Radioastronomia
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/Parkes.arp.750pix.jpg/250px-Parkes.arp.750pix.jpg)
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/58/3c405.jpg/220px-3c405.jpg)
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e4/Goldstone_DSN_antenna.jpg/250px-Goldstone_DSN_antenna.jpg)
Radioastronomia – dział astronomii obserwacyjnej, zajmujący się badaniem za pomocą radioteleskopów promieniowania elektromagnetycznego w zakresie fal radiowych emitowanego przez obiekty kosmiczne[1].
Zakres widma elektromagnetycznego będący obszarem zainteresowania radioastronomii rozciąga się od promieniowania mikrofalowego aż do ultradługich fal radiowych. Zakres ten odpowiada długości fal od poniżej 1 mm do setek metrów, od strony fal krótkich sąsiaduje on z zakresem fal podczerwonych.
Źródłami promieniowania radiowego są w pewnym stopniu niemal wszystkie obiekty astronomiczne. Najważniejsze kategorie radioźródeł to:
- rentgenowskie układy podwójne (szczególnie mikrokwazary)
- gaz międzygwiazdowy
- gwiazdy neutronowe (pulsary)
- pozostałości po wybuchach supernowych
- kosmiczne masery
- galaktyki (szczególnie galaktyki aktywne, w tym radiogalaktyki, kwazary i blazary)
- tło kosmiczne
Obserwatoria radioastronomiczne
[edytuj | edytuj kod]Ważniejsze obserwatoria radioastronomiczne na świecie i w Polsce:
Historia
[edytuj | edytuj kod]Początki radioastronomii to rok 1931, kiedy to inżynier laboratoriów Bella, Karl Jansky, pierwszy raz zaobserwował promieniowanie elektromagnetyczne o częstotliwościach radiowych dochodzące spoza Ziemi.
Rozwój techniki mikrofalowej, jaki nastąpił w czasie i po II wojnie światowej, pozwolił na znaczny rozwój tej dziedziny nauki i dokonanie licznych odkryć w drugiej połowie XX w.
Radioastronomowie
[edytuj | edytuj kod]- Karl Guthe Jansky
- Grote Reber
- James Stanley Hey
- Arno Allan Penzias
- Robert Woodrow Wilson
- Frank Drake
- Jill Cornell Tarter
Częstotliwości
[edytuj | edytuj kod]Ważniejsze częstotliwości używane w badaniach radioastronomicznych:
- 20,7 MHz – w tym pasmie częstotliwości dokonał pierwszych odkryć Karl Jansky
- 127 MHz – częstotliwość wykorzystywana do badań Słońca
- 406 MHz
- 1420 MHz, fala o długości 21 cm – promieniowanie elektromagnetyczne linii wodoru
- 5 GHz
- 8,4 GHz pasmo częstotliwości do łączności z sondami kosmicznymi
- 10 GHz
- 22 GHz
- 43 GHz
- 86 GHz
- 147 GHz – 2 mm
- 150 GHz
- 220 GHz
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Radioastronomia, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-07-23] .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Kazimierz Borkowski. Radioastronomia. „Radioamator i Krótkofalowiec Polski”. 24, s. 230–233, 1974.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]Radioastronomia, kanał Astronarium na YouTube, 28 maja 2015 [dostęp 2023-10-05].