Junko Tabei
![]() Junko Tabei (1985) | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Zawód, zajęcie |
alpinistka |
Junko Tabei (jap. 田部井 淳子 Tabei Junko; ur. 22 września 1939 w Miharu-machi, w prefekturze Fukushima, zm. 20 października 2016 w Kawagoe, w prefekturze Saitama[1]) – japońska alpinistka i podróżniczka, autorka pierwszego kobiecego wejścia na szczyt Mount Everest (1975), a także pierwsza kobieta, która zdobyła „Koronę Ziemi” (1992).
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodziła się jako Junko Ishibashi 22 września 1939 w Miharu-machi, w prefekturze Fukushima[2]. Górami i alpinizmem interesowała się od wczesnego dzieciństwa. W 1958 roku wstąpiła na tokijski uniwersytet Showa Women’s University, który ukończyła w 1962 roku ze specjalizacją literatury angielskiej.
W 1965 roku spotkała 25-letniego wówczas Masanobu Tabei i rok później wyszła za niego za mąż, przyjmując jego nazwisko, pod którym później zasłynęła w świecie[3].
W 1969 roku utworzyła pierwszy żeński klub alpinistyczny Joshi Tohan Kurabu.
Przed rozpoczęciem w 1971 roku starań o kobiecą wyprawę na Mount Everest zdobyła wszystkie ważniejsze szczyty w Japonii oraz wspinała się w Alpach i Himalajach.
Najważniejsze osiągnięcia górskie
[edytuj | edytuj kod]- 1970 – 19 maja Annapurna III 7555, 2. wejście[4]
- 1975 – 16 maja osiągnęła wierzchołek Mount Everestu w towarzystwie Szerpy Ang Tseringa, drogą normalną od strony nepalskiej, 35. wejście na szczyt[5]
- 1981 – 30 kwietnia, wejście na ośmiotysięcznik Sziszapangma, 5. wejście drogą normalną, z dwoma Tybetańczykami Gyalbu Jiabu i Rhinzing Pinzo[4][5]
- 1992 – 28 czerwca weszła na szczyt Puncak Jaya na Nowej Gwinei i tym samym jako pierwsza kobieta w historii osiągnęła najwyższe szczyty wszystkich 7 kontynentów, tzw. koronę Ziemi, czyli 7 summits[6].
Z czasem Tabei zaczęła kompletować wejścia na najwyższe szczyty wszystkich krajów świata i do 2009 roku zdobyła ich 56[7]. Była też jednym z dyrektorów Himalayan Adventure Trust of Japan, organizacji zajmującej się ochroną środowiska przyrodniczego w górach.
Upamiętnienie
[edytuj | edytuj kod]Na jej cześć nazwano jedną z planetoid (6897) Tabei, odkrytą 15 listopada 1987 roku.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Junko Tabei, first woman to climb Mt. Everest, dies at 77. japantimes.co.jp, 2016-10-22. [dostęp 2016-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-22)]. (ang.).
- ↑ strona junko-tabei.jp. junko-tabei.jp. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-07-22)]., życiorys, dostęp 2 października 2013.
- ↑ Robert Horn: No Mountain Too High For Her. sportsillustrated.cnn.com, 1996-04-29. [dostęp 2013-12-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-12-13)]. (ang.). poszerzony życiorys J. Tabei
- ↑ a b Ivan Dieška a kolektív: Horolezectvo – encyklopédia, Wydawnictwo „Šport”, Bratysława, 1986 (w języku słowackim); ISBN 80-7096-015-9, hasło Tabejová, Junko s. 287.
- ↑ a b Richard Sale, John Cleare: Korona Himalajów, Pascal 2001, lista wejść s. 221.
- ↑ 7 summits.com. 7summits.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-07-10)]. lista wejść Tabei na wszystkie szczyty Korony Ziemi z datami.
- ↑ strona junko-tabei.jp. junko-tabei.jp. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-04)]., mapka z listą szczytów, dostęp 2 października 2013
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Ivan Dieška a kolektív: Horolezectvo – encyklopédia, Wydawnictwo „Šport”, Bratysława, 1986 (w języku słowackim); ISBN 80-7096-015-9, hasło Tabejová, Junko, s. 287
- Richard Sale, John Cleare: Korona Himalajów, Pascal 2001, ISBN 83-7304-014-5, listy wejść na Mt Everest s. 205 i Shisha Pangmę s. 221
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- 7 summits.com. 7summits.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-07-10)]. profil na stronie Seven Summits z datami zdobycia najwyższych szczytów kontynentów
- junko-tabei.jp. junko-tabei.jp. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-04)]. Lista szczytów, na które weszła Junko Tabei
- sportsillustrated. sportsillustrated.cnn.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-05)]., poszerzony życiorys J. Tabei
- hat-j.jp/eng Himalayan Adventure Trust Japan (HAT-J)