Charlotte Salomon
![]() Charlotte Salomon malująca w ogrodzie (1939) | |
Data i miejsce urodzenia |
16 kwietnia 1917 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
10 października 1943 |
Narodowość | |
Dziedzina sztuki |
Charlotte Salomon (ur. 16 kwietnia 1917 w Berlinie, zm. 10 października 1943 w Auschwitz-Birkenau)[1] – niemiecka malarka akwarelistka żydowskiego pochodzenia, znana głównie z serii 769 autobiograficznych obrazów zatytułowanych Życie? Czy teatr?, powstałych w latach 1941–1943.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a1/Charlotte_Salomon_-_JHM_4762_-Kristallnacht.jpg/220px-Charlotte_Salomon_-_JHM_4762_-Kristallnacht.jpg)
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/76/Charlotte_Salomon_-_JHM_4351.jpg/220px-Charlotte_Salomon_-_JHM_4351.jpg)
Charlotte Salomon pochodziła z zamożnej rodziny żydowskiej; jej ojciec, Albert Salomon, był chirurgiem. Gdy Salomon miała dziewięć lat jej matka popełniła samobójstwo[2]. Uczęszczała do gimnazjum Sophie-Charlotte-Gymnasium przy Sybelstraße[3]. W 1936 roku dostała się do Wyższej Szkoły Państwowej Sztuk Pięknych[2], gdzie studiowała malarstwo. W 1938 roku sytuacja polityczna w Niemczech i coraz gorsza sytuacja Żydów zmusiła ją i jej rodzinę do wyjazdu do francuskiej miejscowości Villefranche-sur-Mer, położonej niedaleko Nicei. Po wybuchu wojny Charlotte wraz z dziadkiem byli internowani w obozie w Gurs w Pirenejach[2].
W 1941 roku powróciła do Nicei, gdzie rozpoczęła pracę nad cyklem autobiograficznych obrazów Życie? Czy teatr?. Wykonała ponad tysiąc gwaszy; do scen opowiadających jej życie oraz wydarzenia z życia w okupowanej Francji dodawała podpisy oraz notatki na temat odpowiedniej muzyki mającej nadać odpowiednią oprawę i dramatyzm[2]. W 1943 roku wyszła za mąż za innego żydowskiego uchodźcę, Alexandera Naglera[2]. W obawie przed hitlerowcami swoje prace przekazała zaufanym przyjaciołom[2]. W październiku 1943 roku została schwytana przez Niemców i wywieziona do Auschwitz-Birkenau. Była w piątym miesiącu ciąży. 10 października 1943 roku zginęła w komorze gazowej[4].
Twórczość
[edytuj | edytuj kod]Obrazy Charlotte Salomon tworzące cykl Życie? Czy teatr? po raz pierwszy były wystawiane w latach 60.; pierwszy album z reprodukcjami 80 obrazów Charlotte: pamiętnik w obrazach został wydany w 1963 roku[2]. W 1971 roku kolekcja jej dzieł została umieszczona w Joods Historisch Museum w Amsterdamie. W 1981 roku muzeum zaprezentowało 250 obrazów w kolejności narracji; w 1998 roku jej prace zostały pokazane w Akademii Królewskiej w Londynie. Prace Salomon są nadal mało znane i nie pojawiają się na rynku sztuki, jej dzieła należą do fundacji Charlotte Salomon z siedzibą w Muzeum Joods Historisch[1].
Charlotte Salomon w kulturze
[edytuj | edytuj kod]W 2014 roku, w Polsce została wydana biografia Charlotte Salomon, Charlotte, autorstwa Davida Foenkinosa, która otrzymała nagrodę Goncourtów: Polski Wybór 2014[5].
W 1992 roku jej imię przybrała jedna z berlińskich szkół podstawowych[6]; od 2006 roku jedna z ulic w Berlinie-Rummelsburg nazwana została jej nazwiskiem. 21 kwietnia 2012 roku odsłonięto tablicę pamiątkową przed jej dawnym domem w Berlinie-Charlottenburg, Wielandstraße 15.
W Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau znajduje się wystawa prac Charlotte Salmon zatytułowana Leben? Oder Theater? Charlotte Salomon 1917–1943[7].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Charlotte Salomon: the Woman Whose Art Defied Death at Auschwitz, w:Daily Best
- ↑ a b c d e f g Mary Lowenthal Felstiner: Charlotte Salomon. Encyclopedia Jewish Women's Archive. [dostęp 2017-11-04]. (ang.).
- ↑ Charlotte Salomons Leben – eine kurze Biografie
- ↑ Martin Gilbert, Atlas historii holocaustu, wyd. Platan, 2000, ISBN 83-85222-22-7, str 11
- ↑ lubimyczytac.pl
- ↑ Charlotte Salomons Leben – eine kurze Biografie
- ↑ "Leben? Oder Theater? Charlotte Salomon 1917-1943" w:Międzynarodowe Centrum Edukacji o Auschwitz i Holokauście
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- ISNI: 0000000122106883
- VIAF: 45095142
- ULAN: 500065301
- LCCN: n80121155
- GND: 118605135
- NDL: 001226134
- LIBRIS: sq47cq9b0016738
- BnF: 119775142
- SUDOC: 02781386X
- SBN: SBLV144611
- NKC: xx0193527
- NTA: 068494688
- BIBSYS: 90825202
- CiNii: DA09701194
- Open Library: OL734843A
- PLWABN: 9810584644805606
- NUKAT: n2010122579
- J9U: 987007267391205171
- CANTIC: a12257370
- CONOR: 309533283