Kazimierz Czyżewski (jezuita)
![]() |
Ten artykuł od 2023-06 zawiera treści, przy których brakuje odnośników do źródeł. |
Data urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
rektor kolegium jezuitów w Grudziądzu | |
Okres sprawowania |
1712-1722 |
Wyznanie | |
Kościół | |
Inkardynacja |
Kazimierz Czyżewski SJ (ur. 4 marca 1673 w Wielkopolsce, zm. 26 lipca 1746 w Krośnie), polski duchowny katolicki, jezuita, rektor kolegium jezuitów w Toruniu.
Wstąpił do zakonu jezuitów w 1689. Kształcił się w teologii i filozofii, uczył następnie w klasach początkowych szkół zakonnych w Jarosławiu, Przemyślu, Chojnicach; był również nauczycielem retoryki w Gdańsku. Następnie do 1712 działał jako kaznodzieja w Poznaniu, Bydgoszczy, Malborku i Gdańsku. W latach 1712–1722 był rektorem kolegium jezuitów w Grudziądzu, gdzie dokończył budowy kościoła. W 1722 przeszedł na rok do kolegium w Piotrkowie.
W 1723 objął funkcję rektora w Toruniu[potrzebny przypis]. Na czas kierowania przez niego tamtejszym kolegium przypadły wydarzenia, które przeszły do historii pod nazwą tumultu toruńskiego. 17 lipca 1724 doszło do napadu ludności ewangelickiej na kolegium i klasztor[1]. Jezuici wytoczyli władzom miasta proces przed sądem asesorskim w Warszawie[2]; na mocy wyroku stracony został burmistrz Torunia Jan Gotfryd Rösner, uznany za winnego opieszałości w obronie katolickich gmachów[3].
Czyżewski pozostał na stanowisku rektora toruńskiego kolegium do 1726; pracował później w Jarosławiu, w latach 1730–1732 był rektorem w Sandomierzu. Ostatnie lata życia spędził we Lwowie i Krośnie.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Thomsen 2006 ↓, s. 36.
- ↑ Swobodziński 2011 ↓, s. 198.
- ↑ Salmonowicz 2000 ↓, s. 210.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jan Poplatek, Kazimierz Czyżewski, w: Polski Słownik Biograficzny, tom IV, 1938
- Stanisław Salmonowicz: Rösner Jan Gotfryd. W: Krzysztof Mikulski (red.): Toruński Słownik Biograficzny, t. 2. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2000.
- Marcin Swobodziński. Narodziny mitu „toruńskiej krwawej łaźni” i „krwawego sądu”. „Rocznik Toruński”. 38, 2011.
- Martina Thomsen. "...i tak zostanie toruńska Niniwa zburzona." : pismo Daniela Ernesta Jabłońskiego "Das Betrübte Thorn" z 1725 r.. „Rocznik Toruński”. 33, 2006.
- Duchowni związani z Krosnem
- Ludzie związani z Grudziądzem (I Rzeczpospolita)
- Ludzie związani z Krosnem (I Rzeczpospolita)
- Ludzie związani z Piotrkowem Trybunalskim (I Rzeczpospolita)
- Ludzie związani z Sandomierzem (I Rzeczpospolita)
- Polscy kaznodzieje
- Polscy retorycy
- Urodzeni w 1673
- Wykładowcy Kolegium Jezuitów w Toruniu
- Zmarli w 1746