals verfilmd is.
Biografie
[bewerken | brontekst bewerken]Johanna was de vierde van zes kinderen van arts Johann Jacob Heusser en dichteres Meta Heusser-Schweizer. Ze groeide op in Hirzel, een dorp in het kanton Zürich. In 1852 trouwde ze met Johann Bernhard Spyri. Haar eerste verhaal (Ein Blatt auf Vronys Grab) verscheen pas in 1871, toen Spyri 44 was. In 1881 schreef ze Heidis Lehr- und Wanderjahre, dat een groot succes werd. Het jaar daarna kwam een vervolg uit, Heidi kann brauchen, was es gelernt hat. Het boek wordt ook nu nog veel gelezen en is meerdere malen verfilmd.
Alle boeken en teksten van Johanna Spyri werpen een kritische, nietsverhullende blik op Zwitserland en op het leven van mensen tijdens de vroege industrialisatie. Vooral het lot van kinderen ging Spyri aan het hart. Haar teksten zijn daarom niet alleen interessant vanuit literair oogpunt, maar ook maatschappijgeschiedkundig.
Van 1871 tot haar dood in 1901 bracht Spyri 31 boeken, 27 verhalenbundels en 4 brochures uit.
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c2/Geburtshaus_von_Johanna_Spyri_in_Hirzel_%28Zurich%29.jpg/260px-Geburtshaus_von_Johanna_Spyri_in_Hirzel_%28Zurich%29.jpg)
Bibliografie Nederlandse vertalingen
[bewerken | brontekst bewerken]![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/PL_Spyri_Joanna_-_Heidi_page0001b.jpg/260px-PL_Spyri_Joanna_-_Heidi_page0001b.jpg)
- 1881 - Nergens t'huis. Twee verhalen. Arnhem, J. Rinkus Jr. Vertaling van: Heimathlos, 1878. Bevat ook: Hoe Wiesje haar weg vond
- 1882 - De kleine Heidi. Een verhaal voor de jeugd. Arnhem, J. Rinkus Jr. Vertaling van: Heidis Lehr- und Wanderjahre, 1880. In 1898 uitgegeven als: De kleine Heidi in den vreemde. Rotterdam, Bolle
- 1884 - Grietje's kinderen. Arnhem, J. Rinkus Jr. Vertaling van: Gritlis Kinder kommen weiter, 1884
- 1884 - Kleine verhalen voor kinderen en voor hen, die van kinderen houden. Arnhem, J. Rinkus Jr.
- 1884 - Oom Titus. Arnhem, J. Rinkus Jr.. Vertaling van: Ein Landaufenthalt von Onkel Titus, Gotha, Perthes, 1881. In 190? uitgegeven als: Ook een Lesa. Doetinchem, Misset
- 1884 - Gouden spreuken. Twee verhalen voor kinderen en voor hen, die van kinderen houden. Arnhem, J. Rinkus Jr.
- 1884 - Moeder's lied en Peppino. Wederom twee geschiedenissen voor kinderen en voor hen, die van kinderen houden. Arnhem, J. Rinkus Jr.
- 1885 - Sina. Een verhaal voor jonge meisjes. Tiel, H.C.A. Campagne & Zoon. Vertaling van: Sina. Eine Erzählung für die Jugend
- 1887 - Dori. Een verhaal voor jonge meisjes. Tiel, H.C.A. Campagne & Zn. vertaling van: Was soll denn aus ihr werden?, 1886
- 1887 - De geluksroos. Nijmegen, P. J. Milborn
- 1887 - Hoe er nog wat van Tijs terecht kwam. Een verhaal uit Zwitserland. Gouda, G.B. Van Goor Zonen
- 1887 - Hoe Jo's wensch eindelijk vervuld werd. Een verhaal uit Zwitserland. Gouda, G.B. Van Goor Zonen
- 1888 - De kleine Heidi in den vreemde en weer thuis. Rotterdam, D. Bolle. 2e dr. van De kleine Heidi, verm. met het vervolg harer geschiedenis. Vertaling van: Heidis Lehr- und Wanderjahre; Heidi kann brauchen, was es gelernt hat, 1880-1881. In 1898 uitgegeven als: De kleine Heidi thuis. Rotterdam, D. Bolle. In 2020 uitgegeven als: Heidi. Haarlem, Gottmer ISBN 978-90-257-7233-8. Vertaling van: Heidi, London, Nosy Crow Ltd, 2019
- 1888 - Arthur en Squirrel. Doetinchem, C. Misset, 190?
- 188? - De tweede moeder. Tiel, H.C.A. Campagne & Zoon
- 1890 - Cornelli. Amsterdam, L.J. Veen
- ca. 1890 - Het liedje van Sami. Doetinchem, Misset. Vertaling van: Was Sami mit den Vögeln singt, 1886
- ca. 1890 - Bij den netelboer, en Cromelin en Capella. Amsterdam, L.J. Veen
- 1891 - Uit de Zwitsersche bergen. Amsterdam, L.J. Veen. Vertaling van: Aus den Schweizer Bergen, 1889. Bevat: De onderwijzeres van Hinterwald; De elf van Intra; Van den vroolijken Heribli
- 1892 - Niemand te klein om hulpvaardig te zijn. Amsterdam, L.J. Veen. Vertaling van: Keines zu klein, Helfer zu sein, 1891. Oorspr. uitgegeven in 1892 als Niets te klein om goed en lief te zijn. Doetinchem, C. Misset
- ca. 1892 - Het kasteel Wildenstein. Amsterdam, L.J. Veen. Vertaling van: Schloss Wildenstein, 1892
- 1893 - Lauri's ziekte. Amsterdam, L.J. Veen. Vertaling van: Lauris Krankheit, ca. 1890
- 1895 - Vinci, de kleine fluitspeler. Tiel, H.C.A. Campagne & Zoon
- ca. 1900 - In veilige hoede. Doetinchem, Misset
- 1907 - Van verre en nabij. Twee verhalen voor kinderen en hen, die veel van kinderen houden. Doetinchem, Misset
- 1907 - Geen tehuis. Twee verhalen voor kinderen en voor hen, die veel van kinderen houden. Doetinchem, Misset
- 190? - De gevolgen van grootmoeders lessen. Doetinchem, Misset
- 190? - De rotssprong. Doetinchem, Misset
- 190? - De kleine houtsnijder. Doetinchem, Misset
- 190? - Jozef de mandenmaker. Doetinchem, Misset
- 191? - Monie, de geitenjongen. Doetinchem, Misset
- 192? - Heidi's vlegeljaren. Amsterdam, Goede Lectuur
- 192? - Broer en zus. Ledeberg, Uitgeversfonds Het Boekhuis
- ca. 1930 - Rozentreesje. Amsterdam, Mij. tot uitg. van goede jeugdlectuur
- ca. 1935 - Hoe Wiesje haar weg vond
- ca. 1939 - Het meisje uit het Rhônedal. Meisjesboek. Haarlem, Eijkenhof. Vertaling van: Im Rhonethal, 1880
- 193? - De dochter van den ketellapper
- ca. 1940 - Renz en Greetje. Vertaling van: Wie es in Waldhausen zugeht
- ca. 1942 - De nieuwe juffrouw. Den Haag, Van Goor
Trivia
[bewerken | brontekst bewerken]- Er zijn verschillende straten genoemd naar Johanna Spyri, zoals de Johanna-Spyri-Weg in de Berlijnse buitenwijk Berlin-Lichterfelde.