Pistolet maszynowy Uzi
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Producent |
IMI, IWI |
Rodzaj | |
Historia | |
Prototypy | |
Produkcja |
od 1956 |
Dane techniczne | |
Kaliber |
9 mm |
Nabój | |
Magazynek |
pudełkowy, 25, 32, 40 nab. |
Wymiary | |
Długość |
650 mm (z kolbą stałą) |
Długość lufy |
260 mm |
Długość linii celowniczej |
309 mm |
Masa | |
broni |
3,5 kg (z kolbą składaną) |
Inne | |
Prędkość pocz. pocisku |
400 m/s |
Szybkostrzelność teoretyczna |
600 strz./min |
Zasięg skuteczny |
200 m |
![](http://178.128.105.246/content-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bd/Uzi_smg.jpg/300px-Uzi_smg.jpg)
Uzi – izraelski pistolet maszynowy produkowany przez Israel Military Industries (IMI), Israel Weapon Industries (IWI).
Historia konstrukcji
[edytuj | edytuj kod]Pistolet maszynowy Uzi
[edytuj | edytuj kod]W 1951 roku izraelski konstruktor Uziel Gal zaprojektował pistolet maszynowy, który nazwano Uzi (od jego imienia), a prace nad jego ostatecznym opracowaniem trwały do 1956 roku. Od 1956 roku pistolet ten był produkowany w zakładach Israel Military Industries (IMI), a później także na licencji w belgijskiej wytwórni Farbrique Nationale d'Armes de Guerre (FN). Jest przystosowany do strzelania nabojem pistoletowym 9 × 19 mm Parabellum.
Uzi jest bronią samoczynno-samopowtarzalną (na ogień pojedynczy i ciągły) strzelającą z zamka otwartego. Działa na zasadzie wykorzystania energii zamka swobodnego a nakłucie spłonki następuje, gdy zamek znajduje się w końcowej fazie ruchu do przodu. To rozwiązanie pozwala na wykorzystanie efektu tzw. wyrzutu zamka, polegającego na tym, że w końcowej fazie powrotu zamek nie uderza w tylne ścięcie lufy, lecz wyhamowywany jest przez wysuwającą się z komory nabojowej łuskę, a następnie pod wpływem dalszego wzrostu ciśnienia – odrzucony w tylne położenie. Zastosowanie takiego rozwiązania pozwoliło na wydłużenie lufy do 260 mm, przy zachowaniu warunków niezawodnego działania i bezpieczeństwa jej użytkowania. Natomiast wydłużenie lufy zwiększyło prędkość początkową pocisku do 400 m/s i jego energii do 640 J. Przez zastosowanie zamka nasuwającego się i obejmującego lufę, skrócono długość broni i zabezpieczono użytkownika przed skutkami rozerwania się łuski przy przedwczesnym lub opóźnionym zapłonie. Dźwignia do napinania zamka która nie porusza się podczas strzelania umieszczona jest w wycięciu pokrywy komory zamkowej w jej górnej części, posiada także własną sprężynę powrotną. Zamek wyposażono w iglicę stałą, wystającą, podparty jest sprężyną powrotną, spełniającą rolę funkcji sprężyny uderzeniowej. Przełącznik rodzaju ognia jest równocześnie bezpiecznikiem przed przypadkowym wystrzałem, dodatkowo posiada on bezpiecznik samoczynny umieszczony w chwycie, który wyłącza się przy ujęciu chwytu ręką. Broń zasilana jest z magazynków pudełkowych o pojemności 25 i 32 nabojów umieszczonych w chwycie. Naboje w magazynku umieszczone są pod kątem w stosunku do osi lufy, dzięki czemu iglica może uderzyć w spłonkę dopiero po wprowadzeniu naboju do komory nabojowej. Uzi wyposażony jest w przeziernikowy celownik przerzutowy z nastawami na 100 i 200 m. Broń produkowana jest ze składaną kolbą metalową lub stałą kolbą drewnianą. Większość elementów wykonywanych jest metodą tłoczenia.
Pistolet maszynowy Mini Uzi
[edytuj | edytuj kod]Produkcję nowego modelu pistoletu maszynowego Uzi oznaczonego jako Mini Uzi rozpoczęto w październiku 1982 roku w firmie Israel Military Industries (IMI). Jest skróconą i lżejszą wersją pistoletu maszynowego Uzi.
Zasada działania i główne mechanizmy pozostały takie same, zmieniono natomiast kolbę, wprowadzono także trzeci rodzaj magazynka o pojemności 20 nabojów. Wprowadzono również do wyposażenia broni tłumik ognia, nasadkę do miotania granatów oraz lunetę ze wzmacniaczem obrazu. Nowa kolba składa się na prawą stronę. Nastawy celownika 50 i 100 m.
Pistolet maszynowy Micro Uzi
[edytuj | edytuj kod]W połowie lat osiemdziesiątych opracowano jeszcze mniejszą wersję pistoletu maszynowego i oznaczono ją jako Micro Uzi. Jest to skrócona i lżejsza wersja Mini Uzi. Działanie i główne mechanizmy pozostały takie same, zasilanie odbywa się tylko z magazynka pudełkowego 20-nabojowego. Micro Uzi produkowany jest również w wersji przystosowanej do strzelania 11,43 × 23 mm nabojem pistoletowym Colt (0,45 cala ACP)
Zastosowanie
[edytuj | edytuj kod]Pistolet maszynowy Uzi znajdował się na wyposażeniu wojsk lądowych Izraela (wycofany z uzbrojenia w 2004 roku, zastąpiony przez karabiny MTAR-21) oraz wciąż jest używany przez armie Belgii, Niemiec, Holandii, Iranu, Tajlandii i Wenezueli. Zostały też w niewielkiej ilości zakupione przez polską policję. Można je oglądać m.in. w rękach policjantów strzegących ambasady USA w Warszawie.
Wersje pistoletu oznaczone jako Mini Uzi i Micro Uzi są stosowane przez siły policyjne, służby bezpieczeństwa i oddziały specjalne.
Dane taktyczno-techniczne modeli pistoletów maszynowych Uzi
[edytuj | edytuj kod]Model | Uzi | Mini Uzi | Micro Uzi |
---|---|---|---|
Kaliber (mm) | 9 | 9 | 9 lub 11,43 |
Masa broni bez magazynka (kg) | 3,5 (z kolbą drewnianą) 3,6 (z kolbą metalową) |
2,65 | 1,95 |
Masa pustego magazynka (g) | 200 (25-nabojowy) 220 (32-nabojowy) |
||
Masa załadowanego magazynka (g) | 490 (25-nabojowy) 600 (32-nabojowy) |
450 (20-nabojowy) 490 (25-nabojowy) 600 (32-nabojowy) |
|
Długość broni z kolbą stałą (metalową rozłożoną) (mm) | 650 | 600 | 460 |
Długość broni z kolbą złożoną (mm) | 470 | 360 | 250 |
Długość linii celowania (mm) | 309 | 235 | |
Długość lufy (mm) | 260 | 197 | 117 |
Prędkość początkowa pocisku (m/s) | 400 | 350 | 350 (pocisk 9 mm) 240 (pocisk 11,43 mm) |
Szybkostrzelność teoretyczna (strz./min.) | 600 | 1200 | 1250 |
Donośność skuteczna (m) | 200 | 150 | |
Pojemność magazynka (szt.) | 25, 32 | 20, 25, 32 | 20 |
Wpływy kulturowe
[edytuj | edytuj kod]Pistolet maszynowy "Uzi" można zobaczyć w wielu znanych filmach, zwłaszcza tych z gatunku kina akcji jako broń głównych bohaterów (i nie tylko). Posługiwał się nim min. Arnold Schwarzenegger w filmie Terminator (w scenie masakry w barze "Tech-Noir") i Komando (w scenie ataku na rezydencję Ariusa) oraz Bryan Brown i Jerry Orbach w F/X. Chuck Norris w filmach ze swoim udziałem często używał różnych odmian tej broni. "Uzi" był podstawową bronią najemników w filmie Psy wojny (chociaż w literackim pierwowzorze był to niemiecki MP-40). Pojawia się w ostatnich scenach filmu przygód o Jamesie Bondzie pt. Tylko dla twoich oczu.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- CH. P.M. Uzi (1). Czeski trop.... „Komandos”. 1994. nr 9(30). s. str. 23-25. ISSN 0867-8669.
- CH. P.M. Uzi (2). Jadowite maleństwo. „Komandos”. 1994. nr 10(31). s. str. 22-23. ISSN 0867-8669.