16 Armia (ZSRR)
Historia | |
Państwo | |
---|---|
Sformowanie |
lipiec 1940, |
Rozformowanie |
sierpień 1941, |
Tradycje | |
Kontynuacja | |
Dowódcy | |
Pierwszy |
gen. por. Michaił Łukin |
Ostatni |
gen. por. Iwan Bagramian |
Działania zbrojne | |
II wojna światowa | |
Organizacja | |
Rodzaj sił zbrojnych | |
Podległość |
![](http://178.128.105.246/cars-http-upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e7/RIAN_archive_1417_The_examination_of_trophies.jpg/240px-RIAN_archive_1417_The_examination_of_trophies.jpg)
16 Armia (ros. 16-я армия) – związek operacyjny Armii Czerwonej z okresu II wojny światowej.
Formowanie i walki
[edytuj | edytuj kod]Armia sformowana w lipcu 1940 w Zabajkalskim Okręgu Wojskowym w Daurii. Jej skład wchodziły: 32 Korpus Strzelecki, 5 Korpus Zmechanizowany oraz 126 pułk artylerii korpuśnej i 112 samodzielny dywizjon przeciwlotniczy. W maju 1941 przerzucona została z Dalekiego Wschodu na Ukrainę. Pierwsze oddziały zostały załadowane do pociągów już 22 maja 1941, a całość Armii według planu miała znaleźć się na Ukrainie, w rejonie Berdyczowa i Szepietówki, w okresie od 17 czerwca do 10 lipca. Pierwsze oddziały Armii (109 Dywizja Zmotoryzowana) wyładowały się w Berdyczowie 18 czerwca 1941[1]. Po agresji III Rzeszy na ZSRR Armia została podporządkowana dowódcy Frontu Zachodniego. 26 czerwca 1941 rozpoczęła koncentrację w rejonie Orsza - Smoleńsk. Pierwszą jej walką była bitwa pod Smoleńskiem.
Następnie 16 Armia uczestniczyła w następujących działaniach bojowych: bitwa pod Moskwą (1941/1942), operacja diemiańska (1942), operacja toropiecko-chołmska (1942).
Na podstawie dyrektywy Stawki z 16 kwietnia 1943 na bazie 16 Armii powstała 11 Gwardyjska Armia.
We wrześniu 1943 roku powtórnie sformowana na Froncie Dalekowschodnim, początkowo zajmowała pozycję obronne na wybrzeżu cieśn. Tatarskiej, a w 1945 roku uczestniczył w wojnie radziecko-japońskiej, zajęła południowy Sachalin i uczestniczyła w Kurylskiej operacji desantowej. Po zakończeniu wojny w grudniu 1945 rozformowana w Dalekowschodnim OW.
Dowódcy armii
[edytuj | edytuj kod]- gen. lejtn. Michaił Łukin[2](22.06.1941 - 08.08.1941),
- gen. mjr Konstanty Rokossowski[3] (10.08.1941 - 11.09.1941),
- Nikołaj Kiriuchin (13.03 - 23.05.1942),
- gen. por. Iwan Bagramian (13.07.1942 - 10.05.1943)[4].
- gen. mjr / gen. lejtn. Leontij Czeremisow (08.09.1943 - grudzień 1945)
Skład armii
[edytuj | edytuj kod]Skład w październiku 1941 roku[3]:
- 38 Dywizja Piechoty
- 108 Dywizja Piechoty
- 112 Dywizja Piechoty
- 214 Dywizja Piechoty
- 127 Brygada Pancerna
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Sołonin 2011 ↓, s. 42.
- ↑ Sztemienko 1969 ↓, s. 38.
- ↑ a b Forczyk i Gerrard 2008 ↓, s. 29.
- ↑ Память народа::Подлинные документы о Второй Мировой войне [online], pamyat-naroda.ru [dostęp 2024-05-19] .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Encyklopedia II wojny światowej MON 1975,
- Greczko A. A., Siły zbrojne państwa radzieckiego, Warszawa 1975.
- Mark Sołonin: Nic dobrego na wojnie. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis, 2011. ISBN 978-83-7510-714-2.
- Robert Forczyk, Howard Gerrard: Moskwa 1941. Pierwsza porażka Hitlera. Kraków: 2008. ISBN 978-83-7396-709-0.
- Sergiej Sztemienko: Sztab generalny w latach wojny. Warszawa: 1969.