Jamtland
Jamtland | |||
landskap | |||
|
|||
Land | ![]() | ||
---|---|---|---|
Region | Norrland | ||
Län | Jämtland | ||
Del av | Sverige | ||
Areal | 33 800 km² | ||
Folketal | 118 110 (31. desember 2020)[1] | ||
![]() Jämtland 63°00′00″N 14°40′00″E / 63°N 14.666666666667°E | |||
Wikimedia Commons: Jämtland |
Jamtland eller Jamteland (svensk Jämtland, norrønt Jamtaland, bokmål og dansk Jemtland) er eit landskap i Norrland i midt-Sverige. Jamtland grensar i vest til Noreg og Trøndelag fylke, i nordaust til Lappland, i aust til Ångermanland og i sør til Härjedalen og Medelpad. Landskapet har om lag 20 000 kjende fornminne.
Etymologi
[endre | endre wikiteksten]![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/67/Fr%C3%B6s%C3%B6stenen.jpg/170px-Fr%C3%B6s%C3%B6stenen.jpg)
Jamtland har fått namnet sitt frå Kjetil Jemte, som flydde frå Trøndelag på 700 eller 800-talet.
Historie
[endre | endre wikiteksten]Jamtland var ein sjølvstyrt bonderepublikk[treng kjelde] i mellomalderen med blant anna eiga lov og eigen valuta. Jamtland hadde ingen statsforvaltning og kunne nærast reknast som eit anarki i denne perioden. Fleire av nybyggjarane som flytta til Jamtland var norske og i 1178 vart Jamtland norsk, og lagt under den norske kongen og statsmakta. Området var norsk i over 450 år, fram til 1645 då svenskane okkuperte området og så annekterte det i freden i Brömsebro i 1645. Det har dermed vore svensk i over 350 år.
Større tettstader (administrasjonsstad for kommunane)
[endre | endre wikiteksten]Innsjøar
[endre | endre wikiteksten]Vassdrag
[endre | endre wikiteksten]Symbol
[endre | endre wikiteksten]- Landskapsblome: Brunkulla (Gymnadenia nigra)
- Landskapsdyr: Elg
- Landskapsinsekt: Stormhattshumla
- Landskapssopp: Blodriska
- Landskapsstein: Täljsten
- Landskapsmossa: Piprensarmossa
- Landskapsfisk: Aure
- Landskapsfugl: Haukugle
Sjå òg
[endre | endre wikiteksten]- Republikken Jämtland
- Jämtlands län
- Jämtlandssången
- Jamska - jamtlandsspråket
- Landskap i Sverige
Kjelder
[endre | endre wikiteksten]- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 «Folkmängd i landskapen den 31 december 2020». Statistiska centralbyrån.
Bakgrunnsstoff
[endre | endre wikiteksten]- Ulike talemål i Jämtland Arkivert 2005-09-10 ved Wayback Machine.