John Dewey
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ef/John_Dewey_cph.3a51565.jpg/220px-John_Dewey_cph.3a51565.jpg)
John Dewey (20 tetor 1859 - 1 qershor 1952) ishte një filozof, psikolog, pedagog dhe reformator arsimor amerikan idetë e të cilit kanë pasur ndikim në arsimin dhe reformat sociale. Ai ishte një nga studiuesit më të shquar amerikanë në gjysmën e parë të shekullit të XX-të. [1]
Tema më e rëndësishme e veprave të Dewey ishte besimi i tij i thellë në demokraci, qoftë në arsim, komunikim, gazetari dhe politikë. Siç deklaroi vetë Dewey në vitin 1888, ndërsa ishte ende në Universitetin e Miçiganit, "Demokracia dhe ideali i vetëm etik, përfundimtar i njerëzimit janë për mendjen time sinonime". [2] Dewey konsideronte se dy elementët themelorë – shkollat dhe shoqëria civile – janë temat kryesore që kanë nevojë për vëmendje dhe rindërtim për të inkurajuar inteligjencën dhe pluralitetin eksperimental. Ai pohonte se demokracia e plotë duhet të arrihet jo vetëm duke zgjeruar të drejtën e votës, por edhe duke siguruar që të ekzistojë një opinion publik plotësisht i formuar, i realizuar nga komunikimi mes qytetarëve, ekspertëve dhe politikanëve, ku këta të fundit janë përgjegjës për politikat që realizojnë.
Dewey ishte një nga figurat kryesore të lidhura me filozofinë e pragmatizmit dhe konsiderohet si një nga baballarët e psikologjisë funksionale. Vepra e tij me titull "The Reflex Arc Concept in Psychology", botuar në vitin 1896, konsiderohet si vepra e parë e madhe në shkollën funksionaliste të psikologjisë (Chicago). [3] [4] Vepra tjetër me titull Rishikim i Psikologjisë së Përgjithshme, botuar në vitin 2002, e renditi Dewey si psikologun e 93-të më të cituar të shekullit të XX-të. [5]
Dewey ishte gjithashtu një reformator i madh arsimor i shekullit XX-të. [1] Një intelektual i njohur publik, ai ishte zëri kryesor i arsimit dhe pedagogjisë progresive dhe liberalizmit. [6] [7] Gjersa ishte profesor në Universitetin e Çikagos, ai themeloi Shkollën Laboratorike të Universitetit të Çikagos, ku nisi të aplikonte dhe testonte idetë e tij progresive mbi metodën pedagogjike. [8] [9] Megjithëse Dewey njihet më së miri për botimet e tij rreth arsimit, ai gjithashtu trajtoi edhe shumë tema të tjera, duke përfshirë epistemologjinë, metafizikën, estetikën, artin, logjikën, teorinë sociale dhe etikën .
Biografia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]John Dewey lindi në Burlington, Vermont, në një familje modeste. [10] Ai ishte njëri nga katër djemtë e Archibald Sprague Dewey dhe Lucina Artemisia Rich Dewey. Djali i tyre i dytë u quajt gjithashtu John, por ai vdiq në një aksident më 17 janar 1859. John Dewey i dytë lindi më 20 tetor 1859, dyzet javë pas vdekjes së vëllait të tij më të madh. Ashtu si vëllai i tij më i madh, i mbijetuar, Davis Rich Dewey, ai ndoqi Universitetin e Vermontit, ku u inicua në Delta Psi dhe u diplomua në Phi Beta Kappa në vitin 1879.
Një profesor i rëndësishëm i Deweyt në Universitetin e Vermontit ishte Henry Augustus Pearson Torrey (H.A.P. Torrey), nipi i ish-presidentit të Universitetit të Vermontit, Joseph Torrey. Dewey studioi privatisht me Torrey në kohën midis diplomimit të tij në Vermont dhe regjistrimit të tij në Universitetin Johns Hopkins . [11]
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7a/Timbre_USA_John_Dewey_oblW_21101968.jpg/220px-Timbre_USA_John_Dewey_oblW_21101968.jpg)
Pas dy vjetësh si mësimdhënës i shkollës së mesme në Oil City, Pensilvani, dhe një vit si mësues i shkollës fillore në qytetin e vogël të Charlotte, Vermont, Dewey vendosi që ai nuk ishte i përshtatshëm për të dhënë mësim në shkollën fillore ose të mesme. Pasi studioi me George Sylvester Morris, Charles Sanders Peirce, Herbert Baxter Adams dhe G. Stanley Hall, Dewey mori gradën Ph.D. nga Shkolla e Arteve dhe Shkencave në Universitetin Johns Hopkins. Në vitin 1884, ai pranoi një pozicion fakulteti në Universitetin e Miçiganit (1884–88 dhe 1889–94) me ndihmën e George Sylvester Morris. Disertacioni i tij i pabotuar dhe tashmë i humbur titullohej "Psikologjia e Kantit". [12]
Në vitin 1894, Dewey u bashkua me Universitetin e Çikagos i cili sapo ishte themeluar (1894–1904), ku zhvilloi besimin e tij në Empirizmin racional, duke u lidhur me filozofinë pragmatike të sapo shfaqur. Koha e tij në Universitetin e Çikagos rezultoi në katër ese të titulluara kolektivisht Mendimi dhe lënda e tij, të cilat u botuan me vepra të mbledhura nga kolegët e tij në Çikago nën titullin kolektiv Studime në teorinë logjike (1904). [12]
Gjatë kësaj kohe Dewey gjithashtu inicioi Shkollën Laboratorike të Universitetit të Çikagos, ku ai ishte në gjendje të popullarizonte besimin e tij pedagogjik gjë që siguroi material për veprën e tij të parë të madhe mbi arsimin, Shkolla dhe Shoqëria (1899). Mosmarrëveshjet me administratën përfundimisht shkaktuan dorëheqjen e tij nga universiteti dhe shpejt pas kësaj ai u zhvendos në Bregun Lindor. Në vitin 1899, Dewey u zgjodh president i Shoqatës Amerikane të Psikologjisë (APA). Nga viti 1904 deri në pensionimin e tij në vitin 1930 ai ishte profesor i filozofisë në Universitetin e Kolumbisë. [12]
Në vitin 1905 Dewey u bë president i Shoqatës Amerikane të Filozofisë. Ai ishte gjithashtu anëtar i Federatës Amerikane të Mësuesve. Së bashku me historianët Charles A. Beard dhe James Harvey Robinson, dhe ekonomistin Thorstein Veblen, Dewey është një nga themeluesit e Shkollës së Re.
Dewey botoi më shumë se 700 artikuj në 140 revista dhe afërsisht 40 libra. Shkrimet e tij më domethënëse ishin "Koncepti i harkut refleks në psikologji" (1896), që përfshin kritikën e një koncepti standard psikologjik si bazë e gjithë punës së tij të mëtejshme; Demokracia dhe Arsimi (1916), vepra e tij e lavdishme mbi arsimin progresiv; Human Nature and Conduct (1922), një studim i funksionit të zakonit në sjelljen njerëzore; [13] Publiku dhe problemet e tij (1927), një mbrojtje e demokracisë e shkruar në përgjigje të veprës The Phantom Public (1925) të Walter Lippmannit; Përvoja dhe natyra (1925), vepra më "metafizike" e Dewey; Përshtypje nga Rusia Sovjetike dhe Bota Revolucionare (1929), shkrime mbi një udhëtim në BRSS . [14]
Arti si Përvojë (1934), ishte vepra kryesore e Dewey mbi estetikën; A Common Faith (1934), një studim humanist i fesë i dorëzuar fillimisht si Dwight H. Terry Lectureship në Yale; Logic: Theory of Inquiry (1938), një deklaratë e konceptimit të pazakontë të logjikës së Deweyt; Liria dhe Kultura (1939), një vepër politike që shqyrton rrënjët e fashizmit; dhe Knowing and the Known (1949), një libër i shkruar në lidhje me Arthur F. Bentley që përshkruan sistematikisht konceptin e transaksionit, i cili është një element qendror për veprat tjera të tij (shih Transaksionalizmi).
Ndërsa secila prej këtyre veprave fokusohet në një temë të veçantë filozofike, Dewey përfshiu temat e tij kryesore në veprën me titull Përvoja dhe Natyra. Megjithatë, i pakënaqur me përgjigjen ndaj botimit të parë (1925), për botimin e dytë (1929) ai rishkruan kapitullin e parë dhe shton një Parathënie në të cilën ai deklaronte se libri paraqet atë që ne tani do ta quajmë një paradigmë e re (kuhniane): "Unë nuk jam përpjekur në këtë vëllim për një pajtim midis të resë dhe të vjetrës" [E&N:4] [15] thot ai mes tjerash dhe vazhdon me pakrahasueshmërinë Kuhniane:
'Për shumë njerëz, lidhja e dy fjalëve ['përvojë' dhe 'natyrë'] do të duket si të flasësh për një katror të rrumbullakët' por 'nuk di asnjë rrugë me anë të së cilës argumenti dialektik mund t'i përgjigjet kundërshtimeve të tilla. Ato lindin nga shoqërimi me fjalë dhe nuk mund të trajtohen në mënyrë argumentuese'. Më poshtë mund të interpretohet tani si përshkrim i një procesi të konvertimit Kuhnian: 'Mund të shpresojmë që gjatë gjithë diskutimit të zbulohen kuptimet [të reja] që i janë bashkangjitur "përvojës" dhe "natyrës", dhe kështu prodhojnë në mënyrë të pakuptimtë, nëse dikush është me fat, një ndryshim në domethëniet e bashkangjitura më parë atyre' [të gjitha E&N:10]. [16]
Duke reflektuar mbi ndikimin e tij të jashtëzakonshëm në mendimin e shekullit të XX-të, Hilda Neatby shkroi mes tjerash "Djui ka qenë për kohën tonë ashtu siç ishte Aristoteli për mesjetën e mëvonshme, jo një filozof, por filozof". [17]
Shërbimi Postar i Shteteve të Bashkuara e nderoi Deweyn me një pullë postare të serisë amerikane të shquar 30¢ në vitin 1968. [18]
Dewey u martua me Alice Chipman në vitin 1886 menjëherë pasi Chipman diplomoi me tezën e saj të doktoraturës nga Universiteti i Miçiganit. Të dy kishin gjashtë fëmijë: Frederick Archibald Dewey, Evelyn Riggs Dewey, Morris (i cili vdiq i ri), Gordon Chipman Dewey, Lucy Alice Chipman Dewey dhe Jane Mary Dewey. [19] Alice Chipman vdiq në vitin 1927 në moshën 68-vjeçare; E dobësuar nga një rast i malaries të kontraktuar gjatë një udhëtimi në Turqi në vitin 1924 dhe një atak në zemër gjatë një udhëtimi në Mexico City në vitin 1926, ajo vdiq nga tromboza cerebrale më 13 korrik 1927. [20]
Dewey u martua për herë të dytë me Estelle Roberta Lowitz Grant, "një mike dhe shoqëruese e gjatë për disa vite para martesës së tyre" më 11 dhjetor 1946. [21] [22] Me këshillën e Robertës, çifti adoptoi dy fëmijë, Lewis (ndryshuar në John, Jr.) dhe Shirley. [23]
John Dewey vdiq nga pneumonia më 1 qershor të vitit 1952, në shtëpinë e tij në qytetin e Nju Jorkut pas shumë vitesh sëmundjeje [24] [25] dhe u dogj të nesërmen. [26]
Vizita në Kinë dhe Japoni
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në vitin 1919, Dewey dhe gruaja e tij udhëtuan në Japoni me leje sabatike . Megjithëse Dewey dhe gruaja e tij u pritën mirë nga populli i Japonisë gjatë këtij udhëtimi, Dewey ishte gjithashtu kritik ndaj sistemit qeverisës të vendit dhe pohoi se rruga e kombit drejt demokracisë ishte "ambicioze, por e dobët në shumë aspekte në të cilat konkurrentët e saj janë të fortë". [27] Ai gjithashtu paralajmëroi se “testi i vërtetë nuk ka ardhur ende. Por nëse bota nominalisht demokratike duhet t'u kthehet profesioneve të shqiptuara kaq me bollëk gjatë ditëve të luftës, tronditja do të jetë e madhe dhe burokracia dhe militarizmi mund të kthehen." [27]
Gjatë udhëtimit të tij në Japoni, Dewey u ftua nga Universiteti i Pekinit për të vizituar Kinën, ndoshta me urdhër të ish-studentëve të tij, Hu Shih dhe Chiang Monlin . Dewey dhe gruaja e tij Alice mbërritën në Shanghai më 30 prill 1919, [28] vetëm disa ditë përpara se demonstruesit studentë të dilnin në rrugët e Pekinit për të protestuar kundër vendimit të aleatëve në Paris për t'i dhënë Japonisë territoret e kontrolluara nga gjermanët në provincën Shandong. Demonstratat e tyre më 4 maj e emocionuan dhe i dhanë energji Dewey, dhe ai përfundoi duke qëndruar në Kinë për dy vjet, duke u larguar në korrik 1921.
Në këto dy vjet, Dewey dha rreth 200 leksione për audiencën kineze dhe shkroi artikuj pothuajse mujorë për amerikanët në The New Republic dhe revista të tjera. I vetëdijshëm për ekspansionizmin japonez në Kinë dhe tërheqjen e bolshevizmit tek disa kinezë, Dewey mbrojti që amerikanët mbështesin transformimin e Kinës dhe se kinezët e bazojnë këtë transformim në arsim dhe reforma sociale, jo në revolucion. Qindra dhe ndonjëherë mijëra njerëz ndoqën ligjëratat, të cilat u interpretuan nga Hu Shih. Për këto audienca, Dewey përfaqësonte "Z. Demokraci" dhe "Z. Shkencë", dy personifikime që ata menduan të përfaqësonin vlerat moderne dhe e përshëndetën atë si "Konfuci i dytë". Leksionet e tij humbën në atë kohë, por janë rizbuluar dhe botuar në 2015. [29]
Zhixin Su mes tjerash thotë:
- Dewey ishte, për ata pedagogë kinezë që kishin studiuar nën drejtimin e tij, apostulli i madh i liberalizmit filozofik dhe metodologjisë eksperimentale, mbrojtësi i lirisë së plotë të mendimit dhe njeriu që, mbi të gjithë mësuesit e tjerë, e barazonte arsimin me problemet praktike të bashkëpunimit qytetar. dhe jetës së dobishme. [30]
Dewey u kërkoi kinezëve të mos importonin asnjë model arsimor perëndimor. Ai u rekomandoi edukatorëve të tillë si Tao Xingzhi, që ata të përdorin pragmatizmin për të krijuar sistemin e tyre shkollor model në nivel kombëtar. Megjithatë, qeveria kombëtare ishte e dobët dhe provincat kontrolloheshin kryesisht nga komandantët e luftës, kështu që sugjerimet e tij u vlerësuan në nivel kombëtar, por nuk u zbatuan. Megjithatë, kishte disa zbatime në nivel lokal. [31] Idetë e Dewey patën ndikim në Hong Kong dhe në Tajvan pasi qeveria nacionaliste iku atje. Në pjesën më të madhe të Kinës, studiuesit konfucianë kontrolluan sistemin arsimor lokal përpara vitit 1949 dhe ata thjesht injoruan Dewey dhe idetë perëndimore. Në Kinën marksiste dhe maoiste, idetë e Dewey u denoncuan sistematikisht. [32]
Vizita në Afrikën Jugore
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dewey dhe vajza e tij Jane shkuan në Afrikën e Jugut në korrik 1934, me ftesë të Konferencës Botërore të Bursës së Arsimit të Ri në Cape Town dhe Johannesburg, ku ai mbajti disa fjalime. Konferenca u hap nga Ministri i Arsimit të Afrikës së Jugut Jan Hofmeyr dhe zëvendëskryeministri Jan Smuts . Folësit e tjerë në konferencë përfshinin Max Eiselen dhe Hendrik Verwoerd, i cili më vonë do të bëhej kryeministër i qeverisë nacionaliste që prezantoi Aparteidin . [33]
Shpenzimet e Dewey janë paguar nga Fondacioni Carnegie . Ai udhëtoi gjithashtu në Durban, Pretoria dhe Victoria Falls në atë që atëherë ishte Rodezia (tani Zimbabve) pastaj vizitoi shkollat, ku foli me nxënës dhe u dha leksione administratorëve dhe mësuesve. Në gusht 1934, Dewey pranoi një diplomë nderi nga Universiteti i Witwatersrand . [34] Qeveritë vetëm me të bardhët i hodhën poshtë idetë e Dewey si tepër laike. Megjithatë, zezakët dhe mbështetësit e tyre të bardhë ishin më të hapur. [35]
Pikëpamjet mbi arsimin
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8c/Democracy_and_Education_title_page.jpg/220px-Democracy_and_Education_title_page.jpg)
John Dewey është më i njohur për kontributin e tij në atë që njihet si arsimi progresiv. Edukimi progresiv është thjesht një shkollë mendimi që thekson rëndësinë e veprimit për të mësuarit. Qeniet njerëzore, sipas Dewey, mësojnë më së miri përmes një metode 'praktike'. Kjo e pozicionon Dewey në filozofinë arsimore të bazuar në pragmatizëm.
Pragmatistët mendojnë se realiteti duhet përjetuar për t'u kuptuar. Kjo tregon se, në këndvështrimin arsimor të Dewey, nxënësit duhet të ndërveprojnë me mjedisin e tyre në mënyrë që të përshtaten dhe të mësojnë. Dewey besonte se i njëjti parim zbatohej për instruktorët dhe se mësuesit dhe nxënësit duhej të mësonin së bashku. Qasja e tij në klasë bazohej në idetë demokratike, të cilat i inkurajonin studentët të flisnin.
Psikologjia funksionale
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në Universitetin e Miçiganit, Dewey botoi dy librat e tij të parë, Psikologjia (1887) dhe Esetë e reja të Leibniz në lidhje me kuptimin njerëzor (1888), të cilët shprehnin përkushtimin e hershëm të Dewey ndaj neohegelianizmit britanik . Në Psikologji, Dewey u përpoq për një sintezë midis idealizmit dhe shkencës eksperimentale. [36]
Ndërsa ishte ende profesor i filozofisë në Michigan, Dewey dhe kolegët e tij të rinj, James Hayden Tufts dhe George Herbert Mead, së bashku me studentin e tij James Rowland Angell, të gjithë të ndikuar fuqishëm nga botimi i fundit i Parimeve të Psikologjisë së William James (1890), filluan të riformulonin psikologjinë, duke vënë theksin te mjedisi social mbi aktivitetin e mendjes dhe sjelljes sesa psikologjinë fiziologjike të Wilhelm Wundt dhe ndjekësve të tij.
Në vitin 1894, Dewey ishte bashkuar me Tufts, me të cilin më vonë do të shkruante veprën "Etika" (Ethics -1908) në Universitetin e themeluar së fundmi të Çikagos dhe ftoi Mead dhe Angell që ta ndiqnin atë, katër burrat që përbënin bazën e të ashtuquajturit "Grupi i Çikagos" në psikologji.
Stili i tyre i ri i psikologjisë, i quajtur më vonë psikologjia funksionale, kishte një theks praktik në veprim dhe zbatim. Në artikullin e Dewey "Koncepti i harkut refleks në psikologji", i cili u shfaq në veprën me titull Rishikimi Psikologjik në vitin 1896, ai arsyeton kundër kuptimit tradicional të stimulit-përgjigje të harkut refleks në favor të një llogarie "rrethore" në të cilën çfarë shërben si "stimul" dhe çfarë pasi "përgjigja" varet nga mënyra se si dikush e konsideron situatën dhe mbron natyrën unitare të qarkut motorik ndijor. Ndërsa ai nuk e mohon ekzistencën e stimulit, ndjesisë dhe përgjigjes, ai nuk u pajtua se ato ishin ngjarje të ndara, të krahasuara që ndodhnin si hallka në një zinxhir. Ai zhvilloi idenë se ekziston një koordinim me të cilin stimulimi pasurohet nga rezultatet e përvojave të mëparshme. Përgjigja modulohet nga përvoja ndijore.
Dewey u zgjodh president i Shoqatës Amerikane të Psikologjisë në vitin 1899.
Dewey gjithashtu shprehu interes për punën në psikologjinë e perceptimit vizual të kryer nga profesori i kërkimit Dartmouth Adelbert Ames Jr. Megjithatë, ai kishte probleme të mëdha me dëgjimin, sepse dihet se Dewey nuk mund të dallonte zërat muzikorë - me fjalë të tjera ishte një amuzikë. [37]
Pragmatizmi, instrumentalizmi, konsekuencializmi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dewey ndonjëherë i referohej filozofisë së tij si instrumentalizëm dhe jo si pragmatizëm, dhe do të kishte njohur ngjashmërinë e këtyre dy shkollave me shkollën më të re të quajtur konsekuencializëm. Në disa fraza që prezantojnë një libër që ai shkroi më vonë në jetë, që synonte të ndihmonte në parandalimin e një lloj kritike endacake të veprës bazuar në polemikat për shkak të dallimeve në shkollat që ai përdorte ndonjëherë, ai përcaktoi në të njëjtën kohë me shkurtësi të saktë kriterin. të vlefshmërisë së përbashkët për këto tre shkolla, të cilave u mungojnë përkufizimet e dakorduara:
Por në interpretimin e duhur të fjalës "pragmatike", përkatësisht funksioni i pasojave si teste të nevojshme të vlefshmërisë së propozimeve, me kusht që këto pasoja të jenë krijuar në mënyrë operative dhe të jenë të tilla që të zgjidhin problemin specifik që evokon operacionet, teksti që vijon është tërësisht pragmatik.
Shqetësimi i tij për përcaktimin e saktë e çoi atë në një analizë të hollësishme të përdorimit të pakujdesshëm të fjalëve, të raportuar në Knowing and the Known në 1949.
Epistemologjia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Problemi i terminologjisë në fushat e epistemologjisë dhe logjikës i detyrohet pjesërisht, sipas Dewey dhe Bentley, [38] përdorimit joefikas dhe të pasaktë të fjalëve dhe koncepteve që pasqyrojnë tre nivele historike të organizimit dhe prezantimit. [39] Sipas rendit të paraqitjes kronologjike, këto janë:
- Vetëveprimi: Konceptet parashkencore i konsideronin njerëzit, kafshët dhe gjërat si zotërues të fuqive të tyre, të cilat i nisën ose i shkaktuan veprimet e tyre.
- Ndërveprimi: siç përshkruhet nga Njutoni, ku gjërat, të gjalla dhe inorganike, janë të balancuara kundër diçkaje në një sistem bashkëveprimi, për shembull, ligji i tretë i lëvizjes thotë se për çdo veprim ka një reagim të barabartë dhe të kundërt.
- Transaksioni: ku sistemet moderne të përshkrimeve dhe emërtimeve përdoren për t'u marrë me aspekte dhe faza të shumta të veprimit pa asnjë atribuim ndaj entiteteve, esencave ose realiteteve përfundimtare, esencës ose entiteteve të pavarura.
Një sërë karakterizimesh të transaksioneve tregojnë një gamë të gjerë të konsideratave të përfshira. [40]
Logjika dhe metoda
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dewey sheh paradoks në teorinë logjike bashkëkohore. Lënda e përafërt fiton marrëveshje të përgjithshme dhe përparim, ndërsa lënda përfundimtare e logjikës gjeneron polemika të pandërprera. Me fjalë të tjera, ai sfidon logjikët e sigurt për t'iu përgjigjur pyetjes të së vërtetës së operatorëve logjikë. A funksionojnë ato thjesht si abstraksione (p.sh., matematika e pastër) apo lidhen në një farë mënyre thelbësore me objektet e tyre, dhe për këtë arsye i ndryshojnë ose i nxjerrin në dritë? [41]
Pozitivizmi logjik gjithashtu figuronte në mendimin e Dewey. Për lëvizjen ai shkroi se ajo "shmang përdorimin e "propozimeve" dhe "termave", duke zëvendësuar "fjalitë" dhe "fjalët". ("General Theory of Propositions", në veprën Logic: The Theory of Inquiry). Ai e mirëpret këtë ndryshim të referentëve "për aq sa i kushton vëmendje strukturës simbolike dhe përmbajtjes së propozimeve". Megjithatë, ai regjistron një ankesë të vogël kundër përdorimit të "fjalisë" dhe "fjalëve" në atë që pa interpretim të kujdesshëm, akti ose procesi i transpozimit "ngushton në mënyrë të padrejtë hapësirën e simboleve dhe gjuhës, pasi nuk është zakon të trajtohen gjestet dhe diagramet (harta, plane, etj.) si fjalë ose fjali." Me fjalë të tjera, fjalitë dhe fjalët, të konsideruara veçmas, nuk zbulojnë qëllimin, i cili mund të nxirret ose "të gjykohet vetëm me anë të kontekstit". [41]
Megjithatë, Dewey nuk ishte krejtësisht kundër prirjeve logjike moderne; Në të vërtetë, mangësitë në logjikën tradicionale që ai shprehte shpresën për tendencat për t'u zgjidhur, zënë të gjithë pjesën e parë të të njëjtit libër. Në lidhje me logjikën tradicionale, ai thotë atje:
Logjika aristoteliane, e cila ende kalon nominalisht aktuale, është një logjikë e bazuar në idenë se objektet cilësore janë ekzistenciale në kuptimin më të plotë. Mbajtja e parimeve logjike të bazuara në këtë koncept, së bashku me pranimin e teorive të ekzistencës dhe njohurive të bazuara në një konceptim të kundërt, nuk është, për të thënë të paktën, përçuese për qartësi - një konsideratë që ka një lidhje të mirë me dualizmin ekzistues midis tradicionales dhe logjikat më të reja relacionale.
Estetika
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Arti si përvojë (1934) është shkrimi kryesor i Dewey mbi estetikën. [42]
Është, në përputhje me vendin e tij në traditën pragmatiste që thekson komunitetin, një studim i objektit individual të artit si i ngulitur në (dhe i pandashëm nga) përvojat e një kulture lokale. Në botimin origjinal të ilustruar, Dewey u tërhoq nga koleksioni i artit modern dhe kulturave botërore të mbledhur nga Albert C. Barnes në Fondacionin Barnes, idetë e të cilit mbi zbatimin e artit në mënyrën e të jetuarit u ndikuan nga shkrimet e Dewey. Dewey bëri art duke shkruar poezi, por ai e konsideronte veten thellësisht jo muzikor: një nga studentët e tij e përshkroi Dewey si "alergjik ndaj muzikës". [43] Barnes u ndikua veçanërisht nga Demokracia dhe Edukimi (1916) dhe më pas ndoqi seminarin e Dewey mbi filozofinë politike në Universitetin e Kolumbisë në semestrin e vjeshtës të vitit 1918. [44]
Mbi filantropinë, gratë dhe demokracinë
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dewey themeloi Shkollën Laboratorike të Universitetit të Çikagos, mbështeti organizatat arsimore dhe mbështeti shtëpitë e vendbanimeve veçanërisht Jane Addams 'Hull House. [45]
Nëpërmjet punës së tij në Hull House duke shërbyer në bordin e saj të parë, Dewey ishte jo vetëm një aktivist për kauzën, por edhe një partner që punonte për t'i shërbyer komunitetit të madh të emigrantëve të Çikagos dhe të drejtës së votës së grave. Dewey përjetoi mungesën e arsimimit të fëmijëve ndërsa kontribuonte në klasë në Hull House. Aty ai përjetoi edhe mungesën e arsimimit dhe aftësive të grave emigrante. [46] Stengel argumenton:
Kjo ndihmoi për të formuar kuptimin e tij për veprimin njerëzor dhe unitetin e përvojës njerëzore.
Dewey besonte se vendi i një gruaje në shoqëri përcaktohej nga mjedisi i saj dhe jo vetëm biologjia e saj. Për femrat ai thotë: "ju mendoni shumë për femrat sa i përket seksit. Mendoni për ta si individë njerëzorë për një kohë, duke braktisur kualifikimin seksual dhe nuk do të jeni aq të sigurt për disa nga përgjithësimet tuaja për atë që duhet dhe nuk duhet të bëjnë".[46] Mbështetja e John Dewey ndihmoi në rritjen e mbështetjes dhe popullaritetit të Shtëpisë së Jane Addams dhe shtëpive të tjera gjithashtu. Me rritjen e mbështetjes, përfshirja e komunitetit u rrit, si dhe mbështetja për lëvizjen e votës së grave.
Siç argumentohet zakonisht nga kritikët më të mëdhenj të Dewey, ai nuk ishte në gjendje të dilte me strategji në mënyrë që të përmbushte idetë e tij që do të çonin në një demokraci të suksesshme, sistem arsimor dhe një lëvizje të suksesshme të votës së grave. Duke ditur se besimet, zakonet dhe praktikat tradicionale duheshin ekzaminuar për të gjetur se çfarë funksiononte dhe çfarë duhej përmirësuar, ajo nuk u bë kurrë në mënyrë sistematike. [46] "Dewey u bë gjithnjë e më i vetëdijshëm për pengesat e paraqitura nga fuqia e rrënjosur dhe vigjilent ndaj ndërlikimit të problemeve me të cilat përballen kulturat moderne". [47] Me kompleksin e shoqërisë në atë kohë, Dewey u kritikua për mungesën e përpjekjeve të tij në rregullimin e problemeve.
Mbi arsimin dhe edukimin e mësuesve
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Teoritë edukative të Dewey u prezantuan në shkrimin me titull My Pedagogic Creed (1897), The Primary-Education Fetich (1898), The School and Society (1900), The Child and the Curriculum (1902), Democracy and Education (1916), Schools of Tomorrow (1915) me Evelyn Dewey, dhe Experience and Education (1938). Në këto shkrime përsëriten disa tema. Dewey vazhdimisht argumenton se edukimi dhe të nxënit janë procese sociale dhe ndërvepruese, dhe kështu shkolla në vetvete është një institucion social përmes të cilit mund dhe duhet të ndodhë reforma sociale. Përveç kësaj, ai besonte se studentët lulëzojnë në një mjedis ku ata lejohen të përjetojnë dhe ndërveprojnë me kurrikulën dhe të gjithë studentët duhet të kenë mundësinë të marrin pjesë në mësimin e tyre.
Idetë e demokracisë dhe reformës sociale diskutohen vazhdimisht në shkrimet e Dewey mbi arsimin. Dewey ka një argument të fortë për rëndësinë e arsimit jo vetëm si një vend për të fituar njohuri për përmbajtjen, por edhe si një vend për të mësuar se si të jetosh. Në sytë e tij, qëllimi i edukimit nuk duhet të sillet rreth përvetësimit të një grupi aftësish të paracaktuara, por më tepër rreth realizimit të potencialit të plotë të dikujt dhe aftësisë për t'i përdorur ato aftësi për të mirën më të madhe. Ai vë në dukje se "ta përgatitësh atë për jetën e ardhshme do të thotë t'i japësh komandë për veten e tij; do të thotë ta stërvitësh atë në mënyrë që ai të ketë përdorimin e plotë dhe të gatshëm të të gjitha kapaciteteve të tij" ( My Pedagogic Creed, Dewey, 1897).
Përveçse i ndihmon studentët të kuptojnë potencialin e tyre të plotë, Dewey vazhdon të pranojë se arsimi dhe shkollimi janë instrumental në krijimin e ndryshimeve dhe reformave sociale. Ai vëren se "edukimi është një rregullim i procesit të pjesëmarrjes në vetëdijen shoqërore; dhe se rregullimi i veprimtarisë individuale mbi bazën e kësaj ndërgjegjeje shoqërore është e vetmja metodë e sigurt e rindërtimit shoqëror".
Përveç ideve të tij lidhur me atë se çfarë është edukimi dhe çfarë efekti duhet të ketë ai në shoqëri, Dewey gjithashtu kishte nocione specifike në lidhje me mënyrën sesi edukimi duhet të zhvillohet brenda klasës. Në veprën The Child and the Curriculum (1902), Dewey diskuton dy shkolla kryesore konfliktuale të mendimit në lidhje me pedagogjinë arsimore. E para është e përqendruar në kurrikulën dhe fokusohet pothuajse vetëm në lëndën që do të mësohet. Dewey argumenton se e meta kryesore në këtë metodologji është pasiviteti i nxënësit (studentit); brenda këtij kuadri të veçantë, "fëmija është thjesht qenia e papjekur që duhet pjekur; ai është qenia sipërfaqësore që duhet thelluar" (1902, f. 13). [48] Ai argumenton se në mënyrë që edukimi të jetë sa më efektiv, përmbajtja duhet të prezantohet në një mënyrë që t'i lejojë studentit të ndërlidhë informacionin me përvojat e mëparshme, duke thelluar kështu lidhjen me këtë njohuri të re.
Në të njëjtën kohë, Dewey u alarmua nga shumë teprime "të përqendruara te fëmijët" e pedagogëve arsimorë të shkollës, të cilët pretendonin se ishin ndjekësit e tij, dhe ai argumentoi se mbështetja e tepërt tek fëmija mund të ishte po aq e dëmshme për procesin e të mësuarit. Në këtë shkollë të dytë të mendimit, “ne duhet të mbajmë qëndrimin tonë ndaj fëmijës dhe largimit tonë prej tij. Është ai dhe jo lënda që përcakton cilësinë dhe sasinë e të mësuarit” (Dewey, 1902, f. 13–14). Sipas Dewey, e meta e mundshme në këtë linjë të të menduarit është se minimizon rëndësinë e përmbajtjes si dhe rolin e mësuesit.
Për të korrigjuar këtë dilemë, Dewey mbrojti një strukturë arsimore që vendos një ekuilibër midis dhënies së njohurive duke marrë gjithashtu parasysh interesat dhe përvojat e studentit. Ai vëren se “fëmija dhe kurrikula janë thjesht dy kufij që përcaktojnë një proces të vetëm. Ashtu si dy pika përcaktojnë një vijë të drejtë, ashtu edhe këndvështrimi aktual i fëmijës dhe faktet dhe të vërtetat e studimeve përcaktojnë udhëzimin" (Dewey, 1902, f. 16).
Pikërishtë përmes këtij arsyetimi Dewey u bë një nga përkrahësit më të famshëm të të mësuarit praktik ose të edukimit eksperimental, i cili ndërlidhet, por jo sinonim i të mësuarit eksperimental . Ai argumentoi se "nëse njohuria vjen nga përshtypjet që na bëjnë objektet natyrore, është e pamundur të sigurohet njohuri pa përdorimin e objekteve që i bëjnë përshtypje mendjes" (Dewey, 1916/2009, f. 217-18). [49] Idetë e Dewey vazhduan të influencojnë shumë modele dhe avokatë të tjerë me ndikim. Mësimi i bazuar në problem (PBL), për shembull, një metodë e përdorur gjerësisht në arsim sot, përfshin idetë e Deweyt që kanë të bëjnë me të mësuarit përmes kërkimit aktiv. [50]
Dewey jo vetëm që riimagjinoi mënyrën se si duhet të zhvillohet procesi mësimor, por edhe rolin që mësuesi duhet të luajë brenda këtij procesi. Gjatë gjithë historisë së shkollimit amerikan, qëllimi i arsimit ka qenë të trajnojë studentët për punë duke i ofruar studentit një grup të kufizuar aftësish dhe informacioni për të bërë një punë të caktuar. Punimet e John Dewey ofrojnë shembujt më të frytshëm se si kjo pikëpamje e kufizuar profesionale e arsimit është zbatuar si në sistemin arsimor publik K-12 ashtu edhe në shkollat e trajnimit të mësuesve, të cilët u përpoqën të prodhonin shpejt mësues të aftë dhe praktikë me një grup të kufizuar aftësish mësimore dhe specifike për disiplinën e nevojshme për të përmbushur nevojat e punëdhënësit dhe kërkesat e fuqisë punëtore.
Në veprën me titull Shkolla dhe Shoqëria (Dewey, 1899) dhe Demokracia e Arsimit (Dewey, 1916), Dewey pretendon se në vend që t'i përgatisin qytetarët për pjesëmarrje etike në shoqëri, shkollat kultivojnë nxënës pasivë nëpërmjet këmbënguljes për zotërimin e fakteve dhe disiplinimin e trupave. Në vend që t'i përgatisin studentët që të jenë qenie reflektuese, autonome dhe etike të afta për të arritur te të vërtetat shoqërore përmes ligjërimit kritik dhe ndërsubjektiv, shkollat i përgatisin studentët për pajtueshmëri të urtë me punën autoritare dhe strukturat politike, dekurajojnë ndjekjen e kërkimeve individuale dhe komunale dhe perceptojnë mësimin e lartë. si monopol i institucionit të arsimit (Dewey, 1899; 1916).
Për Dewey dhe ndjekësit e tij filozofikë, edukimi mbyt autonominë individuale kur nxënësve u mësohet se dija transmetohet në një drejtim, nga eksperti te nxënësi. Dewey jo vetëm që riimagjinoi mënyrën se si duhet të zhvillohet procesi mësimor, por edhe rolin që mësuesi duhet të luajë brenda këtij procesi. Për Dewey, "Gjëja e nevojshme është përmirësimi i arsimit, jo thjesht duke nxjerrë mësues që mund të bëjnë më mirë gjërat që nuk janë të nevojshme për t'u bërë, por më tepër duke ndryshuar konceptin e asaj që përbën arsimin" (Dewey, 1904, f. 18).
Kualifikimet e Deweyt për mësimdhënien - një dashuri e natyrshme për të punuar me fëmijët e vegjël, një prirje e natyrshme për të pyetur rreth lëndëve, metodave dhe çështjeve të tjera sociale që lidhen me profesionin, dhe një dëshirë për të ndarë këtë njohuri të fituar me të tjerët - nuk janë një grup i jashtëm i shfaqjes së aftësive mekanike. Përkundrazi, ato mund të shihen si parime ose zakone të brendshme të cilat "funksionojnë automatikisht, në mënyrë të pandërgjegjshme" (Dewey, 1904, f. 15). Duke iu kthyer eseve dhe fjalimeve publike të Dewey në lidhje me profesionin e mësuesit, të ndjekur nga analiza e tij për mësuesin si person dhe profesionist, si dhe bindjet e tij në lidhje me përgjegjësitë e programeve të edukimit të mësuesve për të kultivuar atributet e trajtuara, edukatorët e mësuesve mund të fillojnë të riimagjinojnë mësuesin e suksesshëm të klasës parashikonte Dewey.
Mbi gazetarinë
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Që nga mesi i viteve 1980, idetë e Dewey kanë përjetuar ringjallje si një burim kryesor frymëzimi për lëvizjen e gazetarisë publike. Përkufizimi i Dewey për "publikun", siç përshkruhet në veprën me titull Publiku dhe problemet e tij, ka implikime të thella për rëndësinë e gazetarisë në shoqëri. Siç sugjerohet nga titulli i librit, shqetësimi i tij ishte marrëdhënia transaksionale midis publikut dhe problemeve. Gjithashtu e nënkuptuar në emrin e saj, gazetaria publike kërkon të orientojë komunikimin larg hegjemonisë së elitës, korporatave drejt një sfere publike qytetare. "Publiku" i gazetarëve publikë është publiku i Dewey."
Dewey i jep një përkufizim konkret formimit të një publiku. Publiku janë grupe spontane qytetarësh që ndajnë efektet indirekte të një veprimi të caktuar. Kushdo që preket nga pasojat indirekte të një veprimi specifik do të ndajë automatikisht një interes të përbashkët në kontrollin e këtyre pasojave, p.sh., zgjidhjen e një problemi të përbashkët. [51] Meqenëse çdo veprim gjeneron pasoja të padëshiruara, publiku vazhdimisht shfaqet, mbivendoset dhe shpërbëhet.
Në veprën Publiku dhe problemet e tij, Dewey paraqet një përgënjeshtrim ndaj traktatit të Walter Lippmann mbi rolin e gazetarisë në demokraci. Modeli i Lippmann ishte një model bazë transmetimi në të cilin gazetarët merrnin informacionin që u jepej nga ekspertët dhe elitat, e ripaketonin atë informacion në terma të thjeshtë dhe ia transmetonin informacionin publikut, roli i të cilit ishte të reagonte emocionalisht ndaj lajmeve. Në modelin e tij, Lippmann supozonte se publiku ishte i paaftë për të menduar apo vepruar, dhe se i gjithë mendimi dhe veprimi duhet t'u liheshin ekspertëve dhe elitave.
Dewey e hedh poshtë këtë model duke supozuar se politika është puna dhe detyra e çdo individi në rrjedhën e rutinës së tij të përditshme. Njohuritë e nevojshme për t'u përfshirë në politikë, në këtë model, do të gjeneroheshin nga ndërveprimi i qytetarëve, elitave, ekspertëve, nëpërmjet ndërmjetësimit dhe lehtësimit të gazetarisë. Në këtë model nuk është përgjegjës vetëm qeveria, por edhe qytetarët, ekspertët dhe aktorët e tjerë.
Dewey thot gjithashtu se gazetaria duhet të përputhet me këtë ideal duke ndryshuar theksin e saj nga veprimet ose ndodhitë (zgjedhja e një fituesi të një situate të caktuar) në alternativa, zgjedhje, pasoja dhe kushte, [52] në mënyrë që të nxisë bisedën dhe të përmirësojë gjenerimin e njohurive. Gazetaria nuk do të prodhonte thjesht një produkt statik që tregonte atë që kishte ndodhur tashmë, por lajmi do të ishte në një gjendje të vazhdueshme evoluimi si vlerë e shtuar e publikut duke gjeneruar njohuri. “Audienca” do të përfundonte, duke u zëvendësuar nga qytetarë dhe bashkëpunëtorë që në thelb do të ishin përdorues, duke bërë më shumë me lajmin sesa thjesht ta lexonin. Në lidhje me përpjekjen e tij për të ndryshuar gazetarinë, ai shkroi në veprën me titull Publiku dhe problemet e tij : "Derisa Shoqëria e Madhe të shndërrohet në një Komunitet të Madh, Publiku do të mbetet në eklips. Vetëm komunikimi mund të krijojë një komunitet të madh" (Dewey, f. 142).
Dewey besonte se komunikimi krijon një komunitet të madh dhe qytetarët që marrin pjesë në mënyrë aktive në jetën publike kontribuojnë në atë komunitet. Vetëdija e qartë e një jete komunale, në të gjitha implikimet e saj, përbën idenë e demokracisë. (Publiku dhe problemet e tij, f. 149). Ky Komunitet i Madh mund të ndodhë vetëm me "ndërkomunikim falas dhe të plotë". (fq. 211) Komunikimi mund të kuptohet si gazetari.
Mbi humanizmin
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Si një ateist [53] dhe një humanist laik në jetën e tij të mëvonshme, Dewey mori pjesë me një sërë aktivitetesh humaniste nga vitet 1930 deri në vitet 1950, të cilat përfshinin uljen në bordin këshillues të Shoqërisë së Parë Humaniste të Nju Jorkut të Charles Francis Potter ( 1929); duke qenë një nga 34 nënshkruesit origjinalë të Manifestit të parë Humanist (1933) dhe duke u zgjedhur anëtar nderi i Shoqatës së Shtypit Humanist (1936). [54]
Mendimi i tij për humanizmin përmblidhet me fjalët e tij nga një artikull i titulluar "Çfarë do të thotë humanizmi për mua", botuar në edicionin e qershorit 1930 të Thinker 2 :
Çfarë do të thotë humanizmi për mua është një zgjerim, jo një tkurrje, e jetës njerëzore, një zgjerim në të cilin natyra dhe shkenca e natyrës bëhen shërbëtorë të vullnetshëm të së mirës njerëzore.[68]
Çmimet akademike
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Citimi i Kopernikut (1943)
- Doktor "Honoris Causa" – Universiteti i Oslos (1946);
- Doktor "Honoris Causa" – Universiteti i Pensilvanisë (1946);
- Doktor "Honoris Causa" – Universiteti Yale (1951);
- Doktor "Honoris Causa" – Universiteti i Romës (1951)
Nderimet
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Shkolla e mesme John Dewey në Brooklyn, Nju Jork mban emrin e tij.
- Akademia e Mësimit John Dewey në Green Bay, Wisconsin është një shkollë charter me emrin e tij.
- Akademia John Dewey në Great Barrington, MA është një shkollë me konvikt terapeutik përgatitor kolegji për adoleshentët me probleme.
- Shkolla fillore John Dewey në Warrensville Hts., Ohio, një periferi lindore e Cleveland, Ohio, është emëruar pas tij.
- Shkolla e mesme John Dewey në Adams County në Denver, Kolorado është një shkollë e mesme e vogël e quajtur pas tij.
Publikimet
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- "The New Psychology", Andover Review, 2, 278–89 (1884)
- Psychology (1887)
- Leibniz's New Essays Concerning the Human Understanding (1888)
- "The Ego as Cause" Philosophical Review, 3, 337–41 (June 24, 1894)
- "The Reflex Arc Concept in Psychology" (1896)
- "My Pedagogic Creed" (1897)
- The School and Society (1899)
- The Child and the Curriculum (1902)
- The Relation of Theory to Practice in Education (1904)
- "The Postulate of Immediate Empiricism" (1905)
- Moral Principles in Education (1909), The Riverside Press Cambridge, Project Gutenberg
- How We Think (1910)
- German Philosophy and Politics (1915)
- Democracy and Education: An introduction to the philosophy of education (1916)
- Reconstruction in Philosophy (1919)
- Letters from China and Japan (1920) online
- China, Japan and the U.S.A. (1921) online
- Human Nature and Conduct, An Introduction to Social Psychology (1922) Parts 1–4
- Experience and Nature (1925)
- The Public and its Problems (1927)
- The Quest for Certainty, Gifford Lectures (1929)
- The Sources of a Science of Education (1929), The Kappa Delta Pi Lecture Series
- Individualism Old and New (1930)
- Philosophy and Civilization (1931)
- Ethics, second edition (with James Hayden Tufts) (1932)
- Art as Experience (1934)
- A Common Faith (1934)
- Liberalism and Social Action (1935)
- Experience and Education (1938)
- Logic: The Theory of Inquiry (1938)
- Freedom and Culture (1939)
- Theory of Valuation (1939). ISBN 0-226-57594-2
- Knowing and the Known (1949)
- Unmodern Philosophy and Modern Philosophy ISBN 0809330792 (Lost in 1947, finally published in 2012)[55]
- Lectures in China, 1919-1920 lost; finally published 1973; online
Shiko gjithashtu
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Literatura
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Alexander, Thomas. John Dewey's Theory of Art, Experience, and Nature (1987). SUNY Press
- Bernstein, Richard J. John Dewey (1966) Washington Square Press.
- Boisvert, Raymond. John Dewey: Rethinking Our Time. (1997). SUNY Press
- Campbell, James. Understanding John Dewey: Nature and Cooperative Intelligence. (1995) Open Court Publishing Company
- Crick, Nathan. Democracy & Rhetoric: John Dewey on the Arts of Becoming (2010) University of South Carolina Press.
- Fishman, Stephen M. and Lucille McCarthy. John Dewey and the Philosophy and Practice of Hope (2007). University of Illinois Press.
- Garrison, Jim. Dewey and Eros: Wisdom and Desire in the Art of Teaching. Charlotte: Information Age Publishing, 2010. Original published 1997 by Teachers College Press.
- Good, James (2006). A Search for Unity in Diversity: The "Permanent Hegelian Deposit" in the Philosophy of John Dewey (në anglisht). Lexington Books. ISBN 978-0-7391-1061-4.
- Hickman, Larry A. John Dewey's Pragmatic Technology (1992). Indiana University Press.
- Hook, Sidney. John Dewey: An Intellectual Portrait (1939)
- Howlett, Charles F., and Audrey Cohan, eds. John Dewey: America's Peace-Minded Educator (Southern Illinois UP, 2016), 305 pp.
- Kannegiesser, H. J. "Knowledge and Science" (1977). The Macmillan Company of Australia PTY Ltd.
- Kengor, Paul (2010). Dupes: How America's Adversaries Have Manipulated Progressives for a Century (në anglisht). Intercollegiate Studies Institute. ISBN 978-1-4976-2085-8.
- Knoll, Michael (2009) From Kidd to Dewey: The Origin and Meaning of "Social Efficiency" Arkivuar 3 nëntor 2016 tek Wayback Machine. Journal of Curriculum Studies 41 (June), 3, pp. 361–91.
- Knoll, Michael (2014) Laboratory School, University of Chicago Arkivuar 30 tetor 2016 tek Wayback Machine. D. C. Phillips (ed) Encyclopaedia of Educational Theory and Philosophy, Vol. 2 (London: Sage), pp. 455–58.
- Knoll, Michael (2014) John Dewey as Administrator: The Inglorious End of the Laboratory School in Chicago. Journal of Curriculum Studies, 47 (April), 2, pp. 203–52.
- Lamont, Corliss (1959), (ed., with the assistance of Mary Redmer). Dialogue on John Dewey. Horizon Press
- Morse, Donald J. Faith in Life: John Dewey's Early Philosophy. (2011). Fordham University Press
- Pappas, Gregory. John Dewey's Ethics: Democracy as Experience. (2008) Indiana University Press.
- Pring, Richard (2007). John Dewey: Continuum Library of Educational Thought (në anglisht). Continuum. ISBN 978-0-8264-8403-1.
- Popkewitz, Thomas S. (ed). Inventing the Modern Self and John Dewey: Modernities and the Traveling of Pragmatism in Education. (2005) New York: Palgrave Macmillan.
- Putnam, Hilary. "Dewey's Logic: Epistemology as Hypothesis". In Words and Life, ed. James Conant. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1994.
- Ralston, Shane. John Dewey's Great Debates-Reconstructed. (2011). Information Age Publishing.
- Richardson, Henry S (1998). "Truth and ends in Dewey". Canadian Journal of Philosophy (në anglisht). 28 (Supplement 1): 109–47. doi:10.1080/00455091.1998.10717497.
- Rogers, Melvin. The Undiscovered Dewey: Religion, Morality, and the Ethos of Democracy (2008). Columbia University Press.
- Roth, Robert J. John Dewey and Self-Realization. (1962). Prentice Hall
- Rorty, Richard. "Dewey's Metaphysics". In The Consequences of Pragmatism: Essays 1972–1980. Minneapolis: University of Minnesota Press, 1982.
- Seigfried, Charlene Haddock, (ed.). Feminist Interpretations of John Dewey (2001). Pennsylvania State University Press
- Shook, John. Dewey's Empirical Theory of Knowledge and Reality. (2000). The Vanderbilt Library of American Philosophy
- Sleeper, R.W. The Necessity of Pragmatism: John Dewey's Conception of Philosophy. Introduction by Tom Burke. (2001). University of Illinois Press.
- Talisse, Robert B. A Pragmatist Philosophy of Democracy (2007). Routledge
- Waks, Leonard J. and Andrea R. English, eds. John Dewey's Democracy and Education: A Centennial Handbook (2017) excerpt
- White, Morton. The Origin of Dewey's Instrumentalism. (1943). Columbia University Press.
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ^ a b "PBS Online: Only A Teacher: Schoolhouse Pioneers". www.pbs.org. Marrë më 2019-08-29.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Early Works, 1:128 (Southern Illinois University Press) op cited in Douglas R. Anderson, AAR, The Journal of the American Academy of Religion, Vol. 61, No. 2 (1993), p. 383
- ^ "John Dewey". psychology.jrank.org (në anglisht). Marrë më 2019-08-29.
- ^ Backe, Andrew (1999). "Dewey and the Reflex Arc: The Limits of James's Influence". Transactions of the Charles S. Peirce Society. 35 (2): 312–326. ISSN 0009-1774. JSTOR 40320763.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Haggbloom, Steven J.; Warnick, Renee; Warnick, Jason E.; Jones, Vinessa K.; Yarbrough, Gary L.; Russell, Tenea M.; Borecky, Chris M.; McGahhey, Reagan; Powell, John L., III; Beavers, Jamie; Monte, Emmanuelle (2002). "The 100 most eminent psychologists of the 20th century". Review of General Psychology. 6 (2): 139–52. CiteSeerX 10.1.1.586.1913. doi:10.1037/1089-2680.6.2.139.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!)Mirëmbajtja CS1: Emra të shumëfishtë: lista e autorëve (lidhja) - ^ Alan Ryan, John Dewey and the High Tide of American Liberalism, (1995), p. 32
- ^ Violas, Paul C.; Tozer, Steven; Senese, Guy B. (shtator 2004). School and Society: Historical and Contemporary Perspectives. McGraw-Hill Humanities/Social Sciences/Languages. fq. 121. ISBN 978-0-07-298556-6.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "John Dewey's Laboratory School in Chicago". www.mi-knoll.de. Arkivuar nga origjinali më 23 nëntor 2021. Marrë më 2019-08-29.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "John Dewey (1859—1952)". The University of Tennessee at Martin.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Gutek, Gerald L. (2005). Historical and Philosophical Foundations of Education: A Biographical Introduction. Upper Saddle River, NJ: Pearson Education Inc. fq. 338. ISBN 978-0-13-113809-4.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Louis Menand, The Metaphysical Club: A Story of Ideas in the United States. New York: Farrar, Staus and Giroux, 2002.
- ^ a b c The New York Timesedition of January 19, 1953, page 27
- ^ John Dewey (1922). Human Nature and Conduct: An Introduction to Social Psychology. Henry Holt & Company. Marrë më 2 shkurt 2018 – nëpërmjet Internet Archive.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ John Dewey (1929), Impressons of Soviet Russia and the Revolutionary World, The New Republic. Also at Internet Archive
- ^ This refers to the Boydston edition
- ^ Barry E. Duff, “Dewey's 'Experience And Nature' - A Tale Of Two Paradigms” Pragmatism Today 7.1 (2016): 70. Dewey was never at peace with Experience and Nature and in 1949 attempted a new introduction for a new edition (E&N: Appendix 1, 329f) but did not complete it. In 1951 he returned to it saying “Were I to write (or rewrite) Experience and Nature today I would entitle the book Culture and Nature" (E&N:361). However in the following paragraphs he criticises this idea.
- ^ Hilda M. Neatby, So Little for the Mind (Toronto: Clarke Irwin & Co. Ltd., 1953), pp. 22–23.
- ^ Brody, Roger S. "30-cent Dewey". arago.si.edu. Smithsonian National Postal Museum. Arkivuar nga origjinali më 2 shkurt 2016. Marrë më 19 nëntor 2017.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ from The Dictionary of Women Worldwide: 25,000 Women Through the Ages
- ^ Simpson, Douglas J.; Foley, Kathleen C. (2004). "John Dewey and Hubbards, Nova Scotia". Education and Culture. 20: 43–44.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Douglas J. Simpson and Kathleen C. Foley, "John Dewey and Hubbards, Nova Scotia," Education and Culture 20(2) (2004): 42, 52
- ^ "Archived copy". Arkivuar nga origjinali më 2005-12-31. Marrë më 2006-01-21.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!)Mirëmbajtja CS1: Archived copy si titull (lidhja) - ^ Simpson, Douglas J.; Foley, Kathleen C. (2004). "John Dewey and Hubbards, Nova Scotia". Education and Culture. 20 (2): 55–56.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Dr. John Dewey Dead at 92; Philosopher a Noted Liberal – The Father of Progressive Education Succumbs in Home to Pneumonia". The New York Times. 2 qershor 1952. fq. 1. Marrë më 2 shkurt 2018.
{{cite news}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Douglas J. Simpson and Kathleen C. Foley, "John Dewey and Hubbards, Nova Scotia," Education and Culture 20(2) (2004): 58–59
- ^ "John Dewey Chronology" 1952.06.02
- ^ a b "The Trans-Pacific Experience of John Dewey" (PDF). Arkivuar nga origjinali (PDF) më 23 nëntor 2021. Marrë më 23 nëntor 2021.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Letters from China and Japan by Harriet Alice Chipman Dewey and John Dewey
- ^ Roberto Frega, "John Dewey's Social and Political Philosophy in the China Lectures: Introduction." Transaction of the Charles S. Peirce Society 53.1 (2017): 3-6 online.
- ^ Zhixin Su, "A critical evaluation of John Dewey's influence on Chinese education." American Journal of Education 103.3 (1995): 302-325 at p. 305 online.
- ^ Jeffer B. Daykin, "The Glocalization of John Dewey's Educational Philosophy in Republican-Era China." American Journal Of Chinese Studies (2014): 31-43. Online
- ^ Su, "A critical evaluation of John Dewey's influence on Chinese education". pp 308–309.
- ^ Kraak, Andre; Young, Michael (2001). Education in Retrospect: Policy and Implementation since 1990. Human Sciences Research Council, Pretoria. ISBN 978-0-7969-1988-5.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Martin, Jay (2002). The Education of John Dewey. Columbia University Press. fq. 406. ISBN 978-0231116763.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Paulus J. Mentz, "The Influence of John Dewey on Curriculum Development in South Africa" (ERIC Number: ED349654 1992) online.
- ^ Field, Richard. John Dewey in The Internet Encyclopedia of Philosophy. Northwest Missouri State University. Marrë më 29 gusht 2008.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Thibeault, M. D. (2018). Dewey’s Musical Allergy and the Philosophy of Music Education
- ^ John Dewey, Arthur Bentley, (1949). Knowing and the Known. Beacon Press, Boston.
- ^ John Dewey, Arthur Bentley, (1949). Knowing and the Known. Beacon Press, Boston, pp. 107–09.
- ^ John Dewey, Arthur Bentley, (1949). Knowing and the Known. Beacon Press, Boston, pp. 121–39.
- ^ a b Dewey, John (1938). "The Problem of Logical Subject Matter". Logic: The Theory of Inquiry.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Jonathan Levin, "The Esthetics of Pragmatism." American Literary History 6.4 (1994): 658-683 online.
- ^ Thibeault, M. D. (2018). Dewey’s Musical Allergy and the Philosophy of Music Education. Journal of Research in Music Education, 68(1), 31–52. https://doi.org/10.1177/0022429419896792
- ^ David A. Granger, "The science of art: aesthetic formalism in John Dewey and Albert Barnes, Part 1." Journal of Aesthetic Education 52.1 (2018): 55-83 online[lidhje e vdekur].
- ^ Stengel, Barbara. "Dewey's Pragmatic Poet: Reconstructing Jane Addams's Philosophical Impact". Project Muse: 29–39. Marrë më 30 nëntor 2014.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ a b c Upin, Jane S. (1993). ""Charlotte Perkins Gilman": Instrumentalism beyond Dewey:Hypatia". Hypatia. 8 (2): 38–63. doi:10.1111/j.1527-2001.1993.tb00090.x. JSTOR 3810336.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Westbrook, Robert B. (1992). "John Dewey and American Democracy". The American Historical Review. 97 (3): 919–20. doi:10.2307/2164912. JSTOR 2164912.
{{cite journal}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Dewey, John (1902). The child and the curriculum. University of Chicago Press.
The Child and the Curriculum+google+1902.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ Dewey, J. (2009). Democracy and education: An introduction to the philosophy of education. New York: WLC Books. (Original work published 1916)
- ^ Savery, J. R. (2006). Overview of Problem-based Learning: Definitions and Distinctions. Journal of Problem-based Learning, 1(1).
- ^ Dewey, J. 1927. The Public and its Problems. Henry Holt & Co., New York. p. 126.
- ^ John Corcoran. Conditions and Consequences. American Philosophy: an Encyclopedia. 2007. Eds. John Lachs and Robert Talisse. New York: Routledge. pp. 124–27.
- ^ A. G. Rud; Jim Garrison; Lynda Stone, red. (2009). Dewey at One Hundred Fifty. Purdue University Press. fq. 22. ISBN 9781557535504.
With respect to his personal beliefs, Dewey wrote to Max Otto that "I feel the gods are pretty dead, tho I suppose I ought to know that however, to be somewhat more philosophical in the matter, if atheism means simply not being a theist, then of course I'm an atheist. But the popular if not the etymological significance of the word is much wider. ... Although he described himself as an atheist in one sense of the term, it is also clear that Dewey was opposed to militant atheism for the same reason that he was opposed to supernaturalism: he thought both positions dogmatic.
{{cite book}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "John Dewey Chronology" 1934.04.08, 1936.03.12, 1940.09, and 1950.09.11.
- ^ Dewey worked on this book from 1939 before its loss in 1947. For a full account of this publication's history, see Philosophy Now magazine, here (link), accessed 3 June 2014.
- Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës
- AC with 16 elements
- Wikipedia articles with VIAF identifiers
- Wikipedia articles with LCCN identifiers
- Wikipedia articles with ISNI identifiers
- Wikipedia articles with GND identifiers
- Wikipedia articles with SELIBR identifiers
- Wikipedia articles with BNF identifiers
- Wikipedia articles with BIBSYS identifiers
- Wikipedia articles with ULAN identifiers
- Wikipedia articles with NLA identifiers
- Wikipedia articles with faulty authority control identifiers (SBN)
- Wikipedia articles with CONOR.KS identifiers
- Psikologji pedagogjike
- Humanistë amerikanë
- Pedagogë amerikanë
- Vdekje 1952
- Lindje 1859